Vivian Maier

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Vivian Maier
Haqiqiy ismiVivian Dorothy Maier
Tavalludi 1-fevral 1926-yil
Vafoti 21-aprel 2009-yil(2009-04-21)
(83 yoshda)
Oak Park, Illinois, U.S.
Millati ingliz
Sohasi Fotograf

Vivian Mayer (1926-yil 1-fevral — 2009-yil 21-aprel) amerikalik koʻcha fotografi boʻlgan. Uning asarlari vafotidan soʻng topib oʻrganiladi. U 40 yilga yaqin umrini Chikagoning Shimoliy qirgʻogʻidagi hudularida oʻtkazib, enaglik qiladi. Ishi davomida fotosuratlar olishni oʻziga odat qiladi.

U umri davomida 150 000 dan ortiq fotosuratlar olgan. U dunyo boʻylab sayohat qilgan va fotosuratlar olgan boʻlsada, uning fotosuratlarining asosiy qismini Chikago, Nyu-York va Los-Anjeles shaharlarining odamlari va arxitekturasi tashkil etadi.[1]

Hayotlik paytida Mayerning fotosuratlari biror marta nashr etilmagan, negativlari ham rivojlanmagan va shu sabali tanilmagan. Chikagolik kolleksioner Jon Maluf 2007-yilda Mayerning baʼzi fotosuratlarini sotib olgan. Chikago shahrida xuddi oʻsha vaqtda boʻlib oʻtgan boshqa bir kolleksiyada yana ikki kolleksioner Ron Slatteri va Rendi Proular ham Mayerning quti va chamadonlarini sotib olishadi. Va ular oʻzlari egalik qilgan bu qutilardan Mayerga tegishli xujjatlar va negativlarini topishgan. Mayerning fotosuratlari birinchi marta 2008-yil iyul oyida Slattery ismli shaxs tomonidan internetda nashr etilgan, ammo bu koʻp eʼtiborga sazovor boʻlmagan.[2] 2009-yil oktabrga kelib Jon Maluf Mayerning fotosuratlarini oʻzining internetdagi sahifasiga joylaydi va uni rasm almashish veb sayti - Flickr bilan boʻgʻlaydi. Bu esa suratlarning tez ommalashishiga sababchi boʻladi. Shundan soʻng minglab insonlar bu fotosuratlarga qiziqish bildirishadi. Mayerning fotosuratlari keyinchalik tanqidchilarning eʼtirofiga sazovor boʻladi[3] va shundan keyin Mayerning fotosuratlari butun dunyo boʻylab namoyish etiladi.[4][5]

Mayerning hayoti va ijodini oʻz ichiga olgan kitoblar va hujjatli filmlar yaratildi, jumladan Toronto xalqaro kinofestivalida premyerasi boʻlgan Vivian Mayerni topish (2013) filmi[6] va 87-Akademik unvon taqdirlash marosimida eng yaxshi hujjatli film nominatsiyasini oladi.[7]

Shaxsiy hayoti[tahrir | manbasini tahrirlash]

Mayer hayoti haqida koʻplab tafsilotlar hozirgacha deyarli nomaʼlum. U 1926-yilda Nyu-York shahrida tugʻilgan, Mariya Jaussaud Justin (onasi fransuz) va Charlz Mayer (otasi avstrian)ning qizi.[8] Uning bolaligi AQSh va Fransiya oʻrtasida koʻchib oʻtib yashash bilan oʻtgan. Shuningdek, onasi bilan Alp togʻlaridagi Sen-Bonne-an-Shamsaur qishlogʻida yashovchi onasining qarindoshlari yonida yashaydi. Otasi 1930-yilga kelib nomaʼlum sabablarga koʻra vaqtinchalik oilani tark etgan. Mayer 4 yoshga toʻlganda, u onasi bilan Bertrand va Bronks shaharlariga koʻchib oʻtishadi.

1935-yilda Vivian va uning onasi Sent-Julien-en-Champsaurda yashar edi; uch yil oʻtgach, ular Nyu-Yorkka qaytib kelishdi. 1940-yilgi aholi roʻyxatga olingan hujjatlardan, ularning oilasida Charlz, Mariya, Vivian va kichik Charlz istiqomat qilishgani maʼlum, uning otasi bugʻ muhandisi boʻlib ishlagan.[9]

1951-yilda, 25 yoshida, Mayer Fransiyadan Nyu-Yorkka koʻchib oʻtadi va u yerda tikuvchilik sexida ishlaydi. U 1956-yilda Chikagoning Shimoliy qirgʻoq hududiga koʻchib oʻtgandan soʻng, u yerda keyingi 40 yil davomida asosan enaga boʻlib ishlaydi. Chikagoda yashagan paytlarining birinchi 17 yilida Mayer ikkita oilada enaga boʻlib ishlagan: 1956-yildan 1972-yilgacha Gensburglar va 1967-yildan 1973-yilgacha Raymondlar oilasida. Keyinchalik Leyn Gensburg Mayer haqida shunday dedi: „U haqiqiy, jonli Meri Poppinsga oʻxshardi“ va u hech qachon bolalar bilan yomon gaplashmaganligini va ularga oʻzlarining shaharlaridan tashqarida koʻplab joylarni koʻrsatishga qaror qilganini aytgan.[10] U ishlagan oilalar, uni juda kamgap va yopiq insonligini va u odatda, dam olish kunlarini Chikago koʻchalarida sayr qilib, Rolleiflex kamerasi bilan suratga olishda oʻtkazganini aytishgan.[11] U enagalik qilgan bolalar, keyinchalik u haqida shunday deyishgan:

Mayerni qayta kashf etish va tan olish[tahrir | manbasini tahrirlash]

2007-yilda, oʻlimidan ikki yil oldin, Mayer Chikagoning shimoliy tomonida ijaraga olgan uyi uchun toʻlovlarni davom ettira olmaydi. Natijada uning negativlari, nashrlari, audioyozuvlari va 8 mm plyonkalari kimoshdi savdosiga qoʻyiladi. Unga tegishli narsalarning bir qismini uchta fotokollektor sotib oladi: Jon Maluf, Ron Slatteri va Rendi Prou.[13] Mayerning fotosuratlari birinchi marta 2008-yil iyul oyida Slattery ismli shaxs tomonidan internetda nashr etilgan, biroq bu ish juda kam eʼtiborga loyiq boʻlgan.[2]

Maluf Mayer Portage Parkning Chikago mahallasi tarixi haqidagi kitobi ustida ishlayotganligi uchun Mayerning fotosuratlarining eng katta qismini, taxminan 30 000 negativni sotib olgan. Maluf keyinchalik xuddi shu kimoshdi savdosida Mayerning yanada koʻproq suratlarini sotib olgan.[14] Maluf sotib olgan narsalarining ichidan Mayerning ismini topadi, ammo Google qidiruvidan 2009-yil aprel oyida Chicago Tribuneʼda Mayerning oʻlimi haqidagi maʼlumotdan boshqa hech narsa topa olmaydi.[15] 2009-yil oktabr oyida Maluf oʻz blogini Flickrda Mayerning fotosuratlari bilan bogʻlaganligi sababli ular tezda tarqaladi va bu fotosuratlaning muallifi kim ekanligiga minglab odamlar qiziqib qolishadi.[14]

2010-yil boshida Chikagodagi sanʼat kollektori Jeffri Goldshteyn Mayer kolleksiyasining bir qismini asl egasidan biri boʻlgan Prowdan sotib oldi.[13] Goldshteynning xaridi 17500 ta negativ, 2000 ta bosma nashrlar, 30 ta film disklari va koʻplab slaydlarni oʻz ichiga olgan. 2014-yil dekabr oyida Goldstein oʻzining B&W negativlari toʻplamini Torontodagi Stiven Bulger galereyasiga sotadi. Maluf hozirda Mayerning fotosuratlari va unga tegishli narsalarning umumiy 90 % ga egalik qiladi. Jumladan, 100 000 dan 150 000 gacha negativlar, 3 000 dan ortiq vintage nashrlar, yuzlab filmlar, film disklari, audio tasma intervyular va kameralar va qogʻozlar, efemeralar. Uning soʻzlariga koʻra, bular u olib borayotgan tadqiqotlarining taxminan 90 foizini tashkil qiladi.

Mayerning fotosuratlari uning oʻlimidan soʻng topilgan boʻlsa-da, asosiy ommaviy axborot vositalarida xalqaro eʼtiborga sazovor boʻlgan[16][3][17][18] va uning ishlaridan tashkil topgan galereya koʻrgazmalari, bir nechta kitoblar va hujjatli filmlar yaratilgan.

Nashrlar[tahrir | manbasini tahrirlash]

Mayerning fotosuratlari kitoblari[tahrir | manbasini tahrirlash]

Mayer haqida kitoblar[tahrir | manbasini tahrirlash]

Mayer haqida hujjatli filmlar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • Vivian Mayer: Enaganing suratlarini kim oldi (2013) — rejissyor Jill Nikols, BBC tomonidan ishlab chiqarilgan[19]
    • Vivian Maier Mystery (2013) — qayta ishlangan va AQShda chiqarilgan[20]
  • Finding Vivian Maier (2013) — rejissyor Maluf va Charli Siskel[21][22]
  • Koʻzgudagi ayol (2017) — rejissyor Rayan Aleksandr Xuang, biografik qisqa metrajli film[23]

Koʻrgazmalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • Vivian Maierni topish, 2010-yil noyabr/dekabr, Kvartira galereyasi (02-kvartira), Oslo, Norvegiya.[24]
  • 2010-yil mart/aprel, Bruun galereyasi, Arxus, Daniya.[25]
  • Vivian Maierni topish: Chikagodagi koʻcha fotosuratchisi, 2011 yil, Chikago madaniyat markazi.[14][26]
  • Twinkle, miltillash, kichik yulduz …, 2011, Galerie Hilaneh von Kories, Gamburg, Germaniya.[27]
  • Vivian Maier, fotosuratchi, 2011 yil, Russell Bowman Art Advisory, Chikago, Illinoys.[28]
  • Vivian Maier — Ochilmagan hayot, 2011, Germaniya gimnaziyasi, London koʻcha fotosuratlari festivali, London.[29][30]
  • Vivian Mayer, fotosuratchi, 2011/12, Hearst galereyasi, Nyu-York.[31]
  • Vivian Mayer — Ochilmagan hayot, 2011, Photofusion galereyasi, London.[25]
  • Vivian Mayer, fotosuratchi, 2011 yil, Stiven Koen galereyasi, Los-Anjeles.[32]
  • Vivian Maier — Tim Rot tomonidan mezbonlik qiladi, 2011/12, Merry Karnowsky galereyasi, Los-Anjeles.[25]
  • Vivian Maier — Fotosuratlar 2012, Jekson Fine Art, Atlanta.[33]
  • Vivian Mayerning Chikago shahri, 2012-2014, Chikago tarix muzeyi, Chikago, Illinoys.
  • A la recherche de Vivian Maier (Vivian Mayerni izlashda), 2011 yil, Sent-Julien-en-Champsaur
  • A la recherche de Vivian Maier (Vivian Maierni qidirishda), 2011 yil, Gap Library, Gap, Hautes-Alpes, Fransiya.[34]
  • Lo sguardo nascosto (Yashirin qarash), 2012, Breshiya, Italiya.[35]
  • Vivian Maier, 2013 yil, Antverpen, Belgiya, Galereya51.[36]
  • "Vivian Maier: Soyadan tashqarida , 2013 yil, Tampa, Fl; Florida Fotografiya sanʼati muzeyi.[37]
  • Shahardagi yoz, 2013 yil, Chikago, IL; Rassell Bowman sanʼat boʻyicha maslahat.[38]
  • Vivian Maier, 2013 yil, Shanxay, Xitoy; Kunst. Licht foto galereyasi.[39]
  • Zagadka Viven Mayer (Vivian Mayerning topishmoqlari), 2013 yil, Moskva, Rossiya; Lumiere Brothers Fotografiya markazi.[25]
  • Vivian Maier: Chikagoni tasvirlash, 2013-yil oktyabr, Chikago, IL; Union League klubi.[40]
  • Vivian Maier, 2013/14, Tours, Fransiya; Jeu de paume, Parij.[41]
  • Mavjudlik sertifikatlari: Vivian Maier, Livija Patikne, J. Lindemann, 2014, Milwaukee, WI; Portret jamiyati galereyasi.[42]
  • Vivian Maier: Soyadan tashqari, 2014, Minneapolis, MN; MPLS foto markazi.[43]
  • Bu haqda hamma narsani koʻring: Vivian Maierning gazeta portretlari, 2014, Berkeley, CA; UC Berkeley Jurnalistika Oliy maktabidagi Reva va Devid Logan galereyasi.[44]
  • Vivian Maier, fotosuratchi, 2014 yil, Fribourg, Shveysariya; Kanton va universitet kutubxonasi.[45]
  • Vivian Maier: Soyalardan tashqari, 2014, Chikago, IL; Garold Vashington kutubxonasi.[46]
  • „Vivian Maier — Street Photographer“, 2014/2015, FOAM Amsterdam, Niderlandiya[47]
  • O Mundo Revelado de Vivian Maier, San-Paulu tasvir va tovush muzeyi, San-Paulu, Braziliya, 2015.[48]
  • Vivian Maier — Koʻcha fotografi, 2015, Nuoro, Sardiniya, Italiya.[49]
  • Vivian Maier — Oʻz qoʻlida, 2016, Fundació Foto Colectania, Barselona, Ispaniya.[50]
  • Vivian Maier — Koʻcha fotosuratchisi, 2018, WestLicht, Vena, Avstriya.[51]
  • Vivian Maier — Rangli ishlaydi, 2020, FOAM Amsterdam, Niderlandiya.[52]
  • Parijdagi Lyuksemburg muzeyidagi Vivian Mayer koʻrgazmasi, 2021/2022.[53]
  • Vivian Maier — Inedita koʻrgazmasi, 2022, Musei Reali Torino, Italiya.[54]
  • Vivian Mayer — Avtoportret va uning qoʻshligi, 2022, Tasviriy sanʼat markazi, Bryussel, Belgiya.[55]
  • Vivian Maier: Antologiya, 2022, MK galereyasi, Milton Keyns, Buyuk Britaniya.[56]

Yana qarang[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • Anjelo Rizzuto
  • Charlz Jons
  • Paraska Plytka-Horitsvit

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  1. „"Vivian Maier: A Life Discovered" hosted by Tim Roth at the Merry Karnowsky Gallery in Los Angeles. – Vivian Maier Photographer“. Vivian Maier Photographer (8-yanvar 2012-yil).
  2. 2,0 2,1 Slattery, Ron. (July 2008) „Story Wayback Machine saytida arxivlandi (6-yanvar 2011-yil).“, in Big Happy Fun House. Retrieved on January 11, 2011.
  3. 3,0 3,1 %2C8%2C80&pid=A1hO97qcWo7ViDL_rWniVH2LakYxNa7J „Vivian Maier“, Chicago Tonight, broadcast by WTTW, December 22, 2010. Retrieved on January 4, 2011
  4. „Exhibitions | Vivian Maier“. Vivian Maier Photography. Jeffrey Goldstein (14-sentabr 2013-yil). 29-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  5. „Vivian Maier: La Fotógrafa Revelada“. Corporación Cultural de Las Condes. 21-oktabr 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 6-noyabr 2015-yil.
  6. „New doc exposes photo-snapping nanny Vivian Maier“. Qaraldi: 27-yanvar 2018-yil.
  7. „2015 Oscar Nominations: Imitation Game, Meryl Streep, Still Alice & More“. Out Magazine (15-yanvar 2015-yil).
  8. MacDonald. „A Peek Into Vivian Maier's Family Album“ (inglizcha). Lens Blog (2016). Qaraldi: 6-aprel 2018-yil.
  9. United States Federal Census 1940; New York, New York; Roll: T627_2653; Page: 8A; Enumeration District: 31-1242.
  10. Cahan, Vivian Maier: Out of the Shadows, pp. 86-87
  11. Houlihan, Mary (January 2, 2011). A developing picture: The story of Vivian Maier , The Chicago Sun-Times. Retrieved on January 4, 2011.
  12. Maloof, John. „Vivian Maier – her discovered work“. Vivian Maier – Her Discovered Work (22-oktabr 2009-yil). Qaraldi: 6-avgust 2014-yil.
  13. 13,0 13,1 Cahan, Vivien Maier: Out of the Shadows, 2012, p.283
  14. 14,0 14,1 14,2 OʻDonnell, Nora (December 14, 2010). „The Life and Work of Street Photographer Vivian Maier“, Chicago Magazine. Retrieved on January 4, 2011.
  15. „Vivian Maier death notice“. Chicago Tribune (23-aprel 2009-yil). Qaraldi: 18-iyul 2014-yil.
  16. Beck, Katie. „Vivian Maier: A life's lost work seen for first time“. BBC (21-yanvar 2011-yil). Qaraldi: 21-yanvar 2011-yil.
  17. "Little Miss Big Shot", The Independent (November 1, 2009). Retrieved on January 4, 2011.
  18. Profetico, Cecilia (October 22, 2009)."Tras una subasta, encuentran 40.000 negativos escondidos en un mueble", Clarín (Buenos Aires) in Spanish; Thorén, Line (November 9, 2009)."Hemlös fotograf slår igenom — efter sin död", Aftonbladet (Stockholm) in Swedish. Retrieved on January 4, 2011.
  19. „Vivian Maier: Who Took Nanny's Pictures (2013)“. IMDb. Qaraldi: 16-yanvar 2014-yil.
  20. „The Vivian Maier Mystery (2013)“. IMDb. Qaraldi: 16-yanvar 2014-yil.
  21. „Finding Vivian Maier (2013)“. IMDb. Qaraldi: 16-yanvar 2014-yil.
  22. Woodward Richard. „Nanny Strangest: On "Finding Vivian Maier"“. The Wall Street Journal (25-mart 2014-yil). Qaraldi: 18-noyabr 2014-yil.
  23. The Woman in the Mirror, IMDb, qaraldi: 11–oktabr 2019–yil{{citation}}: CS1 maint: date format ()
  24. „Finding Vivian Maier“. The Apartment Gallery. 30-noyabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 14-dekabr 2012-yil.
  25. 25,0 25,1 25,2 25,3 „Vivian Maier Exhibitions & Events“. 17-iyul 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-iyul 2011-yil.
  26. „January 8th, 2011 – April 3rd, 2011, Chicago Cultural Center, Vivian Maier“. ArtSlant. 29-iyul 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  27. „Vivian Maier: Twinkle, twinkle, little star...“. Galerie Hilaneh von Kories.
  28. „Review: Vivian Maier/Russell Bowman Art Advisory | Newcity Art“. art.newcity.com (26-aprel 2011-yil).
  29. „Thomas Struth: Photographs 1978–2010, Whitechapel Gallery“. The Independent. Qaraldi: 10-oktabr 2018-yil.
  30. „Vivian Maier: A Life Uncovered“. London Street Photography Festival. 23-avgust 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-iyul 2011-yil.
  31. „Vivian Maier Exhibitions“. Vivian Maier Photography. Jeffrey Goldstein. 18-sentabr 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 22-iyul 2011-yil.
  32. „Cohen Gallery | Los Angeles“. www.stephencohengallery.com. 6-dekabr 2011-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-noyabr 2022-yil.
  33. „Vivian Maier – Jackson Fine Art“.
  34. „Actualités juillet 2011, Anima Gap, le blog“. ]
  35. „Galleria dell'Incisione – Mostra Vivian Maier“ (2012-yil oktabr).
  36. „Gallery 51 – Vivian Maier“.
  37. „Vivian Maier: Out of the Shadows“. FMoPA. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  38. „Vivian Maier, Photographer, Art show at Russell Bowman, 2011“. Bowmanart.com. 29-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  39. „kunst.licht Photo Art Gallery Shanghai“. Kunst.Licht Gallery. 29-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  40. „Past Exhibitions – Union League Club of Chicago“. Ulcc.org (20-sentabr 2011-yil). 20-yanvar 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  41. „Jeu de Paume – Vivian Maier“. 29-iyul 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 9-noyabr 2022-yil.
  42. „Projects, portrait related art, social engagement“. Portrait Society Gallery. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  43. „MPLS Photo Center- Minneapolis, MN | Vivian Maier“. Vivian Maier Photography. Jeffrey Goldstein. 29-aprel 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  44. Chuck Harris. „See All About It–Events–UC Berkeley Graduate School of Journalism“. Journalism.berkeley.edu. 29-iyul 2020-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  45. „Bibliothèque cantonale et universitaire Fribourg“. Bibliothèque cantonale et universitaire Fribourg (12-may 1965-yil). 1-fevral 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  46. „Harold Washington Library Center Exhibit Features Vivian Maier's Photos of Chicago | Chicago Public Library“. Chipublib.org (25-mart 2014-yil). Qaraldi: 26-may 2014-yil.
  47. „Vivian Maier – Street Photographer“. foam.org. 8-noyabr 2014-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 15-noyabr 2014-yil.
  48. „O mundo revelado de Vivian Maier“. São Paulo Museum of Image and Sound. 25-may 2015-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 25-may 2015-yil.
  49. „VIVIAN MAIER 'Street Photographer', at MAN Museum in Nuoro, Sardinia“ (inglizcha). lulop.com. Qaraldi: 2-mart 2019-yil.
  50. „diCHromA Photography | Exhibitions | Vivian Maier II, In her own hands“ (EN). www.dichroma-photography.com. Qaraldi: 2-mart 2019-yil.
  51. „Vivian Maier in der Galerie Westlicht: Rätsel in den Spiegeln der Stadt – derStandard.at“. DER STANDARD. Qaraldi: 18-iyul 2018-yil.
  52. „Vivian Maier - Works in Color“.
  53. „Vivian Maier“. Qaraldi: 12-yanvar 2022-yil.
  54. „Vivian Maier Inedita“ (inglizcha). Musei Reali Torino. Qaraldi: 30-mart 2022-yil.
  55. „Vivian Maier | Bozar Brussels“.
  56. „Vivian Maier: Anthology“ (en-UK). MK Gallery. Qaraldi: 25-may 2022-yil.

Havolalar[tahrir | manbasini tahrirlash]