Alyuminotermiya

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Alyuminotermiya, alyumo-termiya (alyuminiy va yun. therme – issiqlik) – metallar oksidlarini alyuminiy bilan kaytarib metall va qotishmalar olish usuli; biror metall oksidi bilan metall holidagi alyuminiyning kukun aralashmasi yuqori temperaturada qizdirilsa, 3000° gacha issiqpik ajra-lib chiqadi, ajralib chiqqan ortiqcha issiqlik hisobiga temir o‘z oksididan oson qaytariladi. Bu usulni rus kimyogari N. N. Beketov (1827–1911) 1859 yil kashf etgan. Marganes, xrom, vanadiy, volfram va turli qotishmalar A. usuli bilan olinadi. A.dan po‘lat va cho‘yanni pay-vandlashda (termit payvandda, rasmga qarang), yondiruvchi snaryadlarda foydalani-ladi (yana qarang Metallotermiya, Metallarni qaytarish).

Adabiyotlar[tahrir]

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil