Ilonchisoy

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Navigatsiya qismiga oʻtish Qidirish qismiga oʻtish
Ilonchisoy
Tavsif
Uzunligi 32 km
Maydoni 47 km²
Suv oqimi
Boshlanishi Qoʻytosh togʻlarining shimoliyyon bagʻri
 · Boshlanish joyi Katta Bog'don qishlog'i
 · Balandligi 1 500 m
Joylashuvi
Davlat O'zbekiston
Tuman Forish

Ilonchisoy - Jizzax viloyati Forish tumanidagi soy. Nurota tizmasining sharqiy tarmogʻi — Qoʻytosh togʻlarining shimoliyyon bagʻridan (1500 m) boshlanuvchi 15 ga yaqin kichik irmoqning qoʻshilishidan hosil boʻladi. Shimoliy yoʻnalishda oqadi. Uzunligi 32 km, havzasining maydoni 47 km2. Boshlanishida Oqbuloqsoy deb, Oqtepa qishlogʻi yonida unga Yomchisoy qoʻshilgach, Ilonchisoy deb ataladi.

Xonbandi togʻini kesib oʻtgach, Uchquloch shaharchasidan 1 km shimoli-gʻarbda tugaydi. Ilonchisoy qor, mavsumiy yomgʻir va buloq suvlaridan toʻyinadi. Yillik oqimning 70—80% mart — aprelda oqib oʻtadi. Oʻrtacha yillik suv sarfi 200—250% l/sek. Ilonchisoydan sugʻorishda foydalaniladi.[1]

Foydalanish[tahrir | manbasini tahrirlash]

Ilonchisoy suvi yon-atrofdagi qishloqlarga ekinlarni sug'orish uchun asosiy suv manbai hisoblanadi. Uning suvlari mashhur "Forish uzumlari" yetishtiriladigan uzumzorlar, poliz ekinlari, daraxtzorlar va chorva uchun sarf bo'ladi. U boshlanish nuqtasidan tuproqqa singgib yo'q bo'lib ketkuncha quyidagi qishloqlarni kesib o'tadi:

  • Katta Bog'don q.
  • Sayyod q.
  • Usta-Qishloq q.
  • Ilonchi q.
  • Jayraxona q.
  • Oqtepa q.
  • To'qay q.
  • Damariq q.
  • Xonbandi sh.cha

XX asrda hozirgi Xonbandi shaharchasi yonidagi Pasttog' darasiga to'g'on qurilib suvidan sug'orish uchun foydalanilgan.

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  1. OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil