Faringit

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Faringit (yun. pharynx — halqum va itis — yalligʻlanish) — halqum (yutqin) shilliq pardasining yalligʻlanishi. F. kechishiga qarab oʻtkir va surunkali boʻladi. Oʻtkir respirator kasalliklar, gripp va boshqa infeksion kasalliklar oqibatida roʻy beradi. Halqum shilliq pardasiga bevosita taʼsir etadigan omillar (sovuq havoda gaplashish, nafas olish, juda issiq yoki sovuq ovqatlar isteʼmol qilish, spirtli ichimliklar ichish, chang havodan, gazlar bugʻidan nafas olish va boshqalar) ham F.ga sabab boʻlishi mumkin. Oʻtkir F.da halqum qurib, qichishadi, tupuk yutganda, ayniqsa,"quruq yutinganda" ogʻriq paydo boʻladi, gavda trasi normal turadi, baʼzan bir oz koʻtariladi. Kasallikning oldi olinmasa, surunkali shaklga oʻtishi mumkin. Surunkali F.da xdlqumda shilimshiq ajralma toʻplanadi, bemor koʻpincha yoʻtalib, balgʻam tashlaydi; yoʻtalganda baʼzan koʻngli aynib, qayt qilishi mumkin. Burun, murtak va chirigan tishlarning yiringli yalligʻlanishi, surunkali tumov, organizmda moddalar almashinuvining buzilishi kasalliklari natijasida surunkali F. paydo boʻladi. Havo quruqligi, traning keskin oʻzgarishi, chang va gazli muhit kabi zararli omillar xam F. sababchisidir. Kasallikni keltirib chiqargan omillar oʻz vaqtida yoʻqotilmasa, u surunkali tuye olib, halqum shilliq pardasining atrofiyasiga olib keladi. F.ning oldini olishda halqum shilliq pardasiga taʼsir etadigan zararli omillarni yoʻqotish, shamollashdan saklanish, organizmni chiniqtirish (halqumni sovuq suv bilan chayib turish), chang va gazli muhitda ishlovchilar maxsus himoya vositalaridan foydalanishlari lozim.