Arab raqamlari

Vikipediya, ochiq ensiklopediya

Arab raqamlari — o‘nta mate-matik belgi 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9. Bu raqamlar bilan istalgan katta yoki kichik sonni yozish mumkin. Arablar Iroq, Misr va Suriyani istilo qilgunga qadar yunon alifbosiga asoslangan raqamlardan foydalanganlar. 6-a.dan boshlab arab alifbosi harflari bilan ifodalanuvchi raqamlar qyoo‘lanilgan. Al-Xorazmiy Hindistonda kashf etilgan o‘n raqamdan iborat martabali sanoq tizimini o‘rgandi, soddalashtirdi, kengaytirdi va birinchi marta arab tilida bayon qildi. Al-Xorazmiy "Arifmetika"si bilan birga bu hind raqamlari arab dunyosiga kirib keldi. Xorazmiyning bu asari arabcha-dan lotinchaga tarjima qilinib, 10-a.da Ispaniyaga, 12-a.da Yevropaning boshqa mamlakatlariga tarqaldi. Arab raqamlari hanuz jahonda shunday deb yuritiladi. Uni jahonga tarqatgan al-Xorazmiy ekani Abu Rayhon Beruniyning "Hindiston" asarida ham aytib o‘tilgan (q. Raqamlar).

Adabiyotlar[tahrir]

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil