Xoy

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Xoy(ozarb. Xoy; fors. خویEronning shim.gʻarbiy qismidagi shahar. Gʻarbiy Ozarbayjon ostonida. Aholisi 200,985 & 354,309 ming kishi(2012). Tabriz, Urmiya va Arzirum shahriga boradigan avtomobil yoʻllari chorrahasi. Savdo markazi. Toʻqimachilik, oziq-ovqat sanoati korxonalari bor. Gilam toʻqiladi. Hunarmandchilikda uyroʻzgʻor buyumlari ishlab chikariladi.

Hoy miloddan tarixi 3000-4000 yillar boshlanadi. Arrata Schumer viloyatida manbalarini keltirilgan, bugungi Van ko'li shaharlari o'rtasida viloyati tarixchilar tomonidan tasdiqlanadi. Bu mintaqada hal etish, uning tasdiqlash ham o'sha yillarda deb topdik. Ozarbayjon hududida Manna davlat birinchi navbatda, Khoy shahri chegaralari ichida tashkil etilgan, keyin van va Urartu davlatining hududlarini o'z ichiga oladi atrofidagi maydonlarni, qo'shildi. Xalifalik Islom va musulmonlarga tarqalishi va o'tmishda va ko'p yillar davomida viloyat nazorat qo'lga uchun shahar turli bekliklari bir qismi edi. Buyuk Saljuqiylar Alparslon davrida Khoy yangiliklar manbalari tarixida yunon qo'shini kelishi paytida. Xoydan Anaduli olish bir boyitish sifatida ishlatilgan. Shoh Ismoil Yavuz Sulton Salim o'rtasida urush jiringlay Hoy (1514) yaqin yuz berdi. Eron urushi, Usmonli imperiyasi shahar bir necha marta Usmoniy imperiyasining qo'lida edi. oxirida esa, Eron hududiga egasi. Xalq afsonalari va nomi turli hikoyalar Xoyun chizilgan. qadimiy Ozarbayjon shahar.

etimologiyasi[tahrir]

Hoy 844-yil Ibn Hordatbehin "Meshal va məmaliki" o'z ish topish mumkin birinchi marta. O'shandan beri shahar har qanday o'zgarishlar yo'q. Nomi kelib chiqishi haqida turli xil fikrlar mavjud. Arab manbalarga ko'ra, "Hovayy" nomi "keng vodiy", "Momo Havo" va so'z ildizi bir xil ildizi nomini anglatadi. Hoy Hoy nomidan 2700 yil oldin Eron tarixchisi Muhammad Amin Riyahi Urartu va uning filiallari Ulhu Sardorihort (Sardorixort) shahri yaqinida tashkil etilgan bu qal'a nomi qilgani ehtimolini taklif. Hoy arman manbalar, Hey Hoy'a anglatadi va so'zlar bilan belgilanadi, Turk-tili "kuyu" va "çukur", "çöl". Ozarbayjon manbalar, so'zning versiyada "qo'y" nomi Konvertatsiya qilish aytiladi.

mashhur tug'ilgan shaxslar[tahrir]


rasmlar[tahrir]

Hamdoʻst shaharlar[tahrir]