Vitas Gerulaitis

Vikipediya, ochiq ensiklopediya

Vytautas Kevin Gerulaitis (1954-yil 26-iyul — 1994-yil 17-sentyabr) amerikalik professional tennischi edi. 1975-yilda Gerulaitis Sandy Mayer bilan hamkorlikda Wimbledonda erkaklar oʻrtasidagi juftlik chempionligini qoʻlga kiritdi. U 1977-yilda oʻtkazilgan ikkita Avstraliya Ochiq turnirining birida erkaklar oʻrtasidagi yakkalik chempionligini qoʻlga kiritdi (Gerulaitis dekabr oyida boʻlib oʻtgan turnirda gʻolib chiqdi, Rosko Tanner esa yanvar oyidagi turnirda gʻolib chiqdi).

Vitas Gerulaitis
ABN-tennistoernooi in Rotterdam Vitas Gerulaitis in actie, Bestanddeelnr 929-6578.jpg
Mamlakat AQSH bayrogʻi AQSh
Tugʻilishi 26-iyul 1954-yil
Brooklyn, New York, U.S.
Vafoti 17-sentabr 1994-yil(1994-09-17)
(40 yoshda)
Southampton, New York, U.S.
Boʻyi 1.83 m (6 ft 0 in) sm
Professionallik 1971
Faoliyati tugashi 1986
Ishlatadigan qoʻli Right-handed (one-handed backhand)
Olgan jami pul mukofot(lar)i miqdori $$2,778,748
Yakkalik bahslar
Rekordi 528–225
Jami titullari 26
Eng yuqori pozitsiyasi No. 3 (February 27, 1978)
„Katta dubulgʻa“ turniri yakkalik bahslari natijalari
Australian Open W (1977Dec)
French Open F (1980)
Wimbledon SF (1977, 1978)
US Open F (1979)
Boshqa turnirlar
Tour Finals F (1979, 1981)
WCT Finals W (1978)
Juftlik bahslari
Rekordi 168–123
Jami titullari 8
Eng yuqori pozitsiyasi No. 43 (May 20, 1985)
„Katta dubulgʻa“ turniri juftlik bahslari natijalari
Australian Open 1R (1983)
French Open QF (1980)
Wimbledon W (1975)
US Open 3R (1972)

Yoshligi[tahrir | manbasini tahrirlash]

Gerulaitis 1954-yil 26-iyulda Nyu-Yorkning Bruklin shahrida litvalik immigrantlar oilasida tugʻilgan va Kvins shtatidagi Xovard -Bichda oʻsib, ulgʻaygan.[1] U Kvinsdagi arxiyepiskop Molloy oʻrta maktabida oʻqigan va uni 1971-ilda uni tamomlagan. U Kolumbiya universitetining Kolumbiya kollejida 1975-yil sinfida oʻqigan va oʻsha paytdanoq tennis bilan shugʻullanish uchun oʻqishni tashlagan.[2] Gerulaitis „Litvalik sher“ laqabini oldi.[3] Uning singlisi Ruta ham professional tennischi edi. Ikkala aka-singilning ham ona tili litva edi.[4]

Karyerasidagi yorqin voqealar[tahrir | manbasini tahrirlash]

Gerulaitis Pitsburg uchburchagini 1975-yilda Pitsburgdagi Civic Arenada TeamTennis boʻyicha jahon chempioni unvoniga olib chiqdi. Gerulaitis „Uchburchaklar“ tarkibida 1974-yildan 1976-yilgacha oʻynagan. U 1977-yilda liganing Indiana Loves franshizasida ham oʻynagan.

Gerulaitisni 1977-yildan 1983-yilgacha Fred Stolle boshqargan.

Shuningdek, u 1975-yilda Wimbledonda erkaklar oʻrtasidagi juftlik chempionligini qoʻlga kiritdi. U 1977 va 1978-yillarda Wimbledonda yakkalik bahslarida yarim finalchi boʻlgan. 1977-yilda u Wimbledon yarim finalida oʻzining yaqin doʻsti va mashgʻulot sherigi Byorn Borgga 6-4, 3-6, 6-3, 3-6, 8-6 hisobida yutqazib qoʻydi, bu oʻyin keyinchalik oʻn yillikning eng buyuklaridan biri deb topildi.[5]

1977-yilda Gerulaitis Avstraliya Ochiq chempionatida karerasidagi eng muhim unvonni qoʻlga kiritdi, u besh setda erkaklar oʻrtasidagi finalda Jon Lloydni magʻlub etdi.

1978-yilda Gerulaitis yil yakuni boʻyicha WCT finalida Eddi Dibbsni 6-3, 6-2, 6-1 hisobida magʻlub etib, Jahon chempionati tennis turnesi uchun gʻolib chiqdi. 1978-yilga kelib, u erkaklar oʻrtasidagi yakkalik bahslarida dunyoda uchinchi oʻrinni egalladi.

1979-yilda Gerulaitis AQSh ochiq chempionatida erkaklar oʻrtasidagi finalda Nyu-Yorklik hamkasbi Jon Makenroga toʻgʻridan-toʻgʻri yutqazdi. U 1979-yilda Devis kubogini qoʻlga kiritgan Qoʻshma Shtatlar jamoasi aʼzosi edi. U finalda ikkita yakkalik „rezina“ gʻalaba qozondi, chunki AQSh Italiyani 5: 0 hisobida magʻlub etdi.

Gerulaitis 1980-yilda Fransiya ochiq chempionati finalida Byorn Borgga toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlub boʻlgach, oʻzining uchinchi Grand Slam „Katta dubulgʻa“ finaliga chiqdi.

1981-yil fevral oyida Gerulaitis yarim finalda Jimmi Konnorsni magʻlub etganidan soʻng finalda Jon MakEnroni magʻlub etib, yulduzlar bilan toʻldirilgan Toronto Indoor taklifnoma turnirida gʻolib chiqdi.Faoliyati davomida Gerulaitis 25 ta yuqori darajadagi yakkalik va sakkizta juftlik chempionligini qoʻlga kiritdi. Uning karerasidagi eng yuqori yakkalik reytingi 1978-yil 27-fevralda dunyoda 3-oʻrinni egalladi


Gerulaitis oʻzining juda tez qoʻllari bilan toʻrda va oʻzining ajoyib kortlarni qamrab olishi bilan mashhur edi.[6] 1985-yilda Gerulaitis Bobbi Riggs bilan birlashdi va mashhur Jinslar jangidan keyin ayol oʻyinchilarga qarshi kurash olib bordi. Biroq, Gerulaitis va Riggs Martina Navratilova va Pam Shrayverga qarshi juftlik oʻyinida magʻlub boʻlgach, qisqa umr koʻrdi. U 1986-yilda professional turneni tark etdi va 1988 va 1994-yillarda AQSh tarmogʻida muntazam tennis sharhlovchisi boʻlgan.Gerulaitis, Samprasning murabbiyi Tim Gullikson oilaviy taʼtilda boʻlgan Rimda 1994-yilda Italiya ochiq chempionatida Pit Samprasga murabbiylik qilgan. Sampras finalda Boris Beckerni toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlub etib, chempionlikni qoʻlga kiritdi.


Oʻlimi[tahrir | manbasini tahrirlash]

1994-yil 17-sentyabrda Nyu-Yorkning Sautgempton shahridagi doʻstining uyiga tashrif buyurganida, notoʻgʻri oʻrnatilgan basseyn isitgichi Gerulaitis uxlab yotgan mehmonxonaga uglerod oksidi gazining kirib kelishiga sabab boʻldi va bu uning uglerod oksidi bilan zaharlanishidan oʻlimiga sabab boʻldi. Gerulaitis oʻsha kuni kechqurun soat 19:00 da kechki ovqatga kela olmadi va uning jasadini ertasi kuni mehmon uyiga borgan xizmatkor ayol topdi.[7] Gerulaitisning qoldiqlari Nyu-Yorkning Farmingdeyl shahridagi Sent-Charlz qabristoniga dafn qilindi .Ehtiyotsizlikdan odam oʻldirish boʻyicha jinoiy ayblovlar keyinchalik hovuz mexanikiga va u ishlagan kompaniyaga nisbatan qoʻzgʻatildi. U ham, kompaniya ham 1996-yil oktyabr oyida oqlangan. Hakamlar aʼzolari Gerulaitisning oʻlimidan bir necha kun oldin isitish moslamasini ishlab chiqaruvchi texnik oʻzgartirishlar kiritganligi va hatto egzoz trubkasi uzunroq boʻlgan taqdirda ham, uglerod oksidi (rangsiz va hidsiz) konditsionerning shamollatish teshigiga tortilishi mumkinligi toʻgʻrisida guvohlik berishdi. past haroratlarda havodan zichroqdir. Gerulaitlar oilasining advokati Artur M. Lyuksenberg Gerulaitisning onasi va singlisi hukm adolatli ekanligiga ishonishlarini aytdi va u sud jarayonida bergan koʻrsatmalari „biz har doim bilgan narsamizni tasdiqladi, deb aytdi. bu masalada boshqa koʻplab odamlar ishtirok etadilar.“[8] Gerulaitlar oilasi 2002-yilga kelib oʻzlarining fuqarolik ishlari boʻyicha ayblanuvchilarning bir qismi bilan maxfiy kelishuvga erishdilar[9][10]


Grand Slam (Katta dubulgʻa) finallari[tahrir | manbasini tahrirlash]

Yakkalik: 3 (1 ta unvon, 2 ikkinchi oʻrin)[tahrir | manbasini tahrirlash]

Natija Yil Chempionat Qoplama Raqib Hisob
Gʻalaba 1977-yil Avstraliya ochiq chempionati Oʻt Birlashgan Qirollik John Lloyd 6-3, 7-6 (7-1), 5-7, 3-6, 6-2
Yoʻqotish 1979-yil US Open Qattiq Qoʻshma Shtatlar John McEnroe 5-7, 3-6, 3-6
Yoʻqotish 1980-yil Fransiya ochiq Loy Shvetsiya Björn Borg 4-6, 1-6, 2-6

Yakkalik bahslar xronologiyasi[tahrir | manbasini tahrirlash]

Andoza:Performance key

Sport faoliyatidagi finallari[tahrir | manbasini tahrirlash]

Yakkalik: 56 (26 unvon, 30 ikkinchi oʻrin)[tahrir | manbasini tahrirlash]

Juftlik: 20 (8-12)[tahrir | manbasini tahrirlash]

Natija No. Yil Turnir Sherik Raqib Hisob
Gʻalaba 1. 1974 Roanoke, US Qoʻshma Shtatlar Sandy Mayer Yangi Zelandiya Ian Crookenden

Yangi Zelandiya Jeff Simpson

7-6, 6-1
Magʻlubiyat 1. 1974 Little Rock, US Janubiy Afrika Bob Hewitt Jürgen FassbenderKarl Meiler 0-6, 2-6
Gʻalaba 2. 1974 Salt Lake City, US Qoʻshma Shtatlar Jimmy Connors Kolumbiya Iván Molina

Kolumbiya Jairo Velasco Sr.

2-6, 7-6, 7-5
Magʻlubiyat 2. 1974 Oslo, Norway Qoʻshma Shtatlar Jeff Borowiak Karl Meiler

Pokiston Haroon Rahim

3-6, 2-6
Gʻalaba 3. 1975 Roanoke, US Qoʻshma Shtatlar Sandy Mayer Ispaniya Juan Gisbert

Ruminiya Ion Ţiriac

7-6, 1-6, 6-3
Gʻalaba 4. 1975 Wimbledon, London Qoʻshma Shtatlar Sandy Mayer Birlashgan Qirollik Colin Dowdeswell

Avstraliya Allan Stone

7-5, 8-6, 6-4
Magʻlubiyat 3. 1976 Indianapolis WCT, US Qoʻshma Shtatlar Tom Gorman Qoʻshma Shtatlar Robert Lutz

Qoʻshma Shtatlar Stan Smith

2-6, 4-6
Gʻalaba 5. 1976 Boca Raton, US Qoʻshma Shtatlar Clark Graebner Qoʻshma Shtatlar Bruce Manson

Qoʻshma Shtatlar Butch Walts

6-2, 6-4
Gʻalaba 6. 1976 Fort Worth WCT, US Qoʻshma Shtatlar Sandy Mayer Qoʻshma Shtatlar Eddie Dibbs

Qoʻshma Shtatlar Harold Solomon

6-4, 7-5
Magʻlubiyat 4. 1976 Charlotte WCT, US Qoʻshma Shtatlar Gene Mayer Avstraliya John Newcombe

Avstraliya Tony Roche

3-6, 5-7
Magʻlubiyat 5. 1976 South Orange, US Ruminiya Ilie Năstase Qoʻshma Shtatlar Fred McNair

Qoʻshma Shtatlar Marty Riessen

5-7, 6-4, 2-6
Magʻlubiyat 6. 1977 Masters Doubles WCT, New York Italiya Adriano Panatta Hindiston Vijay Amritraj

Qoʻshma Shtatlar Dick Stockton

6-7, 6-7, 6-4, 3-6
Gʻalaba 7. 1977 Brisbane, Australia Qoʻshma Shtatlar Bill Scanlon Avstraliya Mal Anderson

Avstraliya Ken Rosewall

7-6, 6-4
Gʻalaba 8. 1978 Birmingham WCT, US Qoʻshma Shtatlar Sandy Mayer Janubiy Afrika Frew McMillan

Qoʻshma Shtatlar Dick Stockton

3-6, 6-1, 7-6
Magʻlubiyat 7. 1978 Philadelphia WCT, US Qoʻshma Shtatlar Sandy Mayer Janubiy Afrika Bob Hewitt

Janubiy Afrika Frew McMillan

4-6, 4-6
Magʻlubiyat 8. 1978 Richmond WCT, US Qoʻshma Shtatlar Sandy Mayer Janubiy Afrika Bob Hewitt

Janubiy Afrika Frew McMillan

3-6, 5-7
Magʻlubiyat 9. 1980 Monte Carlo, Monaco Qoʻshma Shtatlar John McEnroe Italiya Paolo Bertolucci

Italiya Adriano Panatta

2-6, 7-5, 3-6
Magʻlubiyat 10. 1980 Sydney Outdoor, Australia Qoʻshma Shtatlar Brian Gottfried Avstraliya Peter McNamara

Avstraliya Paul McNamee

2-6, 4-6
Magʻlubiyat 11. 1981 Frankfurt, Germany Qoʻshma Shtatlar John McEnroe Qoʻshma Shtatlar Brian Teacher

Qoʻshma Shtatlar Butch Walts

5-7, 7-6, 5-7
Magʻlubiyat 12. 1985 Rotterdam, Netherlands Avstraliya Paul McNamee  Czechoslovakia Pavel Složil

 Czechoslovakia Tomáš Šmíd

4-6, 4-6

Xotira[tahrir | manbasini tahrirlash]

Litvaning poytaxti Vilnyus shahrida Vitas Gerulaitis memorial tennis markazi ochildi .[11] Shuningdek, Vilnyusdagi koʻchaga uning nomi berilgan. Birkenhead guruhining Half Man Half Biscuit qoʻshigʻining An Outbreak of Vitas Gerulaitis qoʻshigʻi, ularning 1991-yilgi McIntyre, Treadmore va Devitt albomidagi, shuningdek, qiyshiq boʻlsa ham, oʻyinchiga ishora qiladi.

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  1. Sports of The Times; 'Weʼve Lost Another of Our Kids', The New York Times, September 20, 1994. Accessed November 3, 2007.
  2. Sachare. „Roar, Lion Roar: Spectator Heralds Columbia's Greatest Athletes“. Columbia College Today. Qaraldi: 1-sentabr 2021-yil.
  3. „Read 'em and Leap“. People (19-noyabr 1979-yil). Qaraldi: 14-may 2008-yil.
  4. Araton. „In the court of the ultimate tennis playboy“. The Independent (4-mart 2010-yil). Qaraldi: 12-noyabr 2018-yil.
  5. „Classic Matches: Borg v Gerulaitis“. BBC Sport.
  6. Finn, Robin. „Tennis Greats Call Gerulaitis A Friend First“. The New York Times (20-sentabr 1994-yil). Qaraldi: 5-sentabr 2008-yil.
  7. Gerulaitis died of Carbon monoxide poisoning, Philly.com, September 20, 1994.
  8. Rather. „Acquittal In Death Of Gerulaitis“. The New York Times (5-oktabr 1996-yil). Qaraldi: 3-oktabr 2018-yil.
  9. Fried. „Following Up“. The New York Times (16-iyun 2002-yil). Qaraldi: 1-mart 2021-yil.
  10. „Gerulaitis v. Recreational Concepts“. casetext.com (1-iyul 2002-yil). Qaraldi: 1-mart 2021-yil.
  11. „GB's trip into the unknown“. BBC News (23-sentabr 2009-yil).

Video[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • Klassik Wimbledon oʻyini: Gerulaitis vs Borg faqat doimiy xona, DVD chiqish sanasi: 2006-yil 31-oktyabr, Ish vaqti: 180 daqiqa, ASIN B000ICLR8O .

Havolalar[tahrir | manbasini tahrirlash]