Ivan Krilov

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
(Krilov Ivan Andreyevichdan yoʻnaltirildi)
Jump to navigation Jump to search

Ivan Andreyevich Krilov [1769.2(13).2, Moskva - 1844.9(21).11, Peterburg] - rus yozuvchisi, masalchi. "Pochta duxov" (1789), "Zritel" (1792) jur.larini nashr ettirgan. 1786—88 yillarda poy-taxt dvoryanlarining axloqiy buzuqligini fosh etuvchi komediya ("Gʻazabnok oila", "Toʻpolonchilar", "Qizlarga saboq va boshqalar), tragediya ("Kleopatra", "Filomela"), komik operalar ("Bahodir Ilya", 1870) yozgan. Hukumatga qarshi yozilgan "Trumf" ("Chimchilash") tragediyasi (1799—1800) qoʻlyozma holida tarqatilgan. "Qalb" qissasi (1792) da podsholik tuzumi va Yekaterina II ning yasama liberalizmi ustidan kuladi. 1809 — 43 yillarda 200 dan optiq masallar yozgan. Birinchi "Masallar" kitobi 1809 yil nashr qilingan. Ularda ijtimoiy illatlar fosh etilgan, zulm va zoʻrlik qoralangan ("Boʻri bilan qoʻzichoq", "Hayvonlar oʻlati", "Boʻrilar va ovchilar", "Dehqonlar va daryo" va boshqalar), vazirliklarning qayta tashqil etilishi ("Kvartet"), Arakcheyevning zolimligi tanqid qilingan ("Baliqlar raqsi"). 1812 yildagi Fransiya-Rossiya urushi yillarida yozgan "Mushuk va oshpaz", "Itxonaga kirib qolgan boʻri", "Qargʻa va tovuq", "Mushuk va Churtan baliq" va boshqa masallarida vatanparvarlik gʻoyalari ilgari surilgan. Asarlarida sofdil va mehnatsevar kishilar ulugʻlangan, dangasa, qoʻrqoq, ikkiyuzlamachilar tanqid qilingan. Masallari demokratik ruh bilan sugʻorilgan. Satirasi kuchli, tili oʻtkir va taʼsirchan. Asarlari oʻzbek tiliga tarjima qilingan.[1]

Manbalar[tahrir]

  1. OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil