Tolib Sodiqov

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Tolib Sodiqov (1907.12.3 Toshkent — 1957.5.9) — kompozitor, dirijyor va jamoat arbobi. Oʻzbekiston xalq artisti (1939). Samarkandnddagi Oʻzbek musiqa va xoreografiya instituti (1928—32), Moskva konse^vatoriyasining Oʻzbek opera studiyasi (1939— 41)da taglim olgan. Oʻzbek davlat drama teatrining musika (eahbari (193032), Oʻzbek davlat musikali teatri (1938—39) va Navoiy teatri (1941—54)ning bosh dirijyori, Oʻzbekiston kompozitorlari uyushmasining birinchi raisi (1939—48). Oʻzbekiston radiokoʻmitasi badiiy raxbari (1951—54). Kompozitorlik faoliyatini 1930 yilda "Bogbon qiz" (S. Abdulla pyesasi)ga musika yaratishdan boshlagan. "Layli va Majnun" (N. Mironov bilan hamkorlikda, 1933), "Davron ota" (A. Kozlovskiy bilan, 1941) va boshqa musiqali dramalari, R. Glier bilan hamkorlikda yaratgan "Layli va Majnun" (1940), "Gulsara" (1949) operalari bilan oʻzbek musikali teatri rivojiga katta hissa qushgan. S. B. Zeydman bilan hamkorlikda boshlagan soʻnggi operasi — "Zaynab va Omon"ni Yu. Rajabiy, D. Zokirovlar nihoyasiga yetkazishgan. Shuningdek, u "Alisher Navoiy" (R. Glier bilan), "Kinokonsert" (B. Brovsin bilan) filmlariga yozilgan musikalar, simfonik, xor va boshqa asarlar muallifi. Uning oʻzbekona va umumsharqiy ohanglardagi "Bahor", "Sarvi gul", "Bulbul", "Alla", "XUR Vatan", "Jonon koʻrinur" kabi qoʻshiq va romanslari ommaviylashgan. Toshkentdagi 1bolalar musiqa maktabi, xalq filarmoniyasi va koʻchaga S. nomi berilgan. S. nomidagi Xalqaro musiqiy xayriya jamgarmasi tashkil etilgan (1998). Davlat mukofoti laureati (1951). "Buyuk xizmatlari uchun" ordeni bilan mukofotlangan (2003).