Pablo Picasso

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Pablo Ruiz Picasso
Pablo picasso.jpg
Haqiqiy ismi Pablo Diego José Francisco de Paula Juan Nepomuceno María de los Remedios Crispín Crispiniano de la Santísima Trinidad Ruiz y Picasso
Tavalludi 25-oktabr, 1881-yil(1881-10-25)
Malaga, Ispaniya
Vafoti 8-aprel, 1973-yil(1973-04-08)
(91 yoshda)
Mujen, Fransiya
Sohasi rassom, haykaltarosh, grafikchi, keramikachi va dizayner
Signatur Pablo Picasso

Pablo Ruiz Picasso (talaffuzi Pablo Ruis Pikasso, 25 oktabr 1881, Malaga, Ispaniya8 aprel 1973, Mujen, Fransiya), toʻliq ismi Pablo Diego José Francisco de Paula Juan Nepomuceno María de los Remedios Crispín Crispiniano de la Santísima Trinidad Ruiz y Picasso (talaffuzi Pablo Diego Hose Fransisko de Paula Huan Nepomuseno Mariya de los Remedios Krispin Krispinyano de la Santisima Trinidad Ruis i Pikasso) — ispan rassomi, haykaltarosh, grafikchi, keramikachi va dizayner.

PIKASSO (Picasso) Pablo (asli Ruis-i-Pikasso) (1881.25.10, Malaga, Ispaniya — 1973.8.4, Mujen, Fransiya) — fransuz rassomi, jamoat arbobi; kelib chiqishi ispan. Dastlabki taʼlimni otasi X.Ruisdan olgan; nafis sanʼat maktabida (1894—95), Barselona (1895 y.dan) va Madrid (1897—98) da oʻqigan. 1904 y.dan deyarli Parijda muqim yashagan. Yirik asarlarining ilk namunalari 1900 y.larga toʻgʻri keladi ("Keksa gado oʻgʻil bola b-n", 1903; "Shar ustidagi qiz", 1905 va b.). P.ning serqirra ijodi 20-a. sanʼa-tidagi qaramaqarshiliklarni oʻzida aks ettirgan, tasviriy sanʼatning koʻp sohalari (rangtasvir, haykaltaroshlik, grafika va b.) rivojiga kuchli taʼsir koʻrsatgan, zamonaviy sanʼatdagi inqirozlar hamda ziddiyatlarni uygunlikda tasvirlagan. 1907 y.larda buyumlarni handasiy shakllarga ajra-tib tekis yuzada uzilgan va hajmli boʻlaklardan tasviriy sanʼat asarlari yaratib kubizmta asos soldi. Bu davrda yaratilgan ayrim asarlari (mas, "Yel-pigichli xonim", 1909 va b.) nafis bezagi va joʻshqin ohangdorligi bilan ajralib turadi. 1910-y.lar oʻrtalaridan neoklassika anʼanalari, 1925 y.dan syurrealizm, 1929 y.dan abstrakt sanʼat taʼsirida boʻlgan.

30-y.lar 2yarmidan P.ning ijtimoiy mavqei koʻzga tashlanadi. Qarshilik koʻrsatish harakati (Ispaniya, 1936—39; Fransiya, 1939—45)ning faol arbobiga aylanadi, fashizmning mohiyatini fosh etuvchi asarlar yaratdi: "General Frankoning orzu va yolgʻonlari" turkum asarlari (akvatinta, 1937); P.ning joʻshqin usuli eng yuqori choʻqqisiga yetgan "Gernika" pannosi (1937, Zamonaviy sanʼat muzeyi, Nyu-Yorkda) va b. 1940-y.lar 2yarmidan P. ijodi rang-barang: dastgoxli rangtasvir, haykal-taroshlik, kulollik, ayniqsa, grafikada turkum asarlar yaratdi ("Inson komediyasi" turkumi, 1953—54 va b.). P.ning ilgʻor insonparvarlik karashlari uning asarlarida ("Tinchlik ka-butari", tush, 1947; "Tinchlik" va "Urush" namoyonlari, 1952, Vallorisdagi "Tinchlik ibodatxonasi" kapella-sida va b.) oʻz ifodasini topdi. P. ijodi 20-a. ijodkorlariga kuchli taʼsir koʻrsatgan. P. Xalqaro tinchlik muko-foti (1950) va b. mukofotlar laureati.[1]

Biografiya[tahrir]

La-Korunya (18941895), Barselona (1895-y.dan), Madrid (18971898) shaharlarining san'at maktablarida tahsil olgan. 1904-yildan boshlab Parijda yashagan.

1907-yildan Jorj Brak bilan birgalikda kubizmning asoschisi. Bunda uch yuzali tana original ravishda bir qator yagonaga qoʻshilgan yuzalar kabi chizilgan. Pikasso grafikchi, haykaltarosh, keramikachi va hokazolar sifatida koʻp ishlaydi. Juda koʻp taqlidchilarni hayotga keltiradi va XX asr tasviriy san'atining rivojlanishiga alohida ta'sir koʻrsatadi.

Ikkinchi jahon urushi paytida Olmoniya tarafidan okkupatsiya qilingan Fransiyada qolgan.

Xalqaro Tinchlik mukofoti (1950) va "Xalqlar oʻrtasida tinchlikni mustahkamlagani uchun" Xalqaro Lenin nomidagi mukofotining (1962) sohibi.

Huan Gris tomonidan ishlangan Pikassoning portreti (1912)

Galereya[tahrir]

Manbalar[tahrir]

  1. OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Havolalar[tahrir]