Aqtau

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Shahar

Aqtov

Aqtov
Gerb
Gerb
Mamlakat Qozogʻiston
Viloyat Mangʻistov viloyati
Koordinatalari 43°39′N 51°09′E / 43.650°N 51.150°E / 43.650; 51.150Koordinatalari: 43°39′N 51°09′E / 43.650°N 51.150°E / 43.650; 51.150
Akim Janburshin Yedil Terekbayevich
Asos solingan 1961
Ilk eslatilishi 1961
Avvalgi nomlari Aktauskiy, Aktau, Shevchenko, Gurev-20
Maydoni 165,642 km²
Rasmiy tili qozoqcha
Aholisi 181,905[1] 
Milliy tarkibi qozoqlar 70,07 %
ruslar 20,57 %
ozarbayjonlar 2,55 %
ukrainlar 1,14 %
tatarlar 0,83 %
boshqalari 3,87 %
Vaqt mintaqasi UTC+5
Telefon kodi +7 7292 [2]
Pochta indeksi 130000 [3]
Avtomobil kodi R, 12
Rasmiy sayti http://www.aktau-business.com
Aqtau (Qozogʻiston)
Aqtov

Aqtov — Qozogʻistonning janubi-gʻrbida joylashgan shahar, Mangʻistov viloyatining markazi. Shaharda dengiz va havo porti mavjud. Aqtau shahri 1964-yildan 1991-yilgacha ukrain shoiri Taras Shevchenkoning hurmatiga Shevchenko deb atalgan.

Geografiyasi[tahrir]

Shahar Kaspiy dengizining sharq qirgʻogʻida joylashgan. Shaharning janubi-sharqida 40 km uzoqlikda Qaraqiya tekisligi bor. Hududi tekis, va asosan korroziyalik va deflyatsiyalik harakatlardan iborat. Kengash Ittifoqining tadqiqotlariga koʻra Yevropa va Osiyoning chegarasi Mugʻaljardan boshlanib, Embi dayosini yoqalab Kaspiy dengizigacha ish olib boriladi. 1950-yillargacha Qozogʻiston hududi Yevropaning chegarasi Yoyiq daryosining yoqasi bilan chegaradosh boʻlardi[4]. 2010-yilning aprel may oylarida Rus geografik jamoatining ekspeditsiyasi Yevropa chegarasini Mugʻaljar orqali, Kaspiy qirgʻogʻi tekisligidan oʻtishi kerak degan hulosaga keldilar. Bu holda Yevropa chegarasi hozirgidan bir necha barovar janubgacha choʻziladi. Hozirgi kunda Rus geografik jamoati olimlar hamjamiyatining fikri, Xalqaro geografik ittifoqning tasdiqlashiga erisha olmadi. Demak, agar Xalqaro geografik jamoat Rus geografik jamoatining hulosasini tasdiqlasa, Mangʻistov viloyatining bir qismi Yevropada joylashgan boʻladi.

Transporti[tahrir]

Aqtauda temir yoʻl vokzali yoʻq. Poezdlar Mangʻishlaq stansiyasiga kelib toʻxtaydi. Shahar va stansiya orasida № 101 avtobusi bilan taksilar qatnaydi, masofasi — 20 km. Aqtau porti Kaspiy dengizining sharqiy qismida joylashgan. Aqtau turli xalqaro yuklarni, neft va neft mahsulotlarini tashishga moslangan Qozogʻistondagi yagona port boʻlib hisoblanadi.

Aholisi[tahrir]

Milliy tarkibi
Millat Aholi soni

1.01.2012[5]
Foiz
%
Qozoqlar 126 377 70,07
Ruslar 37 102 20,57
Ozarbayjonlar 4 596 2,55
Ukrainlar 2 051 1,14
Lezginlar 1 753 0,97
Tatarlar 1 495 0,83
Armanlar 1 025 0,57
Oʻzbeklar 852 0,47
Koreyslar 680 0,38
Chechenlar 598 0,33
Gurjinlar 343 0,19
Qirgʻizlar 295 0,16
Olmonlar 288 0,16
Qoraqalpoqlar 277 0,15
Beloruslar 247 0,14
Udinlar 203 0,11
Osetinlar 183 0,10
boshqalar 1 995 1,11
Jami: 180 360 100,00

Madaniyati[tahrir]

Aqtovda Abay nomidagi madaniyat uyi, N. Jantoʻrin nomidagi drama teatri, koʻplab kinoteatrlar, yungi klublar bor. Dengiz qirgʻogʻida turli oʻyingohlar, sport va madaniy komplekslar, hordiq chiqarish parklari mavjud.

Tungi Aqtov.

Manbalar[tahrir]

Havolalar[tahrir]