Muhammad ibn Bugʻa
| Muhammad ibn Bugʻa أبو نصر محمد بن بغا | |
|---|---|
| Vafoti | tax. 870 |
| Fuqaroligi | Abbosiylar xalifaligi |
| Qoʻshin turlari | Abbosiylar turk polki |
| Xizmatdagi yillari | tax. 864 – 870 |
| Unvoni | harbiy zobit |
| Jang/urush | Abbosiy fuqarolar urushi (865—866) |
| Aloqa | Muso ibn Bugʻa al-Kabir (ukasi) |
Abu Nasr Muhammad ibn Bugʻa (arabcha: أبو نصر محمد بن بغا) – IX asrda Abbosiylar xalifaligida xizmat qilgan harbiy xizmatchi.
Abu Nasr Muhammad Bugʻa al-Kabirning oʻgʻli boʻlib, turkiy qullaridan boʻlgan askar (gʻulom) va mashhur harbiy sarkarda edi. Uning nomi ilk bor 865–866-yillardagi fuqarolar urushi doirasuda tilga olinadi, oʻshanda u xalifa Mu’tazz nomidan al-Anbar shahrini egallab, uni himoya qilgan[1]. Keyinchalik 869-yilda al-Mu’tazzni taxtdan agʻdarishda yetakchi rol oʻynagan, bu paytda u Solih ibn Vosif va Bayakbak bilan birga xalifani hibsga olgan guruhni boshqargan. Oʻsha yili uning ukasi Muso ibn Bugʻa Samarraga kelgach, Muhammad uning tomoniga oʻtgan va keyinchalik uning guruhidagi yetakchi qoʻmondonlardan biriga aylangan[1].
870-yil iyun oyida xalifa al-Muhtadiy va turk rahbariyati oʻrtasidagi munosabatlarning yomonlashgan davrda Muhammad va uning ukasiga qarshi Samarra aholisi orasida fitnalar uyushtirildi. Muhammad va Muso davlat daromadlarini oʻzlashtirishda ayblandi, shundan soʻng Muhammad qoʻlga olinib, qamoqqa tashlandi va koʻp oʻtmay qatl etildi. Natijada Samarra garnizonidagi qoʻshinlar shu oyning oxirida al-Muhtadiyni taxtdan agʻdarishga qaror qildi[1].
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ 1,0 1,1 1,2 Gordon 2001.
Adabiyotlar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Gordon, Matthew S.. The Breaking of a Thousand Swords: A History of the Turkish Military of Samarra (A.H. 200-275/815-889 C.E.). Albany, NY: State University of New York Press, 2001. ISBN 978-0-7914-4795-6.
- Al-Tabari, Abu Ja'far Muhammad ibn Jarir. The History of Al-Ṭabarī.. Albany, NY: State University of New York Press, 1985–2007.
- Bosworth, C. E., ed (1993). "al-Muhtadī". Encyclopaedia of Islam. Volume VII: Mif–Naz (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. 476–477 b. doi:10.1163/1573-3912_islam_SIM_5437. ISBN 978-90-04-09419-2. https://referenceworks.brillonline.com/search?s.q=al-Muhtad%C4%AB&s.f.s2_parent=s.f.book.encyclopaedia-of-islam-2&search-go=Search.