The Vegetarian
| Asl nomi | 채식주의자 |
|---|---|
| Muallif(lar) | Han Kang |
| Tarjimon(lar) | Deborah Smith |
| Mamlakat | Janubiy Koreya |
| Til | Koreys |
| Janr(lar)i | Zamonaviy badiiy adabiyot, Osiyo madaniyati, badiiy adabiyot |
| Nashr etilgan sanasi | 2007-yil 30-oktyabr (Janubiy Koreya); 2015-yil 1-yanvar (Buyuk Britaniya); 2016-yil 1-fevral (AQSh) |
| Nashriyot | Changbi Publishers (Janubiy Koreya); Portobello Books (Buyuk Britaniya) |
| Sahifalar soni | 160 (AQSh qogʻozli nashr) |
| ISBN | 978-89-364-3359-8 |
The Vegetarian (koreyscha: 채식주의자; RR: Chaesikjuuija, tarjimasi: Vegetarian) – Janubiy koreyalik yozuvchi Han Kangning 2007-yilda nashr etilgan romani boʻlib, muallif ushbu asari bilan 2024-yil Adabiyot boʻyicha Nobel mukofoti sovrindori boʻlgan. Roman Han Kangning 1997-yilda yozilgan „The Fruit of My Woman“ nomli hikoyasiga asoslangan. Asar uch qismdan iborat boʻlib, voqealar zamonaviy Seul shahrida kechadi. Unda yarim stavkada ishlovchi grafik rassom va uy bekasi Yeong-hyening hikoyasi tasvirlanadi. Insoniy shafqatsizlikka oid qonli tushdan soʻng uning goʻsht isteʼmol qilishdan butunlay voz kechish haqidagi qarori shaxsiy va oilaviy hayotida ogʻir, vayronkor oqibatlarga olib keladi[1].
Roman 2007-yil 30-oktyabrda Janubiy Koreyada Changbi Publishers nashriyoti tomonidan chop etilgan. Asar koreys oʻquvchilari tomonidan dastlab „nihoyatda keskin va gʻayrioddiy“ deb baholangan[2]. Romaning ikkinchi, markaziy qismi „Mongolian Mark“ nufuzli Yi Sang adabiy mukofoti bilan taqdirlangan. The Vegetarian kamida oʻn uch tilga, jumladan ingliz, fransuz, ispan va xitoy tillariga tarjima qilingan.
Mazkur roman Han Kangning ingliz tiliga tarjima qilingan birinchi romani hisoblanadi[3]. Asar britaniyalik tarjimon Deborah Smith tomonidan tarjima qilingan boʻlib, 2015-yil yanvarida Buyuk Britaniyada va 2016-yil fevralida AQShda nashr etilgan. Shundan soʻng roman xalqaro miqyosda yuksak eʼtirofga sazovor boʻlib, tanqidchilar Han Kangning badiiy uslubi hamda Smithning tarjimasini alohida eʼtirof etganlar. 2016-yil may oyida asar Xalqaro Booker mukofotiga sazovor boʻldi. Shu tariqa The Vegetarian 2015-yilda mukofot nizomi qayta koʻrib chiqilgach, muayyan bitta asarga berilgan ushbu mukofotning ilk sovrindoriga aylandi (avval mukofot muallifning butun ijodiga berilar edi)[3][4]. Mazkur muvaffaqiyat koreys tarjima adabiyoti uchun 2012-yilda Shin Kyung-sookning Please Look After Mom romani Man Osiyo adabiy mukofotini qoʻlga kiritganidan buyon eng yirik yutuq sifatida baholanadi[5]. Mukofotga sazovor boʻlishidan avval roman dastlabki nashridan keyingi toʻqqiz yil ichida qariyb 20 ming nusxada sotilgan edi[6]. 2016-yil iyun oyida Time jurnali asarni yilning eng yaxshi kitoblari roʻyxatiga kiritgan[7][8][9].
Syujeti
[tahrir | manbasini tahrirlash]The Vegetarian romani grafik dizayner Yeong-hyening hayotini tasvirlaydi. U bir kuni hayvonlarning soʻyilishiga oid tasvirlar bilan toʻla ketma-ket tushlardan soʻng, kutilmaganda hayvon mahsulotlarini isteʼmol qilishdan butunlay voz kechishga qaror qiladi. Ushbu qaror uning oilasi bilan, shuningdek, kengroq ijtimoiy muhit bilan munosabatlarining tobora yiroqlashuviga olib keladi. Asar uch qismdan iborat boʻlib, ular „The Vegetarian“, „Mongolian Mark“ va „Flaming Trees“ deb nomlanadi. Birinchi qism birinchi shaxsda, Yeong-hyening eri Cheong nomidan hikoya qilinadi. Ikkinchi qism uchinchi shaxsda bayon etilib, unda eʼtibor asosan Yeong-hyening qayniukasiga qaratiladi. Uchinchi qism ham uchinchi shaxsda hikoya qilinadi, biroq voqealar Yeong-hyening opasi Inhye nigohi orqali yoritiladi; bu qismda ayrim epizodlar hozirgi zamon shaklida bayon qilinadi.
Kitobxonlar tomonidan qabul qilinishi
[tahrir | manbasini tahrirlash]2016-yilgi Xalqaro Booker mukofoti hakamlar hay’ati raisi Boyd Tomkin asarni „keng qiziqish uygʻotadigan mavzuga oid tashvishli qarash“ uchun, shuningdek, Deborah Smithning tarjimasini „goʻzallik va dahshatni uygʻunlashtirgan ijodiy mehnat“ sifatida yuksak baholagan. U shunday deydi: „Bu ixcham, nafis va bir vaqtning oʻzida tashvishga soluvchi kitob oʻquvchilar ongida, ehtimol ularning tushlarida ham uzoq vaqt saqlanib qoladi. Deborah Smithning aniq va puxta qilingan tarjimasi asarning gʻayrioddiy tarzda uygʻunlashgan goʻzallik va dahshatini har bir jihatda toʻlaqonli aks ettiradi[10].“
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ Miller, Laura (2 February 2016), „I'm Not an Animal Anymore“, Slate, April 22, 2019da asl nusxadan arxivlandi, qaraldi: 17 May 2016
- ↑ Siiin, Sarai. „INTERVIEW WITH HAN KANG“. The White Review (2016-yil mart). Qaraldi: 2016-yil 16-iyun.
- ↑ 3,0 3,1 „Han Kang's The Vegetarian wins Man Booker International Prize“, BBC, 16 May 2016, qaraldi: 17 May 2016
- ↑ „The Vegetarian“, themanbookerprize.com, 16 May 2016, qaraldi: 17 May 2016
- ↑ Montgomery, Charles. „Korea: A country of one's own? Thoughts on Han Kang's Booker victory.“. Korean Literature in Translation (2016-yil 18-may). Qaraldi: 2016-yil 15-iyun.
- ↑ „Han Kang explodes“. Man Booker Prize (2016-yil 3-iyun). Qaraldi: 2016-yil 4-iyun.
- ↑ „Here Are the Best Books of 2016 So Far“. Time. 13 June 2016. Qaraldi: June 15, 2016.
- ↑ Seo Hee Im. „Sex, violence and the Vegetarian: The brutality of Han Kang's Booker winner“. The Guardian (2016-yil 26-oktyabr).
- ↑ „Korean Novel Makes NYT's 'Best Books of 2016' List“.
- ↑ Furness, Hannah.. „Briton wins Man Booker International Prize for Korean translation“ (2016-yil 16-may). Qaraldi: 2016-yil 17-iyun.
Qoʻshimcha oʻqish uchun
[tahrir | manbasini tahrirlash]- The Fruit of My Woman by Han Kang on which the novella is based.