Herbert Wells

Vikipediya, ochiq ensiklopediya

UELLS (Wells) Gerbert Jorj (1866.21.9, Bromli 1946.13.8, London) — ingliz yozuvchisi. London universitetini tugatgan (1888). 1942 y. dan biologiya dri. 1893 yilda biologiya va fiziografiya boʻyicha dareliklar yozgan. U. 19-a.ning 90-yillaridan badiiy ijod bilan shugʻullangan. "Vaqt mashinasi" (1895) romani bilan 20-a. ilmiy fantastikasiga asos solgan. U. uchun J. Svift, Volter, Amerika va nemis romantiklarining asarlari adabiy manba boʻlib xizmat qilgan. "Dunyolar muhorabasi" (1898) romanida Marsdan qilingan hujum natijasida kishilarda oʻz ijtimoiy tuzumining mukammalligiga shubha tugilishi haqida hikoya qilgan. "Ozod etilgan dunyo" (1914) romanida atom energiyasidan urush hamda tinchlik maqsadlarida foydalanish masalasi yoritilgan. "Zamonaviy utopiya" (1905) romanrisolasida esa jamiyatni davlat sotsializmi asosida qayta qurish loyihasini maʼqullagan; ammo U. bu sotsializmda xususiy korxonalarga keng imkoniyat ochib berilishi tarafdori boʻlgan. "Vilyam Klissold dunyosi" (1926), "Oshkora fitna" (1928) romantraktatlarida U. oʻz nazariyasini marksizmga qaramaqarshi qoʻygan. 1-jahon urushi yillari (1914—18) da "Ozod dunyo" (1914) kitobini yozgan. 1916 yildan, garchi urushlarga qarshi asar yozgan boʻlsada ("Mister Britling qadahni oxirigacha simirdi"), rasman oʻz mavqeini oʻzgartirmagan.

U. 3 marta (1914, 1920, 1934) Rossiyada boʻlgan va oʻz taassurotlarini "Mudroq Rossiya" (1920) kitobida aks ettirgan. Sovet Rossiyasi istiqboliga ishonmagan, kommunizm haqidagi gʻoyalar shunchaki bir xomxayol deb qaragan. "Koʻrinmas odam" romani oʻzbek tilida nashr qilingan (1967).