Shing-Tung Yau

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search
Yau Shintun
Tavalludi 4-aprel 1949 (1949-04-04) (70 yosh)
Shantou, Guangdong, Xitoy
Fuqaroligi AQSh
Sohasi Matematika
Institutlar Harvard universiteti
Stanford universiteti
Stony Brook universiteti
Perspektiv tadqiqotlar instituti
Alma mater Hong Kong Xitoy universiteti (B.A. 1969)
California universiteti, Berkeley (Ph. D 1971)
Akademik rahbarlari Shiing-Shen Chern
Mashhur shogirdlari Richard Schoen (Stanford, 1977)
Jun Li (Stanford, 1989)
Huai-Dong Cao (Princeton, 1986)
Gang Tian (Harvard, 1988)
Lizhen Ji (Northeastern, 1991)
Kefeng Liu (Harvard, 1993)
Mu-Tao Wang (Harvard, 1998)
Chiu-Chu Melissa Liu (Harvard, 2002)
Mark Stern (Princeton, 1984)
Mashhur ishlari Calabi conjecture
Calabi–Yau manifold
Positive energy theorem
SYZ conjecture
Yau's conjecture
Mashhur sovrinlari John J. Carty mukofoti (1981)
Veblen mukofoti (1981)
Fields medali (1982)
Crafoord mukofoti (1994)
Milliy fan medali (1997)
Wolf mukofoti (2010)

Shing-Tung Yau (inglizcha: Shing-Tung Yau) (xit. 丘成桐)(1949-yil 4-aprelda tugʻilgan) — xitoylik-amerikalik matematik. Yau asosan differensial geometriya, ayniqsa, geometrik analiz sohalarida faoliyat yuritib keladi. 1982-yil Fields medali bilan taqdirlangan.

Yau 1966-1969-yillarda Hong Kong Xitoy universitetida, soʻngra Berkeley shahridagi California universitetida Chen Xinshen rahbarligi ostida matematikani oʻrgangan. 1971-yili dissertatsiyasini himoya qilganidan keyin, Perspektiv tadqiqotlar institutida, soʻngra Princetondagi Stony Brook universitetida ishlagan. Yau 1976-yildan Stanford universiteti, 1984-1987-yillarda San Diegodagi California universiteti va 1987-yildan Harvard universiteti professori boʻlgan.

Yauning geometriya va nazariy fizika oʻrtasidagi bogʻliqliklarni ham oʻrganib keladi. Yau umumiy nisbiylik nazariyasidagi pozitiv energiya teoremasini isbotlab bergan, bu bulan oltmish yil oldin Albert Einstein taklif qilgan teoriya barqaror va toʻgʻri ekanligini koʻrsatib bergan. Yau, shuningdek, Calabi gipoptezasini isbotlab, tola nazariyasi tabiatning umumlashtirilgan teoriyasi uchun nomzod ekanligini koʻrsatib bergan.