Yongʻinga qarshi kuzatuv minorasi

Kaliforniyaning Los-Anjeles shahri yaqinidagi Anjeles milliy oʻrmonida joylashgan Vetter togʻidagi yongʻinni kuzatish minorasi

Istanbuldagi Beyazıt maydonida joylashgan 85-metr-tall (279 ft) balandlikdagi Beyazıt minorasi yongʻinni kuzatish uchun moʻljallangan minora hisoblanadi.

Yongʻin kuzatuv minorasi, yongʻin minorasi yoki kuzatuv minorasi – „yongʻin kuzatuvchisi“ deb ataladigan shaxsga yashash joyi va himoya taʼminlaydigan inshoot boʻlib, uning vazifasi yovvoyi tabiatdagi yongʻinlarni aniqlashdir. Bu kichik bino boʻlib, odatda koʻrish maydonini maksimal darajada kengaytirish uchun togʻ choʻqqisi yoki boshqa baland joyga quriladi. Bu nuqtadan yongʻin kuzatuvchisi paydo boʻlishi mumkin boʻlgan tutunni koʻradi, Osborn yongʻin aniqlagichi deb ataladigan qurilma yordamida uning joylashuvini aniqlaydi va yongʻinni oʻchirish guruhlarini chaqiradi. Kuzatuvchilar, shuningdek, ob-havo oʻzgarishlari haqida xabar berishadi hamda boʻronlar paytida chaqmoq zarbalari joylarini belgilaydilar. Yongʻin chiqish ehtimoli boʻlgani uchun, zarba joyi bir necha kun davomida kuzatib boriladi.

Odatdagi yongʻin kuzatish minorasi katta poʻlat yoki yogʻoch minora tepasidagi „kabina“ deb ataladigan kichik xonadan iborat. Tarixan, baland daraxtlarning choʻqqilari ham doimiy platformalarni oʻrnatish uchun ishlatilgan. Baʼzida quyi platformani yaratish uchun tabiiy toshlardan foydalanilgan. Joyning relyefi minoraga ehtiyoj qoldirmaydigan hollarda, inshoot „yer usti kabinasi“ deb ataladi. Yer usti kabinalari minora ustiga oʻrnatilmagan boʻlsa ham, ular „minora“ deb yuritiladi.

Minoralar 1900-yillarning boshlarida ommalashib, yongʻinlar haqidagi xabarlar telefonlar, pochtachi kaptarlar va geliograflar yordamida uzatila boshlangan.

Koʻplab yongʻin kuzatish minoralari eʼtiborsizlik, tashlab ketilish va mablagʻ yetishmasligi tufayli yaroqsiz holga kelgan boʻlsa-da, ayrim oʻt oʻchirish xizmati xodimlari eski minoralarni saqlab qolishga harakat qilmoqda. Ular oʻrmonni yongʻindan kuzatib turuvchi odam yongʻinni nazorat qilishning samarali va tejamkor usuli boʻlishi mumkinligini taʼkidlamoqda.

Yongʻinni kuzatish minoralaridan foydalanishda davom etayotgan mamlakatlar

Polshadagi yongʻinga qarshi minora

1940-yilda CCC (Fuqaro muhofazasi korpusi) tomonidan mahalliy toshlardan bunyod etilgan Monjeau kuzatuv minorasi

• Avstraliya
• Belgiya
• Braziliya
• Kanada (Alberta, BC, Manitoba, Yangi Shotlandiya, Ontario, Saskachevan)
• Fransiya
• Germaniya
• Gretsiya
• Indoneziya
• Isroil
• Italiya
• Latviya
• Meksika
• Yangi Zelandiya
• Norvegiya
• Polsha
• Portugaliya
• Janubiy Afrika
• Ispaniya
• Turkiya
• AQSH
• Urugvay

Yana qarang

• Yongʻinga qarshi kuzatuv minoralari roʻyxati
• Kuzatish daraxti
• Qoʻriqlash minorasi
• Burgʻulash minorasi – yongʻinlarni oʻchirish amaliyotida qoʻllaniladi
• Shlang minora – Baʼzi oʻt oʻchirish stansiyalarida yongʻin oʻchirish shlanglarini quritish uchun qoʻllaniladi
• Yongʻinni nazorat qilish minorasi
• Nyu-Jersi oʻrmon yongʻin xavfsizligi xizmati yongʻin minoralari roʻyxati
• Firewatch – Shoshone milliy oʻrmonidagi yongʻinni kuzatish minorasi atrofida qurilgan oʻyin

Manbalar

• Kresek, Ray. Fire Lookouts of the Northwest (3rd ed.). Historic Lookout Project, 1998 — 414 pp-bet. ISBN 0-87770-632-8. 
• Spring, Ira; Fish, Byron. Lookouts: Firewatchers of the Cascades and Olympics (2nd ed.). Mountaineers Books, 1996 — 224 pp-bet. ISBN 0-89886-494-1. 
• The Lookout Network newsletter

Havolalar

• Fire Lookouts (Wayback Machine saytida 2016-06-18 sanasida arxivlangan) US Forest Service History Pages, Forest History Society
• Forest Fire Lookout Association
• Ontarioʻs Fire Tower Lookouts
• Fire Lookout Towers in Australia
• Eyes of the Forest: Idahoʻs Fire Lookouts Documentary produced by Idaho Public Television
• „A Day in the Life of a Fire Lookout“ in Marin County, California