Qirgʻiziston — versiyalar orasidagi farq

Jump to navigation Jump to search
podshoh tojikcha so'z. qirol o'zbekcha so'z.
(podshoh tojikcha so'z. qirol o'zbekcha so'z.)
Q.da topilgan arxeologik yodgorliklar bu hududda taxm. 300 ming yil ilgari odam yashaganligidan darak beradi. Mil.av. 3-ming yillik oxiri — 2-ming yillik boshlarida avval mis, keyinchalik jezdan ishlangan qurollar tarqalgan. Q.ning shim.da saklar qabila ittifoqi (mil.av. 7— 3-a.lar), keyinchalik ular oʻrnida usunlar (mil.av. 2-a. — mil. 2-a.) qabila ittifoqi mavjud boʻlgan. Janubiy r-nlar mil.av. 2—1-a.
 
larda Davan davlati, keyinchalik mil. 1—4-a.larda kushon podsholigiqirolligi tarkibida boʻlgan. 5-a.da Q. shim.dagi koʻchmanchi qabilalar oʻtroklasha boshladi. 6—7-a.
 
larda Q. Turk xoqonligi tarkibida boʻldi. Q. Gʻarbiy Turk xoqonligining markazi boʻlib, xoqonlik poytaxti — Suyob sh. Chu vodiysida (Toʻqmoq sh. oʻrnida) joylashgan. Shim. K.da oʻtroqhayotning rivojlanishida Oʻrta Osiyoning dehqonchilik vohalaridan koʻchib kelgan aholining roli katta boʻlgan. 6—8-a.larda koʻchmanchi turkiy qabilalar Oʻrxun-Yenisey yozuvidan, oʻtroq aholi sugʻd yozuvidan foydalangan. Q. hududida shomoniylik, zardushtiylik, buddaviylik va xristian dinlari tarqalgan. 8-a.ning boshida Q.dagi siyosiy hokimiyat turgash zodagonlari qoʻliga oʻtgan. 8-a. oʻrtalarida Oltoydan Tyanshanga qarluqlar kelib, bu yerdagi hokimiyatni egallab olishgan. Qarluqlar hukmronligi 10-a. oʻrtasiga qadar davom etgan. Tyanshanda qirgʻiz qabilalari yashagani haqidagi ilk yozma manbalar 10-a.ga oiddir. Bu davrda Chu va Talas vodiylarida shahar va qishloqlar soni koʻpaygan. Ular Issiqkoʻl qirgʻoqlarida ham vujudga kelgan. Shahar va qishloqlar aholisi — Oʻrta Osiyoning boshqa viloyatlari bilan bogʻliq boʻlgan hunarmandlar va savdogarlar koʻchmanchilari ip-gazlama, charm, yogʻoch, sopol, metall buyumlar, gʻalla, quruq meva va b. bilan taʼmin-lab turishgan.
224

ta tahrir

Navigatsiya