Shahin

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Navigatsiya qismiga oʻtish Qidirish qismiga oʻtish

Shahin, yoki qizil boshli lochin , cho'l lochin [1] ( lotincha: Falco pelegrinoides ) - yirtqich qushlar turkumiga mansub qush .

Tavsif[tahrir | manbasini tahrirlash]

Tashqi ko'rinishi va xulq-atvori bo'yicha u lochinga o'xshaydi, lekin undan biroz kichikroq[2] . Tana uzunligi 33-39 sm.Urg'ochilari erkaklaridan kattaroq. Erkaklarning qanot uzunligi 274-302 mm, urg'ochilariniki esa, 315-332 mm. Erkakning vazni 330 g atrofida bo'lsa, urg'ochisi taxminan 500 g (maksimal ro'yhatga olingan og'irligi 750 g).

Tarqalishi[tahrir | manbasini tahrirlash]

Shimoliy Afrika, Yaqin Sharq, Arabiston yarim oroli, Eron, Afgʻoniston, Pokiston, Hindiston ( Kashmir ), Oʻrta Osiyo, Qozogʻiston janubi va janubi-sharqidagi togʻ va togʻ etaklarida, choʻl va quruq togʻ etaklarida (1500 m gacha)Talas Olataudan Tarbagʻatoygacha yoki hatto Janubiy Oltoygacha [2] tarqalgan. Qizilqum, Orol dengizining gʻarbiy tik qirgʻogʻi va Ustyurt qirlaridagi tepaliklarda yashashi mumkin. Migrasiya va qishlashda u daryo vodiylari va tog' oldi zonasidagi aholi punktlariga moyil.

Hayot tarzi[tahrir | manbasini tahrirlash]

Qoyalarga uy quradi va o'troq hayot tarzini olib boradi. Rasionida qushlar ustunlik qiladi: qumloqlar, cho'l kakliklari va boshqa mayda qushlar bilan oziqlanadi. Ekologiya, uy qurish biologiyasi, xulq-atvorining xususiyatlari - lochin ga o'xshaydi

Tasniflash[tahrir | manbasini tahrirlash]

Shahin ba'zi hollarda Falco peregrinus pelegrinoides va Falco peregrinus babylonicusning kabi ikkita cho'l kichik turi sifatida qabul qilinadi.

Shahinning 2 kenja turi mavjud ( Falco pelegrinoides )  :

Xavfsizlik[tahrir | manbasini tahrirlash]

Tur Markaziy Osiyo mamlakatlari Qizil kitoblariga kiritilgan bo'lib, ularning soni bir necha yuz juftdan oshmaydi.

  1. Сосновский И. П. Редкие и исчезающие животные. По страницам Красной книги СССР. — М.: Лесная промышленность, 1987. — 366 с.
  2. 2,0 2,1 Коблик Е. А. Разнообразие птиц. Часть 1. — М., Издательство Московского университета, 2001.