Qaynona

Qaynona – xotinning onasi, nikoh natijasida paydo boʻlgan qarindoshi .

„Qaynona“ „xotinining tugʻishganlari (erga nisbatan), erining tugʻishganlari (xotinga nisbatan)“ maʼnosini anglatgan qayin soʻzi va „xotin kishi oʻz tuqqan bolasiga nisbatan“ maʼnosini anglatgan ana soʻzidan tarkib topgan. Bu soʻzlar eski oʻzbek tilida bir soʻzga birlashgandan keyin ï unlisi talaffuz qilinmay qoʻygan; keyinchalik a unlilari ä unlilariga almashgan. Slavyan tillar oilasida quyidagicha koʻrinishda uchraydi ukraincha: теща, belaruscha: цешча, bulg‘orcha: тъща, serboxorv. tashta / tašta, polyakcha: teściowa va boshqalar.

Madaniyat

Xalq ogʻzaki ijodi: Qaynona anʼanaga koʻra xalq ertaklari, matallari, qoʻshiqlari, latifalari va boshqa xalq ogʻzaki ijodining qahramoni hisoblanadi. Gap shundaki, toʻy ikki oilani bogʻlaydi: xotin anʼanaga koʻra erining uyida yashash uchun kelgan va qaynona „boshqa“ urugʻning vakili sifatida harakat qiladi va shuning uchun unga nisbatan munosabat oʻrinli. Uni sevishadi, qadrlashadi, lekin baribir „begona“ sifatida munosabatda boʻlishadi. Bu munosabat hazil va kinoya orqali uzatiladi. Baʼzida qaynona va kuyov oʻrtasidagi munosabatlar yosh yigit va keksa ayolning tubdan boshqacha dunyoqarashiga, turli xil qadriyatlarga, munosabatlarni oʻrnatish uslubiga va boshqalarga asoslangan toʻgʻridan-toʻgʻri antagonistik (qarama-qarshi) munosabat sifatida taqdim etiladi.

• Yaxshi qaynonaning kuyovi – eng sevimli oʻgʻli.
• Kuyov qaynonasi bilan kechgacha gaplashadi, lekin hech narsa eshitmaydi.
• Yaxshi qaynonaning oriq kuyovi boʻlmaydi.
• Jon kuydirmasang, jonona qayda, Xotin olmasang, qaynona qayda.

Qaynona va xotin oʻrtasida eʼtiborni almashtirish .

DA. M. Molotov Lenin shunday qasam ichganini esladi: "Buning uchun sizga uchta qaynona! "

Qoʻshiqlar

• Qaynona – Shahzoda
• „Tingla, qaynona“ (A. Paxmutova, M. Drujininskiy, ijrochilar: Yuriy Bogatikov, Pesnyary, birinchi solist – A. Kasheparov, birinchi chiqish yili – 1982)
• Nensi – Tyosha
• V.Pavlik „Tyosha day“
• „Qaynona“, Sektor Gaza guruhi, „Najmi na gaz“ albomi

Kinolar

• „Qaynona“
• „Qaynona nemislar tomonidan asirga olindi“
• „Sevimli qaynona“ / Belle Maman (1999)

Adabiyotlar

• Antonov (tahr.) Oila sotsiologiyasi. M., 2005. S. 44
• Malyarova N. V. Oilaviy mojaro. Entsiklopedik sotsiologik lugʻat. M., 1995. S. 305.