110 metrga toʻsiqlar osha yugurish
110 metrga toʻsiqlar osha yugurish — yengil atletika sport turining erkaklar sprint masofalariga tegishli dastur. Sportchilardan yuqori sprinterlik qobiliyatlar, maxsus chidamlilik va toʻsiqlardan oshib oʻtish texnikasini egallashni talab qiladi. 110 metr masofaga toʻsiqlar osha yugurish boʻyicha bahslar faqat yozda 400 metrlik sintetik (rezina) qoplamali yugurish yo‘laklariga ega stadionlarda oʻtkaziladi. 1896-yildan beri Olimpiada oʻyinlari dasturiga kiritilgan.
Tarixi
[tahrir | manbasini tahrirlash]Alohida sport turi sifatida Angliyada XIX asrning o‘rtalaridan boshlab rivojlana boshladi. Birinchi tarixiy manbalarda Angliyada oʻtkazilgan qisqa masofaga toʻsiqlar osha yugurish musobaqasi haqida soʻz yuritiladi. Erkaklar uchun qisqa masofaga toʻsiqlar osha yugurish birinchi marta 1896-yilda Olimpiada oʻyinlari dasturiga kiritilgan.
1900-yillardan 1970-yillargacha bu turda AQSh sportchilari ustunlik qilgan. 1896-yildan 1972-yilgacha ular faqat bir marta Olimpiya oʻyinlarida magʻlub boʻlishgan. Hozirda ushbu intizom boʻyicha eng kuchli sportchilar AQSHlik, kubalik, xitoylik va rossiyalik sportchilardir.
Qoidalari
[tahrir | manbasini tahrirlash]110 m masofaga toʻsiqlar osha yugurishni sportchilar pastki start texnikasidan foydalanib maxsus kolodkalardan chiqib boshlashadi. Erkaklar uchun to‘siqning balandligi 1,067 metrni tashkil etadi. Masofada 10 ta to‘siq bo‘lib, ular orasidagi masofa 9,14 metrni tashkil qiladi.[1].
Yuqori natijalarga erishish uchun sprinterlik qobiliyatlari juda muhimdir. Qoidaga koʻra, yuqori toifali sportchilar toʻsiqlar orasidagi masofani uch qadamda bosib oʻtishadi. To‘siqlardan tegmasdan va shu bilan birga tezlikni yoʻqotmasdan oʻtish eng maqbul usul hisoblanadi. 400 metrga toʻsiqlar osha yugurishdan farqli oʻlaroq, qadamlarning ritmini saqlab qolish ancha muhimdir.
Rekordlar
[tahrir | manbasini tahrirlash]| Vaqt | Sportchi | Mamlakat | Sana | |
|---|---|---|---|---|
| Jahon | 12.80 s | Aris Merritt[2] | AQSH | 2012-yil 7-sentyabr |
| Olimpiya | 12,91 s | Liu Xiang | Xitoy | 2004-yil 27-avgust |
| Yevropa | 12,91 s | Kolin Jekson | Buyuk Britaniya | 1993-yil 20-avgust |
| Oʻzbekiston | 13.27 s[3] | Sergey Usov | Oʻzbekiston | 1988-yil 11-iyun |