Atmosfera ozoni

Vikipediya, ochiq ensiklopediya

Atmosfera ozoni - atmosfera-da kislorodga Quyoshning ultrabinafsha nurlari ta’siridan hosil bo‘ladigan gaz. Kislorodning uch atomi birikma-sidan iborat. Ultrabinafsha nurlar ta’sirida ikki atomli kislorod mole-kulasi atomlarga bulinadi. Bu atomlar bo‘linmay qolgan kislorod molekulasiga qo‘shilib, uch atomli kislorod, ya’ni ozon hosil bo‘ladi. Atmosfera ozoni Kuyoshdan keluvchi, ko‘pgina organizmlar uchun xavfli bulgan ultrabinafsha nurlarni yutadi. Atmosfera ozoni Yer sirtidan to 55 km balandlik-kacha bulgan xavo katlamida uchraydi. Asosiy qismi 20 km bilan 35 km orasidagi balandlikda joylashgan. Agar atmosferadagi barcha ozonlar bir katlamga keltirilganda edi, 1,5 — 4,5 mm qalinlikdagi qatlam hosil bulardi. O‘zbekiston hududi ustidagi atmosferada ozonning kalinligi yil davomida urta hisobda 1,9 dan 2,7 mm oralig‘ida o‘zgarib turadi. Atmosferada aprel oyida eng ko‘p, okt. oyida eng kam ozon bo‘ladi.

Adabiyotlar[tahrir]

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil