Basenji

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Navigatsiya qismiga oʻtish Qidirish qismiga oʻtish

Basenji (basenji), afrikalik hurmaydigan it, eng qadimgi it zotlaridan biri hisoblanadi.

Itning tarixi[tahrir | manbasini tahrirlash]

Qadimgi Misrda bu itlar fir'avnlarga sovg'a sifatida olib kelingan, Misrliklar bu it zotini juda hurmat qilgan va ularni tirik tumor deb hisoblagan. Bu gapning isbotini fir'avn qabrlaridagi devor tasvirlari, shuningdek itlarning topilgan mumiyalari tasdiqlaydi. Basenji kabi itlar Nubiyada (zamonaviy Sudan hududi) keng tarqalgan. Kermaning qadimgi Nubiya madaniyati davrida arxeologlar ayol qabridan, basenjiga o'xshash itning suyak qoldiqlari topilgan.

Oq-jigarrang ko'rinishdagi Basenji

Kongo Demokratik Respublikasi) hayvonlarni ovlash mavsumida bu it zotidan yordamchi sifatida foydalanishadi, va ularni yuksak etirof etishadi. Basenji itlari 1895-yilda birinchi marta Afrika qit'asini tark etdi va dengizchilar tomonidan Angliyaga olib ketildi, ammo bu itlar iqlimga moslasha olmay qirilib ketdi.

1905-yilda Basenji Berlin hayvonot bog'ida ekzotik hayvonlar sifatida paydo bo'ldi va 1930-yillarda ular Angliyaga olib kelindi, u yerda Basenji zotidagi standarti tasdiqlandi , bugungi kunda ham boqib kelinadi. 1937-yilda birinchi Basenji Amerika Qo'shma Shtatlaridagi ko'rgazmada "Kongo teriyeri" nomi bilan paydo bo'ldi, shundan keyin bu zot e'tiborga olindi. 1941-yilda Amerikaga bir nechta basenji olib kelindi va bu zotning dunyo bo'ylab tarqalishi ular bilan boshlandi. Basenji ham hurishi mumkin, lekin odatda faqat bir marta huriydi va keyin jim qoladi. Shuningdek, u qisman xonakilashtirilgan deb taxmin qilinadi. Uning metabolizmi boshqa uy hayvonlarinikiga o'xshamaydi.

Oq-qora va jigarrang rangli Basenji

Tavsifi[tahrir | manbasini tahrirlash]

• Bo'yi — 43 sm

• Vazn — 11 kg

• Rangi — 4 xil

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

1)Noonan, C. H. B.; Kay, J. M. (1990). "Prevalence and Geographic-distribution of Fanconi syndrome in Basenjis in the United States". Journal of the American Veterinary Medical Association.

2)Dollman, Guy (April 1937). "The Basenji Dog". Journal of the Royal African Society

3)Edwards, Richard J.; Field, Matt A.; Ferguson, James M.; Dudchenko, Olga; Keilwagen, Jens; Rosen, Benjamin D.; Johnson, Gary S.; Rice, Edward S.; Hillier, La Deanna; Hammond, Jillian M.; Towarnicki, Samuel G.; Omer, Arina; Khan, Ruqayya; Skvortsova, Ksenia; Bogdanovic, Ozren; Zammit, Robert A.; Aiden, Erez Lieberman; Warren, Wesley C.; Ballard, J. William O. (2021). — "Chromosome-length genome assembly and structural variations of the primal Basenji dog (Canis lupus familiaris) genome"