Chjao Yuanyan

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Chjao Yuanyan
Zhao Yuanyan.jpg
"Chjao oilasi nasabnomasi"dan portret (1919)
Tugʻilishi 986 - yil
Vafoti 1044-yil 13-fevral (58 yoshda)
Turmush oʻrtogʻi Chjan Xonim
Otasi Song imperatori Taizong
Onasi Vang xonim

Chjao Yuanyan[1] rasman Gongsu shahzodasi Chjou (周恭肅王) (985 - 1044-yil 13-fevral), Xitoy Song sulolasining shahzodasi boʻlib, oʻzining fazilatlari bilan tanilgan. U imperator Taizongning 8-o'g'li va imperator Zhenzongning ukasi edi. U "Sakkizinchi shahzoda" (八大王) deb atalgan. U imperator Renzong hukmronligi davrida uning tirik qolgan yagona amakisi edi.[2]

Oila[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • Ota: Song imperatori Taizong
  • Onasi: Fazilatli turmush o'rtog'i, Vang urug'idan
  • Turmush o'rtoqlar va ularga tegishlilar:
    • Chjan qabilasidan bo'lgan malika turmush o'rtog'i,
    • Chjan Yongdening qizi
      • Chjao Yunchu, Boping'an shahzodasi Gong(1032 - 1064), to'rtinchi o'g'li
    • Furen, Liu urug'idan
      • Chjao Yunliang (1013 - 1066), Ding shahzodasi (kín), ikkinchi o'g'li
    • Noma'lum
      • Chjao Yunsi , Boping markizi , birinchi o'g'li
      • Malika Chjao , birinchi qizi
        • Liu Meyning ikkinchi o'g'li Liu Kongguangga turmushga chiqdi.
      • Malika Chjao , ikkinchi qizi
        • Chui Shangxianga turmushga chiqqan

Biografiya[tahrir | manbasini tahrirlash]

Bolaligida Chjao Yuanyan o'zining aql-zakovati bilan mashhur edi. U imperator Taizongning sevimli insonii edi va otasining ziyofatlarida tez-tez mehmonlarga hamroh bo'lgan. Chjao Yuanyan o'zining taqvodorligi bilan ham tanilgan, chunki u har doim kasal bo'lib qolgan onasi Vangga shaxsan xizmat qilgan. Qirollik oilasidagilardan farqli o'laroq, Chjao Yuanyan kitob va adabiyotni yaxshi ko'rardi. U, shuningdek, ustalar Van Syanji va Van Xizjidan keyin xattotlik bilan shug'ullangan.

Uning yosh jiyani imperator Renzong taxtga o'tirganida, imperator Lyu haqiqiy noib sifatida harakat qildi. Chjao Yuanyan imperator bilan nizolarni oldini olish uchun uyida o'zini aqldan ozgandek ko'rsatdi. Faqat imperator Lyu vafotidan so'ng u imperator saroyiga qaytib keldi va u yerda imperatorning haqiqiy otasi imperator Lyu emas, balki Li ekanligi sirini ochib berdi.

Badiiy adabiyotda[tahrir | manbasini tahrirlash]

"Sakkizinchi shahzoda" yoki "sakkizinchi fazilatli shahzoda" Yang urug'ining generallari, Huyan urug'ining generallari Di Qing va Bao Chjen haqidagi xalq hikoyalarida muhim qahramondir. Ko'pgina asarlarda uning ismi Chjao Yuanyanning amakivachchasi bo'lgan va 981-yilda 22 yoshida imperator Taizong davrida, ko'plab hikoyalarning tarixiy qahramonlaridan (jumladan, Chjao Yuanyanning o'zidan) ancha oldin vafot etgan Chjao Defang sifatida ko'rsatilgan.

  1. (in Chinese) Toqto'a et al,
  2. History of Song, vol. 245 (Zhao Yuanyan).