Koʻrinma yulduz kattaligi

Vikipediya, ochiq ensiklopediya

Koʻrinma yulduz kattaligi -fotometr yordamida oʻlchangan yulduzning yorugʻligini belgilovchi koʻrsatkich. K.yu.k. yulduzdan kelayotgan nurlanish oqimi yoki yulduz nuri yoritilganlik bilan logarifmik bogʻlanishga ega. Agar ikkita yulduzdan kelayotgan nurlanish oqimlari Fj va Gʻ2 boʻlsa, ularning K.yu.k. (t) ayirmasi oqimlar logarifmlari ayirmasidan 2,5 marta katta boʻladi. Bu bogʻlanishni ingliz astronomi Pogson taqlif etgan. Unga koʻra, birinchi kattalikdagi yulduz ikkinchi kattalikdagiga qaraganda 2,5 marta koʻp yoritadi. K.yu.k.ning bir necha tizimlari mavjud. Mas, hozirgi paytda keng qoʻllaniladigan elektrofotometr yordamida 3 xil rangda oʻlchanadigan K.yu.k.lar tizimi II, V, V(U — ultrabinafsha, V — koʻk va K — vizual). K.yu.k. shkalasini hisob boshi tanlangan (standant) yulduzlarga xalqaro kelishuviga asosan qiymat berish yoʻli bilan belgilangan. Mas, Qutb yulduzining vizual (V) nurlarda kattaligi 2,12 ga teng deb qabul qilingan.[1]

Manbalar[tahrir]

  1. OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil