Kasbitepa

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
(Kasbidan yoʻnaltirildi)
Jump to navigation Jump to search

Kasbitepa, Kasba, Kasbi -qad. Nasaf viloyatiga mansub shahar harobasi (mil. 1213-a.boshi). Qarshidan 35 km jan.-gʻarbda joylashgan. K.ning eng quyi arxeologik qatlamlari milodning boshlariga oid. Hududi taxminan 2 ga boʻlgan. 589 y. sosoniylar sarkardasi Bahrom Choʻbin turkiy qavmlar ustidan zafar qozonib K. qalʼasini egallagan. Sosoniylarning Sugd bilan chegaradosh yerida qurilgan Kazbion qalʼasi arman manbalarida (5-a.) qayd etilgan. M.Ye.Agassonning fikricha, bu qalʼa K. arki oʻrnida joylashgan. Arkning bal. 18 m, mayd. 180x120 m ni tashkil qilgan. Uning atrofi devor bilan oʻralgan. Jan.sharq tomon choʻzilgan rabodning uz. 1 km.

Ilk oʻrta asr qalʼasi va qishlogʻi oʻrnida 1012-a.larda K. shahri rivojlangan. 10-a.da K. shahri manbalarga koʻra, hatto Nasafdan ham ulkan boʻlgan. Shaharning jome masjidi, bozorlari boʻlib, hunarmandchilik, shahar atrofida dehqonchilik taraqqiy etgan. K. BuxoroNasaf-Termiz karvon yoʻlida joylashganligi tufayli yirik savdo markaziga aylangan. Moʻgʻullar istilosi (13-a. boshi) natijasida vayron boʻlgan. 17-a.da K.da kad. "sayyidlar" xonadoni yashagan. K. oʻrnida keyinchalik K. qishlogʻi vujudga kelgan. K.da Sulton Mir Haydar nomi bilan mashhur maqbaralarning katta majmuasi (11— 12-a.lar) saqlangan.

Adabiyot[tahrir]

  • L unina SB., Goroda Yujnogo Sogda v VIII—XII vv., T., 1984; Kamaliddinov Sh.S., Istoricheskaya geografiya Yujnogo Sogda i Toharistana po araboyazichnim istochnikam IX — nachala XIII vv., T., 1996.[1]

Manbalar[tahrir]

  1. OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil