Kovrak g‘ingpashshasi

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Navigatsiya qismiga oʻtish Qidirish qismiga oʻtish
Kovrak gʻingpashshasi
Ilmiy tasniflashUshbu tasnifni tahrirlash
Olam: Hayvonlar
Tip: Boʻgʻimoyoqlilar
Sinf: Hasharotlar
Oila: Syrphidae
Urugʻ: Eumerus
Turlari: Kovrak gʻingpashshasi
Xalqaro ilmiy nomi
Eumerus ferulae Stackelberg, 1965

Kovrak gʻingpashshasi (lat. Eumerus ferulae) — ildiz yeyuvchilar (Eumerus) turkumiga kiruvchi gʻingpashshalarning kamyob  (Syrphidae) turi. Oʻzbekiston Qizil kitobiga kiritilgan.

Tarqalishi[tahrir | manbasini tahrirlash]

O'zbekiston endemiki. Faqat janubi-gʻarbiy Qizilqumdagi Oyoqgʻujumdi qishlogʻi atrofida topilgani ma’lum.

Tavsif[tahrir | manbasini tahrirlash]

Bunday gʻingpashshalarning mayda turida qorni yumaloq shaklda boʻladi. Choʻllarning shuvoq va efemer oʻsimliklari oʻsadigan togʻoldi tekisliklarida yashaydi. Kam oʻrganilgan. Ilk uchishi va tuxum qoʻyishi aprel-mayda; voyaga yetganlari sassiq kovrak (Ferula foetida) gullarida, lichinkalari ularning poyalarida oziqlanadi. Bu tur ilk marta 1965-yilda sovet dipterologi professor Aleksandr Aleksandrovich Shtakelberg (1897-1975) tomonidan qayd etilgan[1]. Faqat bir nechta shaxslar ma'lum. Cho'l zonasidagi bokira erlarning inson tomonidan iqtisodiy rivojlanishi, ularni shudgorlash cheklovchi omillardir. Bir necha donasi orqali ma’lum.

Cheklovchi omillar[tahrir | manbasini tahrirlash]

Xoʻjalik maqsadlarida choʻl zonasidagi qoʻriqlarning oʻzlashtirilishi, xususan, shudgorlash, haddan ortiq darajada yaylovdan koʻp foydalanish.

Muhofaza choralari[tahrir | manbasini tahrirlash]

Yashash joyi, tarzi va sonini mukammal oʻrganish, yashash joylarida muhofazasini tashkil qilish lozim.

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  1. Штакельберг А. А. Новые данные по систематике палеарктических мух- журчалок (Diptera, Syrphidae) // Энтомологическое обозрение. — 1965 — Т. 44. — Вып. 4. — С. 907—926.

2. Определитель насекомых Дальнего Востока России. Т. VI. Двукрылые и блохи. Ч. 1 / под общ. ред. П. А. Лера. — Владивосток: Дальнаука, 1999. — С. 342—500. — 655 с. — 500 экз. — ISBN 5-7442-0921-2.

Adabiyotlar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • Красная книга Республики Узбекистан. — Т. II — Животные. Ташкент: Chinor ENK, 2009. 

Havolalar[tahrir | manbasini tahrirlash]