Tojikistonda COVID-19 pandemiyasi

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Navigatsiya qismiga oʻtish Qidirish qismiga oʻtish
Tojikistonda COVID-19 pandemiyasi
COVID-19 progress in Tajikistan.svg
Jami holatlar xaritasi (4-may 2020-yil holatiga)
   > 1000 holat
   > 100 holat
   > 10 holat
   < 10 holat
Kasallik COVID-19
Virus shtammlari SARS-CoV-2
Joylashuv Tojikiston bayrogʻi Tojikiston
Birinchi holati Dushanbe va Xoʻjand
Aniqlangan sanasi 30-aprel 2020-yil
Boshlanishi Xitoy Uxan, Xitoy
Tasdiqlangan holatlar 17,388[1]
Tuzalish 17,263[1]
Oʻlimlar
124[1]
Rasmiy vebsayt
covid.tj

COVID-19 koronavirus infeksiyasi ogʻir oʻtkir nafas olish sindromi koronavirusi 2 (SARS-CoV-2) tufayli kelib chiqqan yangi yuqumli kasallik boʻlib, Tojikistonda rasman 30-aprel kuni virus borligi hamma eʼlon qilindi.

2-may kuni mamlakatda ilk oʻlim holati rasman tasdiqlandi.

Epidemiyadan oldingi holat[tahrir | manbasini tahrirlash]

2019-yil 31-dekabr kuni Xitoy Sogʻliqni Saqlash Tashkilotiga nomaʼlum sabablarga koʻra pnevmoniya holatlari toʻgʻrisida xabar berdi. 2020-yil 12-yanvarda Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti (JSST), Xubey provinsiyasida, Uxan shahrida yashovchi odamlar guruhida yangi koronavirus nafas olish kasalligi sababi boʻlganligini tasdiqladi[2][3].

COVID-19 uchun oʻlim holatlari 2003-yildagi SARS koʻrsatkichidan ancha past edi, ammo infeksiyaning tarqalishi sezilarli darajada oshdi va oʻlimga olib keldi[4][4][5][6].

Vaqt jadvali[tahrir | manbasini tahrirlash]

Mart[tahrir | manbasini tahrirlash]

Dastlab Tojikiston 35 mamlakat fuqarolari, shu jumladan Buyuk Britaniya, AQSh va Kanada fuqarolarining kirib kelishiga toʻsqinlik qildi[7]. 2020-yil 3-martda Tojikiston besh davlatga: Xitoy, Eron, Afg'oniston, Janubiy Koreya va Italiyaga taqiq qoʻydi[8]. 4-mart kuni poytaxt Dushanbe shahridagi baʼzi masjidlar ibodat qiluvchilardan juma namoziga bormaslikni soʻradilar. Oziq-ovqat zahiralariga shoshilish narxlarning koʻtarilishiga, un va boshqa oziq-ovqat mahsulotlarining yetishmasligiga olib keldi[9].

Aprel[tahrir | manbasini tahrirlash]

30-aprel kuni Tojikiston hukumati rasman respublika hududida 15 ta koronavirus bilan kasallanish qayd etilganini bayon qildi. Kasallarning 10 tasi Sugʻd viloyatida, qolgan 5 tasi Dushanbe shahrida aniqlangan.

Vaksinatsiya[tahrir | manbasini tahrirlash]

Tojikiston poytaxtidagi klinikalardan birida 2021-yil 23 mart kuni koronavirusning yangi turiga qarshi emlash ishlarini boshlash boʻyicha rasmiy marosim boʻlib oʻtdi. Mamlakatda 22 mart kuni aholining zaif guruhlari orasida koronavirusga qarshi bosqichma-bosqich emlash ishlari boshlanishi rejalashtirilgani aytilgan. Sogʻliqni saqlash va aholini ijtimoiy muhofaza qilish vazirligiga aholini COVID-19’ga qarshi emlash boʻyicha tadbirlar rejasini ishlab chiqish va tasdiqlash topshirilgan.

Bundan tashqari vazirlik zimmasiga respublikadagi barcha tibbiyot muassasalariga vaksinani oʻz vaqtida yetkazib berish yuklatilgan, shuningdek, har bir shifoxonada qulay sharoitlar yaratish kerakligi ta’kidlangan[10].

Statistika[tahrir | manbasini tahrirlash]

Kasallangan[manbasini tahrirlash]

Infeksiyaning quyidagi holatlari davlat idoralari tomonidan taʼminlanadi. Vaziyat juda dinamik boʻlgani uchun JSST va hukumat maʼlumotlari, shuningdek, Jons Hopkins[11] universiteti kabi boshqa manbalardan olingan maʼlumotlar oʻrtasida farqlar yoki kechikishlar boʻlishi mumkin.

Tojikistonda xabar qilingan holatlar soni (kümülatif)
JSST[12] maʼlumotlariga koʻra
[Eslat. 1]

Tojikistonda qayd etilgan holatlar soni (kuniga)
JSST[12] maʼlumotlariga koʻra
[Eslat. 1]

Eslatma

  1. 1,0 1,1 2020 yil 17-avgustdan boshlab, JSST tomonidan haftalik hisobot asosida (oxirgi 7 kun ichida to'plangan holatlar) COVID-19 holati to'g'risida nashr.

Vafot etganlar[manbasini tahrirlash]

Vafotning quyidagi holatlari davlat idoralari tomonidan ta'minlanadi. Vaziyat juda dinamik bo'lgani uchun JSST va hukumat ma'lumotlari, shuningdek, Jons Xopkins[11] universiteti kabi boshqa manbalardan olingan ma'lumotlar o'rtasida farqlar yoki kechikishlar bo'lishi mumkin.

Tojikistonda qayd etilgan vafot etganlar soni (jami)
JSST ma'lumotlariga ko'ra
[12][Eslat. 1][Eslat. 2]

Tojikistonda qayd etilgan vafot etganlar soni (kuniga)
JSST ma'lumotlariga ko'ra
[12][Eslat. 1][Eslat. 2]

Eslatma

  1. 1,0 1,1 JSSTning hisobot - №117 (ingl.) 16.05.2020 o'zgartishlar kiritildi (-5 o'lim), bu xabar qilingan holatlar sonining kamayishiga olib keldi.
  2. 2,0 2,1 2020 yil 17-avgustdan boshlab, JSST tomonidan haftalik hisobot asosida (oxirgi 7 kun ichida to'plangan holatlar) COVID-19 holati to'g'risida nashr.

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  1. 1,0 1,1 1,2 „National Portal about COVID-19“(tg.). Qaraldi: 9-mart 2022-yil.
  2. Elsevier „Novel Coronavirus Information Center“. Elsevier Connect. 30-yanvar 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-mart 2020-yil.
  3. Reynolds, Matt. „What is coronavirus and how close is it to becoming a pandemic?“, Wired UK (4-mart 2020-yil).
  4. 4,0 4,1 „Crunching the numbers for coronavirus“. Imperial News. 19-mart 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-mart 2020-yil.
  5. „High consequence infectious diseases (HCID); Guidance and information about high consequence infectious diseases and their management in England“(ingl.). GOV.UK. 3-mart 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 17-mart 2020-yil.
  6. „World Federation Of Societies of Anaesthesiologists – Coronavirus“. www.wfsahq.org. 12-mart 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-mart 2020-yil.
  7. Catherine Putz. „Tajikistan Blocks Entry of Citizens From 35 Countries Over Coronavirus Fears“. The Diplomat (4-mart 2020-yil). 4-mart 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-mart 2020-yil.
  8. „Tajikistan Scales Down Coronavirus-Related Travel Ban“. U.S. News & World Report (3-mart 2020-yil). 5-mart 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-mart 2020-yil.
  9. „Some Mosques In Dushanbe Suspend Mass Prayers To Keep Coronavirus At Bay“. Radio Free Europe/Radio Liberty (4-mart 2020-yil). 22-mart 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-mart 2020-yil.
  10. „Тожикистонда аҳолини коронавирусга қарши эмлаш бошланди“. Bugun.uz. Qaraldi: 23-mart 2021-yil.
  11. 11,0 11,1 „Center for System Science and Engineering“(ingl.). systems.jhu.edu. Qaraldi: 1-mart 2022-yil.
  12. 12,0 12,1 12,2 12,3 „Coronavirus disease (COVID-2019) situation reports“(ingl.). JSST. Qaraldi: 9-mart 2022-yil.

Havolalar[tahrir | manbasini tahrirlash]