Kontent qismiga oʻtish

Phineas Gage

Vikipediya, erkin ensiklopediya
Phineas Gage
Tavalludi 9-iyul 1823-yil
Grafton okrugi, New Hampshire, AQSh
Vafoti 21-may 1860-yil(1860-05-21)
(36 yoshda)
San Francisco boʻgʻozi, Kaliforniya, AQSh
Fuqaroligi AQSH bayrogʻi AQSH
Turmush oʻrtogʻi Yoʻq
Bolalari Yoʻq[M](p39,319,327)

Phineas P. Gage (talaffuzi: Fineas Geyj; 1823 — 1860) — baxtsiz hodisa tufayli miyasiga katta zarar yetishiga qaramay omon qolgan[B1](p19) amerikalik temir yoʻl inshooti ustasi boʻlgan. Miyasining chap manglay qismini temir chiviq yorib oʻtgan. Bu shikastlanishdan soʻng, u 12 yil umr koʻrdi. Oʻtgan 12 yil ichida, uning orttirgan bu jarohati uning shaxsiyatiga yetarli darajada keskin taʼsir etdi, hatto doʻstlari uni „endi Gage emas“ deb hisoblashdi. [H](p14)

Uzoq vaqtlardan buyon „Amerikadagi lom hodisasi“ nomi bilan mashhur boʻlgan ushbu hodisa „boshqa hodisalardan koʻra koʻproq hayratda qoldirgan, prognozlarni larzaga solgan va hatto fiziologik tamoyillarni chetlab oʻtgan hodisadir“,[1] deb ifodalandi. Phineas Gage [[XIX asr]]ning oʻrtalarida muhokama qilinmish miyaga oid munozaralarga taʼsir koʻrsatib, birinchilar qatorida miyaning ayrim qismlarining shikastlanishi shaxs va uning feʼl-atvoriga taʼsir etishi, hatto ruhiy oʻzgarishlarni keltirib chiqarishi mumkinligini koʻrsatdi.

  1. ↑ Campbell, H. F. (1851). „Injuries of the Cranium – Trepanning“. Ohio Medical & Surgical Journal. 4-jild, № 1. 20–4-bet. (Southern Medical & Surgical Journal, nomaʼlum sana).