Sulaymon posho

Sulaymon posho
Sulaymon posho
	; Sulaymonning qabri
Tugʻilishi	1306
Vafoti	1357 ; Bolayır
Turmush oʻrtogʻi	Selçuk xotun Gülbahar xotun
Farzandlari	Isʼhoq Bey Nosir Melik Bey Ismoil Bey Efendize xotun Fülane Sulton xotun
Uy	Usmoniylar
Otasi	Oʻrxon I
Onasi	Efendize xotun
Dini	Islom, sunniylik

Sulaymon posho (1306^[1] – 1357) – Usmoniylar shahzodasi, sulton Oʻrxon I ning oʻgʻli.

1350-yillarda Sulaymon posho Usmoniylarning Yevropa hududlariga qadar dastlabki kengayish harakatlarida muhim rol oʻynagan. Sulaymon Oʻrxonning toʻngʻich va sevimli oʻgʻli boʻlib, ov paytida yuz bergan baxtsiz hodisa tufayli vafot etguniga qadar taxt vorisi hisoblangan^[1].

Onasi

Anʼanaviy Usmoniy tarixshunosligida Sulaymon poshoning onasi Nilüfer xotun boʻlgani, shuningdek, Murod I ning onasi ekani qayd etilgan^[2]. Biroq bu fikr zamonaviy tarixshunoslar tomonidan rad etilgan^[3]^[4]. Aslida Sulaymon poshoning onasi Oʻrxonning xotini Efendize xotun boʻlgan, Nilüfer esa 1325-yilda Süleyman tugʻilganidan 20 yil oʻtib, sultonning Usmoniylar imperiyasi haramiga kirgan^[1]^[5]. Efendize xotun Oʻrxonning amakisi Gündüz beyning qizi edi^[6].

Biografiyasi

Sulaymon posho jasur sarkarda boʻlib, u G‘oziy unvoniga munosib koʻrilgan^[7]^[8]. U Oʻrxonning eng ishonchli qoʻmondonlaridan biri boʻlib, ayniqsa, Frakiyadagi yurishlarda faol ishtirok etgan^[7]^[8].

Posho 1331-yilda İznik, 1335-yilda Karesioʻgʻullari, 1337-yilda esa İzmitni zabt etgan. Otasi bu fath etilgan yerlarga hokimlik qilishni unga topshirgan. 1349–1354-yillar oraligʻida u Gallipoli va uning atroflarini qoʻlga kiritgan. Sofiya qamalida muvaffaqiyatga erishmagan boʻlsa-da, u shahar hokimi, Bolgariya podshosi Ivan Aleksandrning oʻgʻli Ivan Asenni oʻldirgan^[7]^[8].

1355-yilda Sulaymon posho Dardanell boʻgʻozidan oʻtib, Rumeliyaning bir qismini zabt etdi va u yerda Usmoniylar uchun ilk manzilgohlarni tashkil qildi. Bularga Bulayir (Bolayır), Rodosto (Tekirdağ), Ipsala va Malgara (Malkara) hududlari kiradi. Ular keyinchalik yangi yurishlar uchun tayanch nuqtasiga aylangan. Oʻsha yili u Ivan Aleksandrning yana bir oʻgʻli Mixailni ham oʻldirgan^[7]^[8].

Sulaymon posho 1357-yilda Bolayır va Seydikavağı oraligʻida ov paytida otidan yiqilib, halok boʻlgan^[9].

Shuningdek, u boshqargan hududlarda diniy va xayriya inshootlarini qurdirgani bilan ham esga olinadi, bularga misol qilib masjidlar, madrasalar, karvonsaroylar va maktablar barpo ettirganini keltirish mumkin. Bunday inshootlar Bursa, Göynük, Geyve, Akyazı, Izmit, Iznik va Gelibolu shaharlarida mavjud^[8].

Manbalar

1 2 3 Peirce, Leslie P.. The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire (en). Oxford University Press, 1993 — 34–35-bet. ISBN 978-0-19-508677-5.
↑ Alderson 1956, s. 165.
↑ Kafadar, Cemal. Between two worlds: the construction of the Ottoman state, Nachdr., Berkeley, Calif.: Univ. of California Press, 2002 — 18-bet. ISBN 978-0-520-20600-7.
↑ Imber, Colin. The Ottoman Empire, 1300-1650: the structure of power. Basingstoke New York: Palgrave Macmillan, 2009 — 8-bet. ISBN 978-0-230-57450-2.
↑ „NİLÜFER HATUN“ (tr). TDV İslâm Ansiklopedisi. Qaraldi: 2024-yil 8-may.^{[sayt ishlamaydi]}
↑ „MAL HATUN“ (tr). TDV İslâm Ansiklopedisi. Qaraldi: 2024-yil 8-may.^{[sayt ishlamaydi]}
1 2 3 4 Finkel, Caroline. Osman's dream: the story of the Ottoman Empire 1300 - 1923. New York: Basic Books, 2007 — 16-bet. ISBN 978-0-465-02396-7.
1 2 3 4 5 „Süleyman Ghazi“. 2012-yil 3-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2024-yil 8-may.
↑ Lowry, Heath W.. The nature of the early Ottoman state, SUNY series in the social and economic history of the Middle East. Albany: State University of New York Press, 2003 — 82-bet. ISBN 978-0-7914-5635-4.

Adabiyotlar

Alderson, Anthony Dolphin. The Structure of the Ottoman Dynasty (en). Clarendon Press, 1956.
Finkel, Caroline. Osman's Dream: The Story of the Ottoman Empire, 1300-1923. Basic Books, 2005. ISBN 978-0-465-02396-7.
Imber, Colin. The Ottoman Empire, 1300-1650: The Structure of Power, 2, Palgrave Macmillan, 2009. ISBN 978-0-230-57451-9.
Kafadar, Cemal. Between Two Worlds: The Construction of the Ottoman State. University of California Press, 1995. ISBN 978-0-520-20600-7.
Lowry, Heath. The Nature of the Early Ottoman State. SUNY Press, 2003. ISBN 0-7914-5636-6.

[:1-1] 1 2 3 Peirce, Leslie P.. The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire (en). Oxford University Press, 1993 — 34–35-bet. ISBN 978-0-19-508677-5.

[FOOTNOTEAlderson1956165-2] Alderson 1956, s. 165.

[3] Kafadar, Cemal. Between two worlds: the construction of the Ottoman state, Nachdr., Berkeley, Calif.: Univ. of California Press, 2002 — 18-bet. ISBN 978-0-520-20600-7.

[4] Imber, Colin. The Ottoman Empire, 1300-1650: the structure of power. Basingstoke New York: Palgrave Macmillan, 2009 — 8-bet. ISBN 978-0-230-57450-2.

[5] „NİLÜFER HATUN“ (tr). TDV İslâm Ansiklopedisi. Qaraldi: 2024-yil 8-may.^{[sayt ishlamaydi]}

[6] „MAL HATUN“ (tr). TDV İslâm Ansiklopedisi. Qaraldi: 2024-yil 8-may.^{[sayt ishlamaydi]}

[:2-7] 1 2 3 4 Finkel, Caroline. Osman's dream: the story of the Ottoman Empire 1300 - 1923. New York: Basic Books, 2007 — 16-bet. ISBN 978-0-465-02396-7.

[:3-8] 1 2 3 4 5 „Süleyman Ghazi“. 2012-yil 3-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2024-yil 8-may.

[:4-9] Lowry, Heath W.. The nature of the early Ottoman state, SUNY series in the social and economic history of the Middle East. Albany: State University of New York Press, 2003 — 82-bet. ISBN 978-0-7914-5635-4.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]