Aleksandr I

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Aleksandr I (1777.12.12, Peter-burg – 1825.19.11, Taganrog)– Rossiya imperatori (1801–25). Otasi impera-tor Pavel I saroydagi fitna oqibatida oʻldirilgach (1801), taxtga oʻtiradi. A. Vena kongressi va "Muqaddas ittifoq" (1815)ning tashkilotchilaridan biri. U ichki siyosatda moʻ’tadil liberal islohotlarni amalga oshirgan [minis-trliklar va ministrlar kabineti ta’sis etgan (1802), Peterburgda pedagogika instituti ochtirgan (1804) va boshqa] boʻlsada, shu bilan birga harbiy qishloqlar tashkil etadi, dehqon va soldatlar qoʻzgʻolonini shafqatsizlik bilan bostiradi. 1810-yillar oʻrtasidan tarixga arakcheevchilik nomi bilan kirgan oʻta reaksion ichki siyosat yurita boshlagan. A. davrida Gruziya (1801), Finlyandiya (1809), Bessarabiya (1812), Ozarbayjon (1813) yerlari; sobiq Varshava gersogligi (1815) Rossiya tomonidan bosib olinadi.

Adabiyotlar[tahrir | manbasini tahrirlash]