Kontent qismiga oʻtish

Meksika milliy futbol terma jamoasi

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Meksika
Shirt badge/Association crest
Tahallusi Uch ranglilar - (isp: El Tricolor
El Tri
)
Yashillar (isp: La Verde)
Assotsiatsiya MFAF (FMF)
Konfederatsiya CONCACAF
Sub-konfederatsiya SAFI (Shimoliy Amerika)
Bosh murabbiy Miguel Herrera
Sardor Rafael Márquez
Eng koʻp oʻynagan futbolchi Claudio Suárez (178)
Eng yaxshi toʻpurar Jared Borgetti (46)
Uy stadioni Estadio Azteca
FIFA kodi MEX
forma
Birinchi forma
forma
Ikkinchi forma
FIFA Reytingi
Hozirgi 20
Eng yuqori 4 (Fevral-Iyun 1998, May-Iyun 2006)
Eng past 33 (Iyul 2009)
Birinchi xalqaro oʻyin
 Gvatemala 2-3 Meksika  Mexico
(Gvatemala, Gvatemala; 1-yanvar 1923)
Eng yirik gʻalaba
 Mexico Meksika 13-0 Bagamalar 
(Toluka, Mexiko; 28-aprel 1987)
Eng yirik magʻlubiyat
 Angliya 8-0 Meksika  Mexico
(London, Angliya; 10-may 1961)
Jahon chempionati
Ishtiroki 15 (Ilk marta 1930-yili)
Eng yaxshi natijasi Chorak final, 1970 va 1986
CONCACAF chempionati
& Oltin kubogi
Ishtiroki 20 (Ilk marta 1963-yili)
Eng yaxshi natijasi Gʻolib  : 1965, 1971, 1977, 1993,
1996, 1998, 2003, 2009, 2011
Copa América
Ishtiroki 8 (Ilk marta 1993-yili)
Eng yaxshi natijasi Runners-up  : 1993 and 2001
Konfederatsiyalar kubogi
Ishtiroki 6 (Ilk marta 1995-yili)
Eng yaxshi natijasi Winners  : 1999


Meksika milliy futbol terma jamoasi (ispancha: Selección de fútbol de México) futbol boʻyicha xalqaro musobaqalarda Meksika davlati sharafini himoya qiladi va Meksika Futbol Assotsiatsiyasi Federatsiyasi (FMF) tomonidan boshqariladi. Meksika terma jamoasining uy stadioni Azteca stadioni (isp: Estadio Azteca), jamoa bosh murabbiyi Miguel Herrera. Hozirda jamoa FIFA Dunyo reytingida 20-oʻrinni egallab turibdi,[1] xalqaro Elo reytingi boʻyicha 16-pogʻonada turibdi.[2]

Meksika jahon chempionatlarida 15 marta va 1994-yildan beri uzluksiz ishtirok etib kelmoqda, bunaqa natijaga dunyo boʻyicha faqat 6ta terma jamoa erishgan. Meksika terma jamoasi Braziliya va Olmoniya jamoalari bilan bir qatorda oxirgi 5ta jahon chempionatlarida guruh bosqichlaridan pley-off bosqichiga chiqib kelmoqda. Meksika 1930-yil 13-iyulida ilkjahon chempionatida Fransiya bilan oʻynagan. Meksikaning jahon chempionatlari tarixida eng yaxshi koʻrsatkichi 1970 va 1986-yilgi jahon chempionatlarida chorak finalgacha yetib kelgan, oʻshanda har ikki jahon chempionatiga Meksika mezbonlik qilgan edi.

Meksika CONCACAF boʻyicha eng omadi chopgan terma jamoadir, 9 marta CONCACAF chempionati gʻolibi, shulardan, 6 tasi CONCACAF Oltin kubogi ulushiga teng, bir marta Shimoliy Amerika millatlar kubogi va 3 marta SAFK chempionati gʻolibi boʻlgan. Meksika CONCACAF boʻyicha yagona FIFA musobaqalari FIFA Konfederatsiyalar kubogi 1999 gʻolibidir.

Tarix[tahrir | manbasini tahrirlash]

Meksikada futbol XX-asr boshlarida paydo boʻlgan. Keyin uni asosan evropalik muhojirlar guruhlari vakillari oʻynashdi-dastlab tog ' — kon sanoatida ishlagan ingliz mehmon ishchilari, keyingi yillarda-vatanidagi fuqarolar urushi tufayli Amerika qitʼasiga qochib ketgan ispan muhojirlari. Shunday qilib, Meksika futboliga ingliz va ispan futbol maktablari erta taʼsir koʻrsatdi. Meksikada ichki chempionat 1902-yildan beri muntazam ravishda oʻtkazilib kelinmoqda. Dastlab unda chet ellik futbolchilardan iborat jamoalar oʻynagan. Toʻliq meksikaliklardan tashkil topgan birinchi jamoa 1916-yilda Mexiko shahridagi kollej talabalari tomonidan tashkil etilgan va „Amerika klubi“ (ispancha Club América) deb nomlangan. 1922-yilda Meksika elchisi Xuan de Dios Bohorkes Gvatemala milliy terma jamoasiga Meksika terma jamoasiga qarshi bir qator doʻstlik oʻyinlarini oʻtkazishni taklif qildi. 1923-yil yanvar oyida Gvatemala poytaxtida 3-oʻyin boʻlib oʻtdi va hisob bilan yakunlandi 2:3 (01.01.1923), 3:1 (04.01.1923) va 1:4 (07.01.1923). Biroq, bu oʻyinlarni terma jamoaning birinchi oʻyinlari deb atash qiyin, aksincha bu Meksika klubi — Amerikaning birinchi xalqaro oʻyinlari edi. 1923 yil dekabr oyida Gvatemala terma jamoasi Mexikoga javob tashrifi bilan keldi, u erda Meksika terma jamoasi yana „Amerika“ futbol klubi negizida tuzilgan, ammo „Atlant“ va "Deportivo marta" oʻyinchilari tomonidan kuchaytirilgan [Ispaniya] oʻzining birinchi toʻliq xalqaro oʻyinlarini oʻtkazdi, unda yana 2 ta gʻalaba qozondi (09.12.1923-2:1, 12.12.1923 2: 0) va bitta oʻyinni teng natija bilan yakunladi 3:3 (16.12.1923)[3].

1927-yil 9-avgustda Meksikada futbol sohasida rasmiy boshqaruv organi — Meksika futbol Federatsiyasi (ispancha Federación Mexicana de futbol Asociación, A. C.) tashkil etildi. Tashkil etilganidan beri federatsiya mamlakatda futbolni targʻib qilish, boshqarish, tashkil etish, boshqarish uchun mas’ul boʻlgan asosiy organga aylandi.va Meksika milliy futbol jamoasini, shuningdek Meksikadagi barcha futbol musobaqalarini moliyalashtirish. 1929-yilda Meksika futbol Federatsiyasi FIFAga qabul qilindi.

Birinchi xalqaro turnirlar

Meksika terma jamoasi uchun birinchi xalqaro turnir 1928-yilda Amsterdamda boʻlib oʻtgan Olimpiada oʻyinlari boʻldi. Meksikaliklar birinchi raundda Ispaniya milliy futbol terma jamoasiga 1:7 hisobida magʻlub boʻlishdi. Olimpiya futbol turniri doirasida terma jamoa yana bir oʻyin oʻynadi, „tasalli“ raundda Chili terma jamoasiga 1:3 hisobida magʻlub boʻldi.

1928-yilda FIFA mustaqil futbol turnirini — jahon chempionatini oʻtkazishga qaror qildi. Uning birinchi oʻyini 1930-yilda Urugvayda boʻlib oʻtdi. Meksika terma jamoasi uning ishtirokchilaridan biriga aylandi. Guruh bosqichida meksikaliklar uchta oʻyinda ham magʻlubiyatga uchradilar 1:4 Fransiya, 0:3 Chili va 3:6 Argentina. Terma jamoaning eng yaxshi bombardirlari hujumchi Manuel Rosas boʻlib, u Argentina terma jamoasining darvozasini ikki marta urishga muvaffaq boʻldi.

Keyin Meksika 1934-yilda Italiyada boʻlib oʻtgan jahon chempionatiga saralash oʻyinlarini oʻtkazdi, qitʼa saralash turnirining finalida Kuba terma jamoasini uch marta magʻlub etdi (3:2, 5:0 va 4:1). Biroq, Italiyaga kelganidan soʻng, chempionat tashkiliy qoʻmitasi Meksika terma jamoasidan birinchilik boshlanishidan uch kun oldin Shimoliy Amerikadan kim yagona vakil boʻlishini aniqlash uchun chempionatda ishtirok etish istagini bildirgan AQSh terma jamoasi bilan yana bir malaka oʻyinini oʻtkazishni talab qildi. Oʻyin 1934-yil 24-mayda Rimdagi milliy fashist partiyasi stadionida oʻtkazildi va meksikaliklarning magʻlubiyati bilan yakunlandi 2:4. Shunday qilib, turnirning final qismi Meksika terma jamoasi ishtirokisiz oʻtdi. 1938-yilda Fransiyada boʻlib oʻtgan chempionatda Meksika qitʼalarni almashtirish printsipi buzilganligi va birinchilik ketma — ket ikkinchi marta Evropada oʻtkazilganligi sababli boykot eʼlon qilgan boshqa koʻplab Amerika terma jamoalari orasida ishtirok etishdan bosh tortdi.

Jahon chempionatiga kirmagan Meksika terma jamoasi 1935 yilda Salvadorda oʻtkazilgan Markaziy Amerika va Karib havzasi mamlakatlari oʻyinlari doirasida futbol turnirida ishtirok etdi. 5 oʻyinda 5 gʻalaba qozonib, Salvador ustidan 8:1, Gvatemala ustidan 5:1, Kuba ustidan 6:1, Gonduras ustidan 8:2 va Kosta — Rika ustidan finalda 2:0 hisobida Meksika oltin medalni qoʻlga kiritdi, bu terma jamoaning birinchi xalqaro muvaffaqiyati boʻldi. 1938-yilda meksikaliklar Markaziy Amerika va Karib havzasi mamlakatlari oʻyinlarining IV oʻyinida ishtirok etdilar, u erda yana finalda Kosta-Rika terma jamoasi bilan uchrashdilar va yana 2:1 hisobida gʻalaba qozonib[4], ikkinchi titulini qoʻlga kiritdilar. Ushbu turnir davomida meksikaliklar birinchi marta Janubiy Amerika jamoalari ustidan gʻalaba qozonishdi Venesuela (1:0) va Kolumbiya (3:1) terma jamoalarini magʻlub etishdi.

1939-va 1947-yillar orasida Meksika terma jamoasi hech qachon yigʻilmagan.

Hozirgi tarkib[tahrir | manbasini tahrirlash]

0#0 pos. Futbolchi Tugʻilgan sanasi (yosh) Ishtiroki Gollari Klubi
1 1DA José de Jesús Corona 26-yanvar 1981-yil (1981-01-26) (43 yosh) 34 0  MEX Cruz Azul
12 1DA Alfredo Talavera 18-sentyabr 1982-yil (1982-09-18) (41 yosh) 14 0  MEX Toluca
13 1DA Guillermo Ochoa 13-iyul 1985-yil (1985-07-13) (38 yosh) 62 0 Biriktirilmagan
2 2HM Francisco Javier Rodríguez 20-oktyabr 1981-yil (1981-10-20) (42 yosh) 98 1  MEX Cruz Azul
3 2HM Carlos Salcido 2-aprel 1980-yil (1980-04-02) (44 yosh) 123 10  MEX Guadalajara
4 2HM Rafael Márquez 13-fevral 1979-yil (1979-02-13) (45 yosh) 123 15  MEX León
5 2HM Diego Reyes 19-sentyabr 1992-yil (1992-09-19) (31 yosh) 14 0  POR Porto
7 2HM Miguel Layún 25-iyun 1988-yil (1988-06-25) (35 yosh) 18 2  MEX América
15 2HM Héctor Moreno 17-yanvar 1988-yil (1988-01-17) (36 yosh) 56 1  ESP Espanyol
16 2HM Miguel Ponce 12-aprel 1989-yil (1989-04-12) (35 yosh) 8 1  MEX Toluca
18 2HM Andrés Guardado 28-sentyabr 1986-yil (1986-09-28) (37 yosh) 107 15  GER Bayer Leverkusen
22 2HM Paul Aguilar 6-mart 1986-yil (1986-03-06) (38 yosh) 33 3  MEX América
6 3YH Héctor Herrera 19-aprel 1990-yil (1990-04-19) (34 yosh) 16 0  POR Porto
8 3YH Marco Fabián 21-iyul 1989-yil (1989-07-21) (34 yosh) 18 6  MEX Cruz Azul
17 3YH Isaác Brizuela 28-avgust 1990-yil (1990-08-28) (33 yosh) 7 0  MEX Toluca
20 3YH Javier Aquino 11-fevral 1990-yil (1990-02-11) (34 yosh) 22 0  ESP Villarreal
21 3YH Carlos Peña 29-mart 1990-yil (1990-03-29) (34 yosh) 17 2  MEX León
23 3YH José Juan Vázquez 14-mart 1988-yil (1988-03-14) (36 yosh) 8 0  MEX León
9 4HJ Raúl Jiménez 5-may 1991-yil (1991-05-05) (33 yosh) 26 4  MEX América
10 4HJ Giovani dos Santos 11-may 1989-yil (1989-05-11) (35 yosh) 79 14  ESP Villarreal
11 4HJ Alan Pulido 8-mart 1991-yil (1991-03-08) (33 yosh) 6 4  MEX UANL
14 4HJ Javier Hernández 1-iyun 1988-yil (1988-06-01) (36 yosh) 65 36  ENG Manchester United
19 4HJ Oribe Peralta 12-yanvar 1984-yil (1984-01-12) (40 yosh) 36 17  MEX América

Liboslar tarixi[tahrir | manbasini tahrirlash]

1928 Asosiy

forma

1950 Zaxira

forma

1950 Asosiy

forma

1954 Asosiy

forma

1958 Asosiy

forma

1962 Asosiy

forma

1962 Zaxira

forma

1966 Asosiy

forma

1966 Zaxira

forma

1970 Asosiy

forma

1970 Zaxira

forma

1978 Asosiy

forma

1978 Zaxira

forma

1986 Asosiy

forma

1986 Zaxira

forma

1994 Asosiy

forma

1994 Zaxira

forma

1995 Asosiy

forma

1998 Asosiy

forma

1998 Zaxira

forma

1999 Asosiy

forma

2002 Asosiy

forma

2002 Zaxira

forma

2003 Asosiy

forma

2003 Zaxira

forma

2004 Asosiy

forma

2004 Zaxira

forma

2006 Asosiy

forma

2006 Asosiy

forma

2007 Asosiy

forma

2007 Zaxira

forma

2008 Asosiy

forma

2008 Zaxira

forma

2010 Asosiy

forma

2010 Zaxira

forma

2010 Ikki yuz yillik

forma

2011 Asosiy

forma

2011 Zaxira

forma

2013 Uchinchi

forma

2014 Asosiy

forma

2014 Zaxira

forma

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  1. „FIFA World Rankings“. FIFA. 2018-yil 24-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2011-yil 19-oktyabr.
  2. „World Football Elo Ratings“. World Football Elo Ratings. 2006-yil 20-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2013-yil 13-avgust.
  3. „Мексика“. Qaraldi: 2024-yil 28-may.
  4. „BRAZIL VS. MEXICO 0 - 0“. Qaraldi: 2024-yil 28-may.

Havolalar[tahrir | manbasini tahrirlash]