World Book Encyclopedia — versiyalar orasidagi farq

Jump to navigation Jump to search
Qo'shtirnoqlar
(Qo'shtirnoqlar)
{{Kitob
| Nomi = Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“
| Original nomi = The„The World Book EncyclopediaEncyclopedia“
| Rasm = World Book Encyclopedia logo.png
| Imzo = Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiningensiklopediyasi“ning logosi
| Muallif =
| Janr = [[ensiklopediya]]
| isbn =
| Lib =
}}'''World Book Encyclopedia''' ({{talaffuz|Uorld Boʻk Ensayklopidiya}}), '''Dunyo kitobi ensiklopediyasi''' — [[AQSh]]da chop etiladigan universal [[ensiklopediya]]. Ensiklopediyani nashr qiluvchilarning soʻziga koʻra Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“ „dunyodagi eng bozori chaqqon bosma ensiklopediyadir“.<ref>{{cite web |url=http://www.worldbook.com/world-book-corporate/about-world-book |title=About World Book (Dunyo kitobi haqida)|accessdate=2013-02-03}}</ref> Ensiklopediyada ilmning asosiy sohalari muntazam tartibda yoritilgan. Shunday boʻlsa ham, [[ilm]], [[texnika]] va [[tibbiyot]] sohalari boʻyicha maqolalar ayniqsa chuqur yozilgan.<ref name="indiana">{{cite web|url=http://www.indiana.edu/~librcsd/libguide/ency/12.html |title=Encyclopedias in English and Other Language (Ingliz va boshqa tillardagi ensiklopediyalar)|publisher=Library Research Guides, Indiana University}}</ref> Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasidaensiklopediyasi“da maqolalar soddaroq [[ingliz tili]]da yozilgan. Shunday boʻlsa ham, mavzular juda chuqur yoritilgan.<ref> Encyclopedia (Ensiklopediya) Microsoft® Student 2009 [DVD]. Redmond, WA: Microsoft Corporation, 2008.</ref> Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“ „oilaviy“ ensiklopediya deb sotiladi va 15 yoshdan yuqori oʻquvchilarga moʻljallangan.<ref name="WB2012">{{cite web |title=The World Book Encyclopedia 2012 (2012-yilgi Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“)|url=http://www.worldbook.com/index.php?option=com_k2&view=item&id=121:the-world-book-encyclopedia-2012&itemid=56}}</ref>
 
Ensiklopediya nashriyoti [[Illinois shtati]]dagi [[Chikago]] shahrida joylashgan. Birinchi nashri 1917-yil chop etilgan va 8 jilddan iborat boʻlgan. Oʻsha paytdan beri har yili yangi nashr chiqarilib kelinmoqda. Faqat 1920-, 1924- va 1932-yillardagina yangi nashr chiqarilmagan. 1929-yilgi (13 jild), 1947-yilgi (19 jild), 1960-yilgi (20 jild) va 1988-yilgi (yangi [[font]] va sahifa dizayni, hamda 10 000 ga yaqin muharrir oʻzgartirishlari) nashrlarda katta oʻzgartirishlar kiritilgan.<ref>{{cite web |author=Kobasa, Paul A. |title=Encyclopedia (Ensiklopediya) |work=World Book Online Reference Center |year=2008 |accessdate=2008-01-13 |url=http://www.worldbookonline.com/wb/Article?id=ar180800}}</ref>
 
1917-yilgi nashrni Hanson-Roach-Fowler Company ({{talaffuz|Henson-Rooʻch-Fauler Kompani}}) chop etgan. Ikki yil ichida Dunyo kitobi W.F. Quarrie & Company ({{talaffuz|Dablyoʻ Ef Kuori end Kompani}}) mulkiga aylangan. 1945-yil Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“ Field Enterprises ({{talaffuz|Fiild Enterprayzes}}) qoʻliga oʻtgan. 1978-yil [[Berkshire Hathaway]] ({{talaffuz|Berkshayer Hasavey}}) xolding kompaniyasining boʻlimi Scott Fetzer ({{talaffuz|Skot Fetzer}}) Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiniensiklopediyasi“ni sotib olgan.
 
== Jildlar ==
Ensiklopediyaning birinchi nashri 8 jildli boʻlgan. 1929-yilgi nashri 13 jildda boʻlgan. 1947-yilgi nashrida boʻlsa jildlar soni 19 ga yetgan. 1960-yilgi nashr 20 jildli qilib chop etilgan. Zamonaviy nashrlar 22 jildli boʻlib kelmoqda.
 
Yillar davomida Dunyo„Dunyo kitobiningkitobi“ning dizayni oʻzgacha boʻlib kelmoqda. Boshqa ensiklopediyalardan farqli oʻlaroq, Dunyo„Dunyo kitobikitobi“ [[alifbo]] harflariga moslashtirilib har xil qalinlikdagi jildlarda chop etiladi. Koʻp jildlar faqat bitta harf boʻyicha mavzularni qamraydi. Juda koʻp maqolaga ega harflar („C“ va „S“) ikki jildga boʻlingan. Yonma-yon joylashgan va ozroq maqolaga ega harflar („J“—"K"„J“—„K“, „N“—"O"„N“—„O“, „Q“—"R"„Q“—„R“, „U“—"V"„U“—„V“ va „W“—"Z"„W“—„Z“) bir jildda berilgan. Ensiklopediya muharrirlari muhim maqolalarni koʻpincha alohida sahifada ajratib berishgan.
 
== Qamrovi ==
22 jildli Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasidaensiklopediyasi“da har qanaqa mavzu boʻyicha maʼlumot berilgan. [[Jugʻrofiya]] va [[biologiya]] boʻyicha maqolalar juda keng yoritilgan. [[Biznes]], [[psixologiya]], [[davlat]], [[energiya]], [[ekologiya]] va [[kriminologiya]] boʻyicha maqolalarga keng yondoshilgan. [[AQSh]] haqidagi maqolalar ayniqsa juda ham keng koʻlamli qilib yozilgan. Maqolalarda matn bilan birga koʻplab rasm, jadval, diagrammalar berilgan. Masalan, AQSh haqidagi maqolalarda ''shtat qushi'' va ''shtat daraxti'' kabi mavzular yoritilgan [[maʼlumot qutisi|maʼlumot qutilari]] berilgan. [[AQSh prezidenti|AQSh prezidentlari]] haqidagi maqolalarda oʻsha prezident ishlagan paytda boʻlib oʻtgan muhim tarixiy voqealar boʻyicha vaqt shkalalari berilgan.
 
Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“ oʻzini eng zamonaviy sotuvdagi ensiklopediya deb ataydi. Maqolalarining 33 foizi har yili tahrirlanadi.<ref name="WB2012"/> Ensiklopediyada vizual materiallar juda koʻp berilgan. Dizaynning uchdan birini koʻrish uchun materiallar egallaydi. Shulardan 80 foizi yuqori sifatli rangli tasvirlardir. Ensiklopediyada bir maqoladan ikkinchisiga yoʻnaltirish keng qoʻllanilgan. Kitobda 150 000 dan oshiq soʻz kiritilgan katta analitik indeks ham berilgan.<ref>{{cite book |author=Kennedy, Scott |title=Reference Sources for Small and Medium-sized Libraries (Kichkina va oʻrtacha kutubxonalar uchun izlash resurslari)|year=1999 |page=27}}</ref>
 
Oʻquvchilar Dunyo„Dunyo kitobidankitobi“dan boshqa umumiy mavzuli ensiklopediyalar kabi doklad yozishda keng foydalanishadi. Har bir maqola soʻnggida oʻsha maqola boʻyicha savollar va izlanish uchun qoʻshimcha maʼlumot manbalari keltirilgan. AQShdagi aksar maktablar kutubxonalarida Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“ bor. AQSh davlati rivojlanayotgan mamlakatlardagi maktablarga ensiklopediyaning nusxalarini hadya qilgan. Masalan, [[Qirgʻiziston]]dagi ber necha maktabga Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“ AQSh davlati tomonidan sovgʻa qilingan.
 
== Alternativ nashrlar ==
[[File:Braille 1959 World Book Encyclopedia.jpg|1959-yil chiqarilgan koʻzi ojizlar uchun Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“|thumb|right]]
1961-yil Dunyo„Dunyo kitobiningkitobi“ning koʻzi ojizlar uchun [[Braille shrifti]]dagi nashri chiqarilgan. Bu nashr 145 jildli va 40 000 ga yaqin sahifali boʻlgan. Kompaniya bu nashrni tayyorlashda ketgan xarajatlarni qoplay olmasligini bilsa ham xayriya sifatida chiqaravergan. Bu nashrning barcha toʻplamlari koʻr odamlar tashkilotlariga hadya qilingan. 1964-yil kompaniya ensiklopediyaning katta harflar bilan yozilgan nashrini ham chop etgan.<ref>{{cite book |author=Stockwell, Foster |title=A History of Information Storage and Retrieval (Ma’lumot saqlash va olish tarixi)|year=2001 |page=137}}</ref>
 
Ensiklopediyaning [[Macintosh]] va [[Windows]] komputerlari uchun boʻlgan nusxasi 1990-yil chiqqan. Ammo oʻsha paytda mavjud boʻlgan ikkinchi CD-ROM ensiklopediya boʻlmish Akademik„Akademik Amerika ensiklopediyasiensiklopediyasi“ ({{lang-en|Academic„Academic American EncyclopediaEncyclopedia”}}) kabi muvaffaqiyatga erishmagan.
 
1992-yil Shimoliy Amerikadan tashqarida yashovchi ingliz tilida soʻzlashuvchilarga moʻljallangan xalqaro nashr ham chiqarilgan.
 
1998-yildan beri 22 tomli, 13 800 betli ensiklopediyaning kitob va CD-ROM nashrlaridan tashqari Dunyo„Dunyo kitobikitobi“ onlayn izlash markazi ({{lang-en| World„World Book Online Reference CenterCenter”}}) deb nomlanuvchi onlayn nashri ham ishlab kelmoqda. Onlayn nashrda bosma nashrda berilgan barcha maqolalar bilan birga bir necha ming qoʻshimcha maqola berilgan. Yana onlayn versiyada Dunyo„Dunyo kitobikitobi“ 1992-yildan beri chiqarib kelgan har bir yilnoma ham berilgan.
 
== Raqamli multimedia ensiklopediyasi ==
[[File:World Book 2010.png|thumb|left|"Dunyo kitobi ensiklopediyasiningensiklopediyasi"ning 2010-yilgi elektron nashri bosh sahifasi]]
Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“ elektron koʻrinishda [[Microsoft Windows]] va [[Apple Inc.|Apple]]ning [[Mac OS X]]i uchun ham chiqariladi. Elektron nashrlarda 22 jildli ensiklopediyadagi barcha matn berilgan. Bundan tashqari, elektron versiyada rasmlar, videolar, uch oʻlchamli manzalaralar va ovozlar ham bor. Maqolalarda toʻliq matn, multimedia fayllar, maqola rejasi, izlanish uchun yordam va kerakli maʼlumotga ishoralatlar berilgan. Obuna boʻlganlar onlayn yangilanishlar va muntazam ravishda har oy haqida qisqacha maʼlumot olishlari mumkin.
 
[[Apple Inc.|Apple]] yangi komputerlarda OS X operatsion sistemasi oʻrnatilganda Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiningensiklopediyasi“ning nusxasini qoʻshib sotgan.<ref>{{cite web |url=http://www.apple.com/pr/library/2002/jan/07macosx.html |title=MACWORLD EXPO 2002 Press Announcement (MACWORLD EXPO 2002 matbuot eʼloni)|accessdate=2010-04-27}}</ref> Bu nashr Mac uchun moslashtirilgan boʻlgan. Masalan, osonroq interfeys, Bonjour programmasi orqali qogʻozchalar boʻlishish, savol-javob ({{lang-en|Trivia„Trivia ChallengeChallenge”}}) oʻyini, muharrirlar maʼqullagan veb kameralar toʻplami, [[Notepad]], soʻzlashish funksiyalari, „Bugungi kun tarixda“ ({{lang-en|"This„This Day in History"History”}}), „Mediya oynasi“ ({{lang-en|"Media„Media Showcase"Showcase”}}) va „Tarixchi“ ({{lang-en|"Historian"„Historian”}}) funksiyalari boʻlgan. Hozirda bu funksiyalar ensiklopediyaning Windows uchun moʻljallangan nusxalarida ham bor. 2007-yildan beri ensiklopediyaning Windows va Mac elektronik versiyalarini [[Software MacKiev]]
({{talaffuz|Softveyr Makiyev}}) kompaniyasi tayyorlab kelmoqda.
 
== Boshqa bogʻliq bosma loyihalar ==
Dunyo„Dunyo kitobiningkitobi“ning boshqa mahsulotlari quyidagilardir:
* Dunyo„Dunyo kitobi lugʻatilugʻati“ ({{lang-en|The„The World Book DictionaryDictionary”}}) — lugʻat; birinchi nashri 1963-yil chiqqan;
* Dunyo„Dunyo kitobi sikl oʻqituvchisioʻqituvchisi“ ({{lang-en|The„The World Book Cyclo-TeacherTeacher”}}) — bolalar uchun mustaqil oʻrganish qoʻllanmasi; 1960-yillarda chiqarilgan;
* Dunyo„Dunyo kitobi oʻquvchi kashfiyoti ensiklopediyasiensiklopediyasi“ ({{lang-en|The„The World Book Student Discovery EncyclopediaEncyclopedia”}}) — yosh oʻquvchilar uchun ensiklopediya; 1999-yildan beri chiqadi;
* Childcraft„Childcraft“ ({{talaffuz|Chayldkraft}}) — bolalar uchun rasmli toʻplam; 1930-yillarda chiqa boshlagan;
* Dunyo„Dunyo kitobi: jahondagi hayvonlarhayvonlar“ ({{lang-en|World„World Book’s Animals of the WorldWorld”}}) — hayvonlar haqida toʻplam;
* Atrofimizdagi„Atrofimizdagi tirik tabiyattabiyat“ ({{lang-en|Our„Our Living World of NatureNature”}}) — kitoblar seriyasi, 1967-yil chiqqan.
 
== Manbalar ==
 
== Havolalar ==
* [http://www.worldbook.com Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiningensiklopediyasi“ning vebsayti]
* [http://www.worldbookonline.com/wb/Home Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiensiklopediyasi“ onlayn]
* [http://www.answers.com/topic/world-book-inc World Book kompaniyasi haqida maʼlumot]
* [http://worldbook-encyclopedia.com Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiningensiklopediyasi“ning turli nashrlati haqida maʼlumot]
* [http://www.mackiev.com/world_book.html Dunyo„Dunyo kitobi ensiklopediyasiningensiklopediyasi“ning elektron versiyasi Software MacKiev’s saytida]
 
[[Turkum:Ensiklopediyalar]]

Navigatsiya