Avtoliz

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Avtoliz, autoliz (avto... va yun. lisis – yemirilish, parchalanish) – o‘simlik yoki hayvon organizmidagi to‘qimalarning o‘z-o‘zidan parchalani-shi. A. organizmdagi oqsil, uglevod, yog kabi murakkab moddalarning turli fermentlar ta’sirida parchalani-shi tufayli sodir bo‘ladi. A.da, asosan o‘lgan organizmdagi to‘qimalar yemiri-ladi yoki tirik organizmning ba’zi a’zolaridagi to‘qimalardan ma’lum bir qismi biror sababga ko‘ra (mas, xavfli o‘smalarda) parchalanadi. O‘simliklarda A. hujayraning past temperatura ta’sirida, quritilganda, zaharli moddalar (xlo-roform, toluol va boshqalar) ta’sir etib qurib qolganida, shuningdek to‘qimalarni me-xanik usulda maydalaganda ro‘y beradi. A. ba’zi texnologik jarayonlarda, tama-ki, choyni fermentlashda, yem-xashakni siloslashda ham sodir bo‘ladi.122

Adabiyotlar[tahrir]

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil