Oʻzbekiston Respublikasining orden va medallari

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Oʻzbekiston Respublikasining orden va medallari — Oʻzbekiston Respublikasining davlat mukofotlari. Ular bilan Oʻzbekiston Respublikasining fuqarolari mehnat va jangovar xizmatlari, samarali davlat, ijtimoiy va ijodiy faoliyatlari uchun taqdirlanishlari mumkin. Shuningdek, Oʻzbekiston Respublikasi uchun xizmat koʻrsatgan chet el fuqarolari va fuqaroligi boʻlmagan shaxslar ham, ayrim hollarda korxonalar, muassasalar, tashkilotlar, jamoat birlashmalari, ijodiy jamoalar va harbiy boʻlinmalar, Oʻzbekiston Respublikasi maʼmuriy-hududiy birliklari ham mukofotlanishi mumkin. „Davlat mukofotlari toʻgʻrisida“ Oʻzbekiston Respublikasining 1995-yil 22-dekabrdagi qonuniga koʻra, orden va medallar Oliy Majlis tomonidan taʼsis etiladi, orden va medallar bilan Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti taqdirlaydi.

Orden, medal bilan mukofotlashga taqdim etish, mukofotlash va orden, medalni topshirish qonunda nazarda tutilgan tartibda amalga oshiriladi. Orden, medallar bilan taqdirlash toʻgʻrisidagi farmonlar ommaviy axborot vositalarida eʼlon qilinadi.

Bir shaxs ayni bir orden, medal bilan, qoida tariqasida, bir marta taqdirlanadi. Orden, medallar bilan taqdirlash shaxsning vafotidan keyin ham amalga oshirilishi mumkin. Fuqarolar navbatdagi mukofotga avval mukofot bilan taqdirlangan vaqtidan keyin kamida 3 yil oʻtgach taqdim etiladilar. Favqulodda hollarda avval taqdirlangan vaqtidan qatʼi nazar taqdim etilishlari mumkin. Har bir orden va medal Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni bilan tasdiqlangan oʻz Nizom va tavsifiga ega. Orden va medallar, orden va medallarga oid tegishli hujjat tantanali vaziyatda topshiriladi. Orden va medal bilan mukofotlangan shaxslar bir yoʻla toʻlanadigan pul mukofoti oladilar va qonun hujjatlarida belgilab qoʻyiladigan imtiyozlardan foydalanadilar. Orden, medal bilan vafotidan keyin mukofotlangan taqdirda, orden, medal, mukofotlash toʻgʻrisidagi hujjat va bir yoʻla toʻlanadigan pul mukofoti mukofotlanganning oilasiga topshiriladi.

Oʻzbekiston Respublikasining orden va medallari, mukofotlari, odatda, umumdavlat bayramlari hamda boshqa bayramlar va tantanali majlislar vaqtida taqib yuriladi. Boshqa hollarda esa nishondorlar yo orden, medallarini, yoxud ularning plankalardagi lentalarini taqib yurishlari mumkin. Oʻzbekiston Respublikasining orden va medallarini, plankalardagi orden lentalari, medal lentalarini taqib yurish qoidalari hamda orden va medallar lentalarining tavsifi Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 6-apreldagi 1095-son farmoniga ilovada bayon qilingan. Oʻzbekiston Respublikasining orden va medallaridan shaxs ogʻir jinoyat sodir etgani uchun hukm qilinganida — sudning taqdimnomasiga binoan; shaxs oʻz shaʼnini badnom etuvchi xatti-harakatlar sodir etganida — taqdirlash toʻgʻrisida taqdimnoma kiritish huquqiga ega boʻlgan organning taqdimnomasiga binoan mahrum etiladi.

Davlat mukofotlari[tahrir]

Oliy darajadagi mukofot[tahrir]

Tasvir Mukofot Joriy etilgan sanasi Taqdirlash asosi
Uzbekiston Qahramoni.svg Oʻzbekiston Qahramoni 5 may 1994 Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 5-maydagi Qonuni bilan taʼsis etilgan[1].

Ordenlar[tahrir]

Tasvir Mukofot Joriy etilgan sanasi Taqdirlash asosi
Mustakillik.png Mustaqillik ordeni 5 may 1994 Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 5-may Qonuni bilan taʼsis etilgan.[2].
Amir Temur order.png Amir Temur ordeni 26 aprel 1996 Oʻzbekiston Respublikasining 1996 yil 26 aprel Qonuni bilan taʼsis etilgan.[3].
Jaloliddin Manguberdi ordeni.jpg Jaloliddin Manguberdi ordeni 30 avgust 2000 Oʻzbekiston Respublikasining 2000 yil 30 avg . Qonuni bilan taʼsis etilgan.[4].
The medal "For outstanding service".svg Buyuk xizmatlari uchun ordeni 29 avgust 1996 Oʻzbekiston Respublikasining 1996-yil 29-avgust Qonuni bilan taʼsis etilgan.[5].
El-yurt hurmati ordeni.jpg El-yurt hurmati ordeni 28 avgust 1998 Oʻzbekiston Respublikasining 1998-yil 28-avgust Qonuni bilan taʼsis etilgan.[6].
Fidokorona xizmatlari uchun.png Fidokorona xizmatlari uchun ordeni 29 avgust 2003 Oʻzbekiston Respublikasining 2003 yil 29 avg . Qonuni bilan taʼsis etilgan.[7].
Mekhnat shukhrati.png Mehnat shuhrati ordeni 30 avgust 1995 Oʻzbekiston Respublikasining 1995-yil 30-avgustdagi Qonuni bilan taʼsis etilgan.[8].
Sogʻlom avlod uchun ordeni (medali)-1.jpg Sogʻlom avlod uchun ordeni 4 mart 1993 Oʻzbekiston Respublikasining 1993-yil 7-may Qonuni bilan taʼsis etilgan[9][10].
Shon sharaf 1kl.png Shon-sharaf ordeni 4 mart 1993 Oʻzbekiston Respublikasining 1995-yil 30-avgust Qonuni bilan taʼsis etilgan[11][12]
Doʻstlik ordeni.jpg Doʻstlik ordeni 5-may 1994-yil Oʻzbekiston Respublikasining 1994-yil 5-may Qonuni bilan taʼsis etilgan[13][14]
Mardlik.jpg Mardlik ordeni 11-sentyabr 2012-yil Harbiy xizmatchilar va fuqarolarga, ayrim hollarda chet el fuqarolariga berilishi mumkin[15][16]
Salomatlik ordeni 26-may 2020-yil mamlakatda sogʻliqni saqlash tizimini rivojlantirish, aholi salomatligini yaxshilash hamda ushbu sohada xalqaro hamkorlikni mustahkamlashdagi alohida xizmatlari uchun mukofotlanadi.

Medallar[tahrir]

Tasvir Mukofot Joriy etilgan sanasi Taqdirlash asosi
Jasorat.png Jasorat medali 5 may 1994 Oʻzbekiston Respublikasining 1994 yil 5 may Qonuni bilan taʼsis etilgan.[17].
Sodiq xizmarlari uchun.jpg Sodiq xizmatlari uchun medali 6 iyul 2007 [18].
Kelajak bunyodkori medali (old).png Kelajak bunyodkori medali 28 dekabr 2017 [19].
Shuhrat.jpg Shuhrat medali 5 may 1994 Oʻzbekiston Respublikasining 1994 yil 5 may Qonuni bilan taʼsis etilgan. Bu medal bilan respublika iqtisodiyoti, fani va madaniyatini rivojlantirish, yosh avlodni vatanparvarlik hamda milliy istiqlol va ijtimoiy taraqqiyot gʻoyalariga sadoqat ruhida tarbiyalash ishida oʻzining halol mehnati bilan katta yutuqlarga erishgan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarolari hamda Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi boʻlmagan shaxslar mukofotlanadilar. Medal dastlab 0,5 mikron qalinliqda nikel, keyin esa 0,25 mikron qalinlikda tilla qoplangan mis qotishmasidan tayyorlanadi va qisman turli rangdagi emal berilgan boʻladi. Medal diametri 34 mm li doira shaklida[20][21].
Sogʻlom turmush medali 26-may 2020-yil mamlakatda sogʻliqni saqlash tizimini rivojlantirish, aholi salomatligini yaxshilashdagi alohida xizmatlari uchun mukofotlanadi.

Faxriy unvonlar[tahrir]

Asosiy maqola: Oʻzbekiston Respublikasining faxriy unvonlari.

Maqtov yorligʻi[tahrir]

Asosiy maqola: Oʻzbekiston maqtov yorligʻi.[22].

Esdalik nishonlari[tahrir]

Asosiy maqola: Oʻzbekiston hukumatining mukofotlari.

Imtiyozli mukofotlar[tahrir]

Asosiy maqola: Oʻzbekiston davlat imtiyozli mukofotlari.

Manbalar[tahrir]

  1. Закон Республики Узбекистан от 5 May 1994 года № 1038-XII «Об установлении звания «Узбекистон Кахрамони» и учреждении высшего знака отличия — медали «Олтин Юлдуз»
  2. Закон Республики Узбекистан от 5 May 1994 года № 1040 -XII «Об учреждении ордена «Мустакиллик»
  3. Закон Республики Узбекистан от 26 Aprel 1996 года № 225-I «Об учреждении ордена «Амир Темур»
  4. Закон Республики Узбекистан от 30 Avgust 2000 года № 110-II «Об учреждении ордена «Жалолиддин Мангуберди»
  5. Закон Республики Узбекистан от 29 Avgust 1996 года № 254-I «Об учреждении ордена «Буюк хизматлари учун»
  6. Закон Республики Узбекистан от 28 Avgust 1998 года № 664-I «Об учреждении ордена «Эл-юрт ҳурмати»
  7. Закон Республики Узбекистан от 29 Avgust 2003 года № 526-II «Об учреждении ордена «Фидокорона хизматлари учун»
  8. Закон Республики Узбекистан от 30 Avgust 1995 года № 115-I «Об учреждении ордена «Мехнат шухрати»
  9. Perviy orden nezavisimogo Uzbekistana.
  10. Указ Президента Республики Узбекистан от 4 Mart 1993 года № УП-575 «Об учреждении ордена Республики Узбекистан «Соғлом авлод учун» («За здоровое поколение»)
  11. Ob uchrejdenii ordena Chest i slava. Zakon RUz.
  12. Закон Республики Узбекистан от 30 Avgust 1995 года № 116-I «Об учреждении ордена «Шон-шараф»
  13. Gosudarstvennie nagradi Respubliki Uzbekistan.
  14. Закон Республики Узбекистан от 5 May 1994 года № 1042-XII «Об учреждении ордена «Дустлик»
  15. Ob uchrejdenii ordena Mardlik. Zakon RUz.
  16. Закон Республики Узбекистан от 11 Sentabr 2012 года № ЗРУ-332 «Об учреждении ордена «Мардлик»
  17. Закон Республики Узбекистан от 5 May 1994 года № 1044-XII «Об учреждении медали «Жасорат»
  18. Закон Республики Узбекистан от 6 Iyul 2007 года № ЗРУ-98 «Об учреждении медали «Содиқ хизматлари учун»
  19. Закон Республики Узбекистан от 28 Dekabr 2017 года № ЗРУ-451 «Об учреждении медали «Келажак бунёдкори»
  20. OʻzME
  21. Закон Республики Узбекистан от 5 May 1994 года № 1046-XII «Об учреждении медали «Шухрат»
  22. Закон Республики Узбекистан от 17 Dekabr 2009 года № ЗРУ-235 «Об утверждении положения о почетной грамоте Республики Узбекистан и описания почетной грамоты Республики Узбекистан