Kontent qismiga oʻtish

Kemal Satır

Vikipediya, ochiq ensiklopediya

Ismoil Kamol Satir (21-aprel 1911, Adana, Turkiya - 23-may 1991, Istanbul, Turkiya[1]), turk shifokori va siyosatchisi.

Istanbul tibbiyot fakultetini tamomlagandan so'ng 1937-43 yillarda Adanada mustaqil shifokor va rentgenolog bo'lib ishladi. Ayni paytda u Respublika Xalq partiyasi (CHP) viloyat tashkilotida ish boshladi. 1943 va 1946-yillarda Seyhan (Adana) shu partiyadan deputat etib saylandi. 1947-yilda CHP direktorlar kengashiga tayinlangan. 1949-1950-yillarda Shemsettin Gunaltay kabinetida transport vaziri boʻlib ishlagan. CHP yutqazgan 1950-yilgi umumiy saylovlarda u deputat bo'la olmadi. 1957-yilgi umumiy saylovlarda yana Adana deputati etib saylandi. 1959-yil 27 sentabrda u CHP Bosh kotibining o'rinbosari etib tayinlandi. 1960- yil 27-maydagi davlat toʻntarishidan soʻng tuzilgan Taʼsis majlisida (1960-yil 6-yanvar – 25-oktabr 1960-yil) Taʼsis majlisining Adana vakili boʻlgan. 1961 va 1965-yillarda Elazig'dan deputat etib saylangan. U 1962-yilda tayinlangan 1966-yilgacha CHP bosh kotibi lavozimini davom ettirdi. 1963-65 yillarda İsmet İnönü kabinetida davlat vaziri va bosh vazir o'rinbosari lavozimlarida ishlagan.

1969-yilda Adana deputati etib qayta saylandi. U CHPdagi chap -markaziy harakatga qarshi konservativ qanotni boshqargan. 1970-yil iyul oyida chaqirilgan XX. Kongressda Satırcılar nomi bilan tanilgan konservativ qanot muvaffaqiyatsizlikka uchradi va partiya majlisida Bulent Ejevit tarafdorlari ko'pchilikni egalladi. 1972-yilda Satir 5-Favqulodda Umumiy Assambleyadan keyin CHPdan iste'foga chiqdi, bu esa İsmet İnönüning prezidentlikdan ketishiga sabab bo'ldi. CP 1973-yil mart oyida Milliy ishonch partiyasi bilan birlashdi va Respublika ishonchli partiyasiga (CGP) aylandi. Turhan Feyziog'lu CGP raisi, Kemal Satir esa rais o'rinbosari etib tayinlandi. 1973-74 yillarda Satir Naim Talu kabinetida davlat vaziri va bosh vazir o'rinbosari bo'lib ishlagan. 1974-yilda faol siyosiy hayotdan nafaqaga chiqqanidan so'ng, u bank sohasida menejer bo'lib ishladi.


7 va 8. Davr Seyhan, 11 va 14. Davr Adana, 12. va 13. Ta'sis majlisining Elazig deputati va Adana viloyati vakili (1961-yil 6-yanvar - 1961-yil 25 oktabr) lavozimlarida ishlagan. Satir o'limidan biroz oldin turmush o'rtog'i Memduha Satirdan ayrilgan va ikki qiz va bir o'g'il ko'rgan.