Leonardo da Vinci: Versiyalar orasidagi farq

Navigatsiya qismiga oʻtish Qidirish qismiga oʻtish
tahrir izohi yoʻq
k (Bot: Migrating 173 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q762 (translate me))
Tahrir izohi yoʻq
}}'''Leonardo di ser Piero da Vinci''' (''Leonardo di ser Pyero da Vinchi'', [[1452|1452-yil]] [[15-aprel]], [[Vinchi shahri|Vinchi]] shaharchasi yonidagi Ankiano qishlog'i, [[Florensiya]] yaqinida — [[1519|1519-yil]] [[2-may]], [[Amboise|Ambuaz]] yaqinidagi Klo-Luse qasri, [[Turen]], [[Fransiya]]) — buyuk [[Italiya|italyan]] [[musavvir]]i va [[olim]]i, italyan [[Renessans]]i ideali - "mukammal inson" (homo universale) namunasi.
 
'''Leonardo da vinchi''' (Leonardo da Vinci, 1452.15.4, Vinchi, Florensiya yaqinida — 1519.2.5, Turen, Fransiya) — italiyalik rassom, haykalta-rosh va olim; Uygʻonish davrining yirik namoyandasi. A. Verrokkodan taʼlim olgan (1467— 72). L. da V. oʻz davrining insonparvarlik gʻoyalariga javob beradigan mukammal inson qiyofasini yaratdi; ilk asarlaridayoq mayin nur-soya vositasida shaklning oquvchan hajmini koʻrsatdi. Asarlarida diniy mazmunni xilma-xil insoniy hissiyotlar koʻzgusiga aylantiradi. Hisobsiz kuzatishlari natijalarini turli usullarda bajarilgan chizgilarida muhrlagan. Ayniqsa, yuz ifodasini berishda katta mahoratga erishdi. Baʼzan tashki koʻrinish (yuzdagi zoʻrgʻa ilgʻab olinadigan tabassum) bilan odamlar chehrasini jonlantirib, ularning ichki dunyosi (nozik koʻngil holati)ni ifodalaydi: "Madonna Benua" (taxm. 1478), "Qoyadagi madonna" (1483—94, 2-nusxasi 1497—1511), "Maxfiy kechalar" devoriy rasmi (1495—97), "Angyari jangi" (1503—06), "Mona Liza" ("Jokonda" nomi bilan mashhur, taxm. 1503), "Ioann Krestitel" (taxm. 1513—17); dunyo halokati ifodalangan "Toshqin" rasmlar turkumi (taxm. 1514— 16)da tabiatning dahshatli ofatlari oldida insonning ojizligi, tabiiy jarayenlarning takrorlanishini akliy tasavvuri bilan uygunlashtiradi.
{{bio-stub}}
 
L. da V. dunyoqarashini oʻrganishda uning yon daftari va qoʻlyozmalari (taxm. 7 ming varaq), shogirdlaridan F. Melsi tomonidan uning yozmalari asosida tuzilgan "Rangtasvir haqida risola"si Yevropa amaliyoti va nazariyasiga taʼsir koʻrsatgan muhim manbadir.
 
Meʼmor sifatida L. da V. "ideal" shahar va gumbazli ibodatxonaning turli xil loyihalarini ishlab chiqdi. Olim va muhandis sifatida oʻz davri fanining barcha sohalarini boyitdi, ayniqsa, eʼtiborni mexanikaga qaratdi. Yaratishga boʻlgan ehtiros uni oʻz davridan ilgarilab ketishiga olib keldi: yer kavlaydigan mashina, uchish apparatlari, suv osti kemasi, bosma, toʻquvchilik va b. dastgohlar loyihalari shular jumlasidan.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>
 
== Manbalar ==
{{manbalar}}
 
{{bio-stub}}
{{OʻzME}}
{{Link FA|af}}
{{Link FA|bg}}

Navigatsiya