Kontent qismiga oʻtish

Moʻmin Usmonov

Vikipediya, erkin ensiklopediya

Vikipediyada ismi Moʻmin va familiyasi Usmonov boʻlgan boshqa kishilar haqida ham maqolalar mavjud.
Moʻmin Usmonov
OʻzSSR maorif xalq komissari
Shaxsiy maʼlumotlari
Tavalludi 1903-yil
Qoʻqon shahri
Vafoti 1938-yil

Moʻmin Usmonov — qoʻqonlik davlat va jamoat arbobi. OʻzSSR maorif xalq komissari.

Moʻmin Usmonov 1903-yilda Qoʻqon shahrining „Qizil namoyish“ mahallasida choyxona egasi Shousmon ota xonadonida tavallud topgan. Moʻmin Usmonov oilasida akalari Shonosir va Shoyaqubdan keyingi kenja farzand edi. U bolaligidan otasiga koʻmaklashib Qoʻqonning obod goʻshalaridan birida ulgʻaydi. 1919-yili Komsomol tashkilotiga aʼzo boʻlib bir muddat qizil armiya orkestrida kapelmeystr boʻlib xizmat qildi. Armiya xizmatidan soʻng yana Komsomol tashkilotida faoliyat olib bordi. U Fargʻona viloyat partiya qoʻmitasida targʻibot guruhiga qabul qilindi. 1923-yil otasi vafotidan keyin komsomol ishini tashlab Buxoroga yoʻl oladi. Abdurauf Fitrat asos solgan musiqa maktabida oʻqishga kiradi[1]. Moʻmin Usmonov 1923—1924-yillarda musiqa maktabida oʻqish jarayonida partiyaga qabul qilinadi. 1924-yil musiqa maktabi tavsiyasi bilan Moskvaga oʻqishga joʻnatiladi. 1924-yil Moskva jurnalistika instituti tarjima va tarjima nazariyasi boʻlimiga oʻqishga kirib Sobira Xoldorova, Naim Said bilan oʻqiydi. 1926-yilning yozidan OʻzSSR KP taklifi bilan oʻqishini Stalin nomidagi Sharq mehnatkashlari kommunistik universitetiga oʻtkazilib „partiya sovet ishi“ yoʻnalishida oʻqishni davom ettiradi. Moʻmin Usmonov 1926—1930-yillarda komuniversitetda tahsil oladi. U 1929-yilning soʻnggida Moskvadan qaytib, Fargʻona viloyat partiya qoʻmitasida oʻz faoliyatini boshlaydi. 1931-yilda „Qizil Oʻzbekiston“ gazetasida bosh muharrir etib tayinlanadi. 1932-yil 28-mart kuni Moʻmin Usmonov „Qizil Oʻzbekiston“ gazetasidan ishdan olinadi va OʻzSSR KP(b) Markaziy Qoʻmitasining taʼlim boʻlimiga oʻtkaziladi. 1933-yil 26-iyun kuni Moʻmin Usmonov Yoʻldosh Oxunboboyev qarori bilan OʻzSSR maorif xalq komissari etib tayinlanadi. U faoliyati davomida Abdulla Qodiriyning „Oʻtkan kunlar“, Choʻlponning „Kecha va Kunduz“ romanlari, Fitrat, Elbek, Botu kabi shoirlarning asarlarini katta terajda nashr ettiradi. 1938-yil 4-oktabr kuni sovet hukumati sudi tomonidan unga oliy jazo berildi va hukm oʻsha kunning oʻzida ijro etildi[2].

  1. Irzayev B. Qoʻqon tarixidan lavhalar. Toshkent: „Akademnashr“, 2020 — 240-bet. 
  2. Hasanov B. Tarixning nomaʼlum sahifalari VIII kitob. Toshkent: „Akademnashr“, 2018 — 304-bet.