Kontent qismiga oʻtish

Nasiriddin Shoh

Vikipediya, erkin ensiklopediya
Nasiriddin Shoh
Tavalludi 1950-yil 20-iyul (1950-07-20) (75 yosh)
Fuqaroligi Hindiston
Kasbi Aktyor
Faoliyat yillari 1972-bugungi kun
Turmush oʻrtogʻi Parvin Murod, shuningdek, Manara Sikri (marhum)
Ratna Pathak Shah (turm. 1982)
Bolalari Heeba, Imaad, Vivaan
Imzosi
Fayl:Naseeruddin Shah Signature.jpg

Nasiriddin Shoh (hindcha: नसीरुद्दीन शाह, ruscha: Насируддин Шах, inglizcha: Naseeruddin Shah 1950-yil 20-iyul) — hind aktyori. Shoh xalqaro spektakllarda ham rol ijro etgan[1][2]. Shoh oʻz faoliyati davomida koʻplab mukofotlarni qoʻlga kiritdi, jumladan, uchta Milliy Film mukofoti, uchta Filmfare mukofoti va Venetsiya kinofestivalida eng yaxshi aktyor uchun Volpi kubogi. Hindiston hukumati uni hind kinosiga qo‘shgan hissasi uchun Padma Shri va Padma Bxushan mukofotlari bilan taqdirlagan[3].

Shoh 1950-yil 20-iyulda Uttar-Pradesh shtatining Barabanki shahrida Navab oilasida tug‘ilgan[4][5]. Shoh Nainitaldagi Avliyo Anselm Ajmer va Avliyo Jozef kollejida oʻqigan. 1971-yilda Aligarh musulmon universitetining sanʼat yoʻnalishini tamomlagan va Dehlidagi Milliy drama maktabida oʻqigan va diplom olgan. Uning akasi general Zamiruddin Shoh[6] PVSM, SM, VSM, Aligarh musulmon universiteti prorektori edi[7][8].

Shoh Nishant, Aakrosh, Sparsh, Mirch Masala, Albert Pinto Ko Gussa Kyon Ata Xai, Trikal, Bhavni Bhavai, Junoon, Mandi, Mohan Joshi Hazir Ho!, Ardh Satya, Katha va Jaane Bhi Do Yaaro kabi filmlarda suratga tushgan[9]. Shoh Rajendra Kumar va Saira Banu ishtirokidagi „Aman“ (1967) filmidagi kichik rol bilan kinodagi debyutini qilgan.

Shoh 1980-yilda suratga olingan Hum Paanch filmi bilan Bollywood kinoteatrida faol ishtirok etdi. 1982-yilda u Rakhee bilan birga Ismoil Shroff rejissyori "Dil Aakhir Dil HaI" filmida rol ijro etdi. Shohning eng muhim filmlaridan biri Masum 1983-yilda chiqarilgan[10] film Nainitaldagi Sent-Jozef kollejida suratga olingan. Shohning asosiy filmlardagi navbatdagi katta muvaffaqiyati 1986-yilda koʻp yulduzli Karma filmi boʻlib, u yerda faxriy Dilip Kumar bilan birga suratga tushgan. Ijaazat (1987), Jalva (1988) va Qahramon Xiralol (Hero Hiralal 1989) kabi filmlarda bosh rollarni ijro etgan. 1988-yilda u rafiqasi Ratna Pathak bilan Inspektor Ghote rolini Merchant Ivory Productions va The Perfect Murder filmida HRF Keating romanlarining xayoliy detektivi. Shoh Aditya Pancholi bilan Maalamaal (1988) va Game (1993) kabi filmlarda rol ijro etgan.

Shoh, shuningdek, 2001-yilda Muson to‘yi (Monsoon Wedding) va 2003-yilda Favqulodda janoblar ligasi (The League of Extraordinary Gentlemen) Hollywoodga moslashuvi (Son Konneri bilan hamkorlikda) kabi xalqaro loyihalarda kapitan Nemo rolini ijro etgan. Shoh 2003-yilda Vishal Bhardvayning Shekspirning Makbet asarining Maqbul nomli hind filmida va 2004-yilda Arjun Rampal va Priyanka Chopraga qarshi Rajiv Rayning Asambhav filmida suratga tushdi. Keyin u The Great New Wonderful (2005) filmida ishlashni davom ettirdi. Shoh Aasif Mandvining 2009-yilgi komediya filmida Bugungi maxsus (Today’s Special) filmida muhim rol ijro etgan. 2011-yilda Shoh Hirsli rasm (The Dirty Picture) filmida suratga tushgan. Shoh Anup Kurianning Ko‘k ovi (The Blueberry Hunt) filmida va Kutish (Waiting) filmida Kalki Koechlinga bilan birga rol ijro etdi, ikkala film ham 2016-yilda chiqarilgan.

Direktor sifatida

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Shoh oʻz teatr truppasi bilan Nyu-Deli, Mumbay, Bangalor va Lahor kabi joylarda chiqish qilgan. U Lavender Kumar, Ismat Chugtay va Saadat Hasan Manto tomonidan yozilgan pyesalarga rejissyorlik qilgan. Shohning Yun Hota Toh Kya Hota filmidagi rejissyorlik debyuti 2006-yilda chiqqan. Filmda Konkona Sen Sharma, Paresh Raval, Irfan Xon, oʻsha paytda yangi kelgan Ayesha Takia, uning oʻgʻli Imaad Shoh va uning eski doʻsti Ravi Basvaniy kabi taniqli aktyorlar suratga tushgan[11]. Shoh Saadat Hasan Manto, Ismat Chugtay va Lavendar Kumar kabi taniqli shaxslar qalamiga mansub bir qancha pyesalar sahnashtirgan va suratga olgan. 

Shaxsiy hayoti

[tahrir | manbasini tahrirlash]
Shoh rafiqasi Ratna Pathak bilan 2012-yilda Vasseypur toʻdalari skriningida

Shoh Manara Sikri bilan turmush qurgan va Xiba ismli qizi bor edi. 1970-yillarda Shoh taniqli aktrisa Dina Pathakning qizi Ratna Pathak bilan uchrashdi va uni sevib qoldi. 70—80-yillarda ular bir nechta filmlarda, jumladan Mirch Masala va Mukammal qotillik filmlarida birga rol ijro etishgan[12]. Shoh va Pathak nihoyat 1982-yilda turmush qurishdi[13]. Manara oʻsha yili nomaʼlum sabablarga koʻra vafot etdi. Ikkinchi turmushidan Shohning Imaad va Vivaan ismli ikki oʻgʻli bor, ikkalasi ham aktyor. Er-xotin Mumbayda Xiba, Imaad va Vivaan bilan yashaydi[14].

Filmografiyasi

[tahrir | manbasini tahrirlash]
YilFilmRolTil
1975 Nishant VishwamHindi
1976 ManthanBholaHindi
1977BhumikaSunil VermaHindi
Tabbaliyu Neenade MaganeShastriKannada
GodhuliPriestHindi
1978JunoonSarfaraz KhanHindi
Hungama Bombay IshtyleRajuHindi
1979SparshAniruddh ParmarHindi
SunayanaNo NameHindi
1980Beqasoor (1980 film)Sunil VermaHindi
AakroshBhaskar KulkarniHindi
Albert Pinto Ko Gussa Kyoon Aata HaiAlbert PintoHindi
Bhavni BhavaiKing ChakrasenGujarati
Hum PaanchSurajHindi
Khwab Gopal 'Gopi' Mathur Hindi
1981ChakraLukkaHindi
Sazaye MautUday Jagirdar / Omkar PuriHindi
TajurbaHindi
Umrao JaanGohar MirzaHindi
1982BazaarSalimHindi
SitumSubhashHindi
Dil…Akhir Dil HaiHindi
Naseeb Ni BalihariGujarati
1983Jaane Bhi Do YaaroVinod ChopraHindi
KathaRajaram Purshottam JoshiHindi
MasoomD. K. MalhotraHindi
MandiTungrusHindi
ProtidanPrabhat RoyBengali
Woh Saat DinDr. AnandHindi
Ardh SatyaMike LoboHindi
1984PaarNaurangiaHindi
Mohan Joshi Hazir Ho!Advocate MalkaniHindi
HoliProfessor SinghHindi
KhandharSubhashHindi
1985GhulamiSP Sultan SinghHindi
TrikaalRuiz PereiraHindi
Mirch MasalaSubedarHindi
Apna Jahan Anil Sahani Hindi
KhamoshCaptain BakshiHindi
1986KarmaKhairuddin ChishtiHindi
GenesisHindi
MusafirHindi
1987JalwaInspector KapilHindi
Yeh Woh Manzil To NahinTrivediHindi
IjaazatMahenderHindi
1988Hero HiralalHero HiralalHindi
MaalamaalRajHindi
PestonjeePhirojshahHindi
The Perfect MurderInspector GhoteEnglish
1989TridevJay SinghHindi
Mane (The House)RajshekarKannada
1990Police PublicSr. Inspector Mahar Singh GadhwalHindi
Chor Pe MorHindi
1991Ek GharRajashekhara K. SHindi
Sau CroreSomnathHindi
LakshmanrekhaAmar KapoorHindi
1992VishwatmaSuryapratap SinghHindi
ChamatkarAmar Kumar (Marco)Hindi
PanaahDevaaHindi
HastiVishalHindi
Tahalka Captain Ranvir Hindi
1993Kabhi Haan Kabhi NaaFather BreganzaHindi
SirProfessor Amar VermaHindi
1994Ponthan MadaSheema ThampuranMalayalam
MohraMr. Kushal JindalHindi
DrohkaalDCP Abbas LodhiHindi
1995NaajayazRaj SolankiHindi
TakkarInspector De CostaHindi
1996HimmatLukaHindi
ChaahatAjay NarangHindi
1997Bombay BoysMastanaHindi
DaavaBhishmaHindi
1998ChinagateMajor Sarfaraz KhanHindi
Such A Long JourneyJimmy BilimoriaEnglish
Hindi
Dandnayak
1999SarfaroshGulfaam HasanHindi
Bhopal ExpressBashirHindi
Kabhi Pass Kabhi FailPunjabi Restaurant OwnerHindi
2000Hey RamMahatma GandhiTamil
Hindi
2001KasamMangal SinghHindi
Monsoon WeddingLalit VermaHindi
2002Encounter: The KillingInspector BharuchaHindi
2003The League of Extraordinary GentlemenCaptain NemoEnglish
MaqboolInspector PurohitHindi
2004AsambhavSameer „Sam“ HansHindi
3 DeewareinIshaanHindi
Main Hoon NaBrig. Shekhar SharmaHindi
2005PaheliMale Puppet (Voice)Hindi
IqbalMohitHindi
The Great New WonderfulAviEnglish
2006Being CyrusDinshaw SethnaHindi
Krrish Dr. Siddhant AryaHindi
OmkaraBhaisaabHindi
ShoonyaOld manHindi
Yun Hota Toh Kya HotaNarratorHindi
BanarasBabajiHindi
Valley of FlowersYetiFrench
German
Hindi
2007ParzaniaCyrusHindi
AmalG. K. JayaramHindi
Khuda Ke LiyeMaulana WaliUrdu
Dus Kahaniyaan(Anthology film) story Rice PlateHindi
2008MithyaHindi
Shoot on SightTariq AliHindi
Jaane Tu... Ya Jaane NaAmar Singh RathoreHindi
A Wednesday!A Common ManHindi
MaharathiJaisingh AdenwallaHindi
Mere Baap Pehle AapNirmal KapoorHindi
Bombay to BangkokKhanHindi
2009Barah AanaShuklaHindi
FiraaqKhan SahabHindi
Today’s SpecialAkbarEnglish
Bolo RaamN. S. NegiHindi
2010Peepli LiveSalim KidwaiHindi
IshqiyaIftikharHindi
RaajneetiBhaskar SanyalHindi
Allah Ke BandayWardenHindi
20117 Khoon MaafDr. Modhusudhon TarafdarHindi
That Girl in Yellow BootsDiwakarHindi
The Blueberry HuntColonelHindi
Zindagi Na Milegi DobaraSalman HabibHindi
The Dirty PictureSuryakanthHindi
DeoolDacoitMarathi
Chaalis ChauraasiPankaj Purushottam Suri (Sir)Hindi
MichaelMichaelHindi
ChargesheetThe BossHindi
2012MaximumArun InamdarHindi
2013Sona SpaBaba DayanandHindi
JackpotBossHindi
Khasi Katha– A Goat SagaButcherBengali
SiddharthJisaHindi
MastaanHindi
Zinda BhaagPehlwanPunjabi
John DayJohn DayHindi
The Coffin MakerAnton GomesIndo-American
Krrish 3Dr. Siddhant Arya (Cameo)Hindi
Sunglass / Taak JhaankBengali/Hindi
2014Dedh IshqiyaIftekhar (Khalu Jaan)Hindi
Finding FannyFerdinand „Ferdie“ PintoEnglish
Khasi KathaButcherBengali
Dil Bhi Khaali Jeb Bhi KhaaliHindi
2015Dirty Politics (film)Manoj SinghHindi
Dharam Sankat MeinNeel Anand BabaHindi
Welcome BackWanted BhaiHindi
Charlie Kay Chakkar MeinHindi
WaitingProf. Shiv KumarHindi
2016BanksterBabbarHindi
Teraa SurroorRobin „Bird“ Dharamraj SantinoHindi
The Blueberry HuntHindi
Mango DreamsAbhayEnglish
Jeewan HathiUrdu
GardaabUrdu
2017Ok JaanuGopi ShrivastavaHindi
IradaParabjeet WaliaHindi
Begum JaanRaja SahibHindi
The HungryTathagat AhujaHindi
Dhh Magician Surya Samrat Gujarati
2018AiyaaryBaburao ShastriHindi
Hope Aur HumNagesh SrivastavaHindi
2019 The Tashkent Files PKR Natrajan Hindi
Ramprasad Ki Tehrvi Babuji Hindi
2020 Mee Raqsam Hashim Seth Hindi
2022 Gehraiyaan Vinod Khanna Hindi

Direktor sifatida

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Qisqa metrajli filmlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]
Yil Sarlavha Rol Direktor Ref.
2016 Interior Cafe Night The Man Adhiraj Bose [15]
2017 Pinjra Narrator Prammod Sanghi [16]
2018 Skin Of Marble Father Pankuj Parashar [17]
2018 Rogan Josh Vijay Kapoor Sanjeev Vig [18]
2022 The Miniaturist Of Junagadh Hussain Sahab Kaushal Oza

Televideniyadagi faoliyati

[tahrir | manbasini tahrirlash]
Yil Sarlavha Rol Izohlar
1988 Bharat Ek Khoj Shivaji
Mirza Ghalib Ghalib
Param Vir Chakra Abdul Hamid (soldier)
1992 Electric Moon Rambuhj Goswami Television film
1998 Turning Point Host[19]
2015 Mid Wicket Tales Host
2020 Bandish Bandits Radhe Mohan Rathod
2022 Kaun Banegi Shikharwati Raja Mrityunjay Singh Shikharwat
Modern Love: Mumbai Pappi Singh[20]

Mukofotlar va nominatsiyalar

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Fuqarolik mukofotlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  • 1987-yil — Padma Shri — Hindistonning toʻrtinchi oliy fuqarolik mukofoti.
  • 2003-yil — Padma Bxushan — Hindistonning uchinchi oliy fuqarolik mukofoti.

Film mukofotlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]
Yil Kategoriya Nominatsiya qilingan ish Natija
Milliy kino mukofotlari
1979 Eng yaxshi aktyor SparshGʻolib
1984 PaarGʻolib
2006 Eng yaxshi yordamchi aktyor IqbalGʻolib
Filmfare mukofotlari
1980 Eng yaxshi yordamchi aktyor JunoonNomzodlikka qoʻyilgan
1981 Eng yaxshi aktyor AakroshGʻolib
1982 ChakraGʻolib
1983 BazaarNomzodlikka qoʻyilgan
1984 MasoomGʻolib
Eng yaxshi yordamchi aktyor KathaNomzodlikka qoʻyilgan
MandiNomzodlikka qoʻyilgan
1985 Eng yaxshi aktyor SparshNomzodlikka qoʻyilgan
1994 Eng yaxshi yordamchi aktyor SirNomzodlikka qoʻyilgan
1995 Salbiy roldagi eng yaxshi ijro MohraNomzodlikka qoʻyilgan
1996 Eng yaxshi yordamchi aktyor NaajayazNomzodlikka qoʻyilgan
1997 Salbiy roldagi eng yaxshi ijro ChaahatNomzodlikka qoʻyilgan
1999 Eng yaxshi yordamchi aktyor China GateNomzodlikka qoʻyilgan
2000 Salbiy roldagi eng yaxshi ijro SarfaroshNomzodlikka qoʻyilgan
2006 Eng yaxshi yordamchi aktyor IqbalNomzodlikka qoʻyilgan
2007 Salbiy roldagi eng yaxshi ijro KrrishNomzodlikka qoʻyilgan
2008 Eng yaxshi aktyor A Wednesday!Nomzodlikka qoʻyilgan
2012 Eng yaxshi yordamchi aktyor The Dirty PictureNomzodlikka qoʻyilgan
Filmfare OTT mukofotlari
2021 Eng yaxshi yordamchi aktyor Drama serialida Bandish Bandits Nomzodlikka qoʻyilgan
Eng yaxshi aktyor Internetdagi original filmda Mee Raqsam Nomzodlikka qoʻyilgan
IIFA mukofotlari
2000 Salbiy roldagi eng yaxshi ijro Sarfarosh Gʻolib
2006 Eng yaxshi yordamchi aktyor Iqbal Nomzodlikka qoʻyilgan
2008 Salbiy roldagi eng yaxshi ijro Mithya Nomzodlikka qoʻyilgan
2009 Eng yaxshi aktyor A Wednesday! Nomzodlikka qoʻyilgan
2011 Salbiy roldagi eng yaxshi ijro Allah Ke Banday Nomzodlikka qoʻyilgan
2012 The Dirty Picture Nomzodlikka qoʻyilgan
Eng yaxshi yordamchi aktyor Nomzodlikka qoʻyilgan
2015 Finding Fanny Nomzodlikka qoʻyilgan
Bengal kinojurnalistlari uyushmasi mukofotlari
1986 Eng yaxshi aktyor (Hindi) Paar Gʻolib
2006 Eng yaxshi yordamchi aktyor (Hindi) Iqbal Gʻolib
Venetsiya kinofestivali
1984 Volpi kubogi uchun Eng yaxshi aktyor Paar Gʻolib

Boshqa mukofotlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  • 2000: Gʻolib: Sangeet Natak Akademi mukofoti

Avtobiografiyasi

[tahrir | manbasini tahrirlash]

HT Brunchga bergan intervyusida Shoh deyarli 10 yil davomida avtobiografiya haqida oʻylagani haqida gapiradi. Bu davrda u vaqti-vaqti bilan oʻz fikrlarini yozib, oxiri 100 ta gʻalati sahifalarni yaratdi. Qiziqarli oʻyin-kulgi sifatida boshlangan narsa aniqroq chuqurroq narsaga aylandi. Keyin u tugallanmagan versiyani doʻsti, tarixchi Ramchandra Guhaga taqdim etdi, u Shohni uni toʻldirishga va nashriyot uyiga yuborishga undadi[21]. Shohning xotiralari "Va keyin bir kun" deb nomlanadi va Hamish Hamilton tomonidan nashr etilgan[22].

  1. „Naseeruddin Shah says essential for Muslims to stop feeling persecuted, assert claim on India“. The Indian Express. 2017-yil 2-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2017-yil 2-iyun.
  2. „Naseeruddin Shah: The Angel of Chaos“ (en-GB). Journal of Indian Cinema (2020-yil 20-iyul). 2022-yil 6-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 26-oktyabr.
  3. „Padma Awards“. Ministry of Home Affairs, Government of India (2015). 2015-yil 28-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 21-iyul.
  4. Italo Spinelli. Indian Summer: Films, Filmmakers and Stars Between Ray and Bollywood. Edizioni Oliveras, 2002 144-bet. ISBN 9788885982680. Qaraldi: 2019-yil 6-aprel. 
  5. „Bollywood wishes Naseeruddin Shah on 70th birthday: You continue to inspire us“ (en). The Indian Express (2020-yil 20-iyul). Qaraldi: 2021-yil 7-may.
  6. „Former GOC 3 corps in VP race“. Nagaland Page (2017-yil 9-may). 2017-yil 25-avgustda asl nusxadan arxivlangan.
  7. „People's Vice Presidential Candidate“. State Herald (2017-yil 12-may). 2017-yil 17-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2017-yil 20-may.
  8. „High speculation former GOC 3 Corps VP“. Morung Express (2017-yil 10-may). 2017-yil 1-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2017-yil 20-may.
  9. „Naseeruddin Shah“. 2009-yil 20-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2009-yil 22-sentyabr.
  10. „Shekhar Kapur says people wanted him to change Masoom script. Just another copy, retorts Internet“ (en). India Today (2019-yil 2-avgust). 2020-yil 20-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 13-may.
  11. „Yun Hota.. the Rediff review“. www.rediff.com. 2018-yil 1-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2017-yil 28-sentyabr.
  12. „Naseeruddin Shah's son falls off train“. The Times of India (2006-yil 24-noyabr). 2013-yil 12-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 17-noyabr.
  13. „Does Naseeruddin Shah's first marriage and divorce scare his second wife Ratna?“. Stardust (2013-yil 29-iyul). 2014-yil 15-sentyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2014-yil 14-sentyabr.
  14. „Lipstick Under My Burkha actor Ratna Pathak Shah shares a moment in time from when she dated Naseeruddin Shah“. The Indian Express (2017-yil 30-iyul). 2018-yil 19-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 19-yanvar.
  15. „Interior Cafe Night - Naseeruddin Shah“. YouTube.
  16. „Pinjra - Naseerudin Shah“. YouTube.
  17. „Skin of Marble - Naseeruddin Shah“. YouTube.
  18. „Rogan josh - Naseeruddin Shah“. YouTube.
  19. „Turning Point makes a comeback with new host and producer“. India Today (1998-yil 30-mart).
  20. Kumar, Anuj „‘Modern Love: Mumbai’ review: A slam-dunk of an anthology if ever there was one“ (2022-yil 13-may).
  21. „8 things Naseeruddin Shah's autobiography 'Then One Day' tells us about the man – Bollywood News, Firstpost“. Firstpost (2014-yil 12-sentyabr). Qaraldi: 2021-yil 19-yanvar.
  22. Shah, Naseeruddin. And then one day: A memoir. Hamish Hamilton, 2014 1-bet. ISBN 978-0-670-08764-8.