Soyib Xoʻjayev

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
(Xo'jayev Soyibdan yoʻnaltirildi)
Jump to navigation Jump to search
Xoʻjayev tavalludining 100 yilligiga bagʻishlab chiqarilgan pochta markasi (2010)

Soyib (Sohibjon) Xoʻjayev (5-dekabr 1910, Andijon viloyati Xonobod qishlogʻi — 3-may 1982, Andijon, Toshkentda dafn etilgan) — oʻzbek sovet aktyori, qiziqchisi, Oʻzbekiston xalq artisti (1939).

Aktyorlik faoliyatini 1927-yil Qoʻqon drama teatrida boshlagan. Dastlab Mirshoxid Miroqilov qoʻli ostida taʼlim olgan. 1928—1939 yillar Andijon viloyat teatrida aktyor.

Truffaldino („Malikai Turandot“), Soli domla („Oʻrtoqlar“), Xolmat („Boy ila xizmatchi“), Bobchinskiy („Revizor“) kabi obrazlarni yaratib, komik aktyor sifatida koʻzga tashlanadi. 1939—1982 yillar Muqimiy teatrida ishladi. Shu yillarda Xoʻjayev sahna kulgisi, satira va yumor vositalarini yaxshi oʻzlashtirib, xalq qiziqchilarining badihagoʻylik, mimika va taqlid vositalaridan keng foydalanish, jarangdor nutq, soʻz oʻyini kabi anʼanalarni sahna imkoniyatlari doirasida rivojlantirishi tufayli jiddiy yutuqlarga erishdi. Oʻzbek dramaturgiyasida yaratgan Mulladoʻst („Maysaraning ishi“), Huzurxoʻja („Nurxon“), Gʻani („Oltin koʻl“), Xushmamat („Vatan ishqi“); tarjima asarlardagi Cherevik („Sorochinsk yarmarkasi“), Mikola („Natalka Poltavka“), Devona („Guli siyoh“), Ser Tobi („Oʻn ikkinchi kecha“) obrazlari shundan dalolat beradi.

Xoʻjayev, ayniqsa, H. Gʻulom asarlari („Fargʻona hikoyasi“, „Toshbolta oshiq“, „Oʻgʻil uylantirish“, „Ajab savdolar“) dagi Kichkinaxoʻja, Toshbolta, Norxoʻja, Vakil qassob rollarida katta muvaffaqiyat qozondi. Toshbolta rolini 1500 marta oʻynagan. Xoʻjayev „Nasriddinning sarguzashtlari“ (choyxonachi), „Yoryor“ (Ahmadjon), „Dilbarim“ (Zuhurov), „Yettinchi jin“ (Sultan) kabi filmlarda ham suratga tushgan. Toshkent televideniyesining „Ekran xandasi“, „Visol onlari“ dasturlari va „Tabassum“ radiojurnalining doimiy qatnashchisi boʻlgan. S. Imomovning „Soyibxoʻja operatsiyasi“ spektakli (1999) Xoʻjayevga bagʻishlangan.

Soyib Xoʻjayev xotirasiga bagʻishlangan kulgi sanʼati koʻrik-tanlovlari oʻtkazib turiladi. Vafotidan soʻng „Buyuk xizmatlari uchun“ ordeni bilan mukofotlangan (2003).[1]

Manbalar[tahrir]

Adabiyot[tahrir]



  1. OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil