Brest

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Navigatsiya qismiga oʻtish Qidirish qismiga oʻtish

Brest (1921-yilgacha Brest-Litovsk, 1939-yilgacha Brest-Lug) — Belarus shahar. Brest viloyatining maʼmuriy markazi. Muxaves daryosi Gʻarbiy Bug daryosiga quyilish yerida. Dare porti va temir yoʻl tuguni. Aholisi 278 ming kishi (1999).

Dastlab 1017-yilgi solnomalarda Berestye nomi bilan tilga olingan. 11 a.da Turov knyazligi qoʻl ostida boʻlgan. 1044-yilda Kiyev knyazligi bosib olgan va 12-asr oʻrtalaridan Volinsk knyazligiga tobe boʻlgan. 1319-yilda Litva knyazligi bosib olgan. Lyublin uniyasi boʻyicha B. 1569-yil Rech Pospolita tarkibiga kirgan. 1596-yil B.da Brest uniyasi eʼlon kilindi. 1795-yilda B.ni Rossiya bosib oldi. 19-asrning 30- yillaridan boshlab B. qalʼa bilan mustahkamlandi. 20-asr boshlarida B. Rossiya imperiyasining gʻarbiy chegarasidagi eng mustahkam qalʼaga aylandi. 1918-yil B.da Rossiya bilan Germaniya oʻrtasida Brest sulhi tuzildi. 1919-yil dan B. Polsha, 1939-yildan Belarus tarkibida. Urush yillarida (1941—45) B.da shiddatli janglar boʻlgan. B. 1944-yildan keyin qayta tiklandi va zamonaviy binolar qurilishi hisobiga kengaydi.

B.— yirik sanoat va madaniyat markazi. Mashinasozlik, yengil, oziq-ovqat sanoati korxonalari ishlab turibdi. Uyroʻzgʻor kimyosi mahsulotlari, qurilish materiallari, mebel ishlab chiqariladi. 2 oliy oʻquv yurti, 2 teatr, oʻlkashunoslik muzeyi va Brest qalʼasi mudofaasi muzeyi bor.

Adabiyotlar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil