Dalyan

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Navigatsiya qismiga oʻtish Qidirish qismiga oʻtish

Dalyan, Dayren — Xitoyning shim.-sharqidagi shahar, Lyaonin provinsiyasida, Sariq dengizning Dalyanvan qoʻltigʻi sohilidagi port (kj ortib-tushirish yiliga 50 mln. t.). Lyuyshun sh. bilan birga Lyuyda maʼmuriy r-ni tarkibiga kirgan. Aholisi 5,4 mln. kishi (1998). Baliq ovlash bazasi. Tashqi savdoning muhim markazlaridan. Metallsozlik va mashinasozlik (kemasozlik), metallurgiya (poʻlat erituvchi zavod), elektronika, qurilish, oziq-ovqat korxonalari bor.

D. 19-asr birinchi yarmida balikchilar qishlogʻi boʻlib, avval Sinniv, 1860-yildan D. deb atalgan. 1898-yildagi konvensiyaga binoan Rossiya bu hududni Xitoydan ijaraga olgach, Dalniy deb nom oladi va shahar kurila boshladi. D. 1904-yildan Ikkinchi jahon urushi oxirigacha Dayren nomi bilan yaponlar qoʻl ostida boʻldi. Rossiya-Xitoy shartnomasiga binoan Xitoy hukumati 1945-yil 14 avg . dan D.ni erkin port deb tan oldi. Port barcha jihozlari bilan Rossiyaga ijaraga berildi. 1950-yil 14 fevraldagi Rossiya-Xitoy bitimiga binoan D. porti jihozlari bilan oʻsha yili Xitoyga kaytarildi. D.da tibbiyot, politexnika, va b. oliy oʻquv yurtlari bor.

Adabiyot[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil