Bosniya va Gersegovinadagi turklar

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Bosniya va Gersegovinadagi turklar
Jami: 51,108
Til Turk, bosniya
Dini sunni islom
Kelib chiqishi turkiy xalqlar

Bosniya va Gersegovinadagi turklar yoki Bosniyalik turklar — Bosniya va Gertsegovinadagi eng qadimgi etnik ozchilikni tashkil etuvchi etnik turklardir[1]. Turk jamoati XV asrda Usmonli boshqaruvi ostida mintaqada oʻrnasha boshlagan, ammo Bosniya va Gertsegovina Avstriya-Vengrlar hukmronligi ostida boʻlganida koʻplab turklar Turkiyaga qaytib kelishgan[1].

Tarixi[tahrir]

1463-yilda Usmonlilar imperiyasi Bosniya qirolligini zabt etganda, mintaqaga muhim bir turk jamoasi keldi. Bosniyada Usmonli hukmronligi davrida turk jamoatchiligi oʻsdi; ammo, Usmoniylar Bolqon urushlarida magʻlubiyatga uchraganlaridan keyin (1912-13), koʻpchilik turklar bu mintaqada yashovchi boshqa musulmonlar bilan birgalikda uylarini tashlab Turkiyaga „muhojirlar“ (musulmon boʻlmagan davlatlardan kelgan musulmon qochqinlar) sifatida koʻchib ketdilar.

Madaniyati[tahrir]

2003-yilda Bosniya va Gertsegovinaning Parlament Assambleyasi „Milliy ozchiliklar aʼzolarining huquqlarini himoya qilish toʻgʻrisida“ qonun qabul qildi. Qonunga koʻra, turk ozchiligining madaniy, diniy, taʼlimiy, ijtimoiy, iqtisodiy va siyosiy erkinliklari davlat tomonidan himoya qilinadi[2].

Tili[tahrir]

2010-yil ratifikatsiyasining 2-moddasi 2-bandiga binoan, Turk tili Evropa mintaqaviy yoki ozchiliklar tillari xartiyasiga muvofiq Bosniya va Gertsegovinaning ozchiliklar tili sifatida rasman tan olingan[3].

Dini[tahrir]

Bosniyalik turklar sunniy islomdirlar[4].

Jamiyat[tahrir]

Bosniyadagi turk jamiyati, har ikki davlat oʻrtasidagi tarixiy rishtalar tufayli yaxshi taʼminlangan.

Manbalar[tahrir]

  1. 1,0 1,1 Council of Europe. European Charter for Regional or Minority Languages: Bosnia and HerzegovinaLANGUAGES. 2011-10-16.
  2. OSCE. National Minorities in BiH. Asl nusxadan arxivlandi (2016-07-11). 2013-12-29.
  3. Council of Europe. List of declarations made with respect to treaty No. 148. 2013-12-21.
  4. Minahan, James (1998), Miniature Empires: A Historical Dictionary of the Newly Independent States, Greenwood Publishing Group, p. 46, ISBN 0313306109