Malik Nabiyev (kimyogar)
| Malik Nabiyevich Nabiyev | |
|---|---|
| Shaxsiy maʼlumotlari | |
| Tavalludi |
18-yanvar 1913-yil Toshkent |
| Vafoti |
12-oktyabr 1992-yil (79 yoshda) Toshkent |
| Siyosiy partiyasi | KPSS |
| Taʼlim | Ivanovo kimyo-texnologiya instituti (1935) |
| Kasbi | kimyogar olim |
| Ilmiy unvoni |
Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademigi texnika fanlari doktori |
| Mukofotlari |
|
Malik Nabiyevich Nabiyev (1913.18.1 — Toshkent — 1992.10.1) — kimyogar olim. Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademigi (1956), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan va texnika arbobi (1963), texnika fanlari doktori (1955), professor (1956). Ivanovo kimyo-texnologiya institutini tugatgan (1935). Donbassdagi Gorlovka oʻgʻit zavodida ishlagan (1940). Chirchiq elektr kimyo kombinatida bosh muhandis (1940—1943), Chirchiq shahar partiya qoʻmitasi kotibi (1943—1944), Oʻzbekiston Respublikasi Davlat Plan komissiyasi raisining birinchi oʻrinbosari (1944—1947), Respublika Ministrlar Soveti boshqarmasi boshligʻi (1948), Chirchiq elektr kimyo kombinati bosh muhandisi (1948—1951). Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi kimyo institutida laboratoriya (boʻlim) mudiri (1951—1986), bosh ilmiy xodim (1986-yildan), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi kimyo-texnologiya fanlari boʻlimi akademigi-kotibi (1952—1956, 1966—1986). Asosiy ilmiy ishlari yangi mineral oʻgʻitlar turlarini olish, oʻgʻitlar sifatini yaxshilash, murakkab oʻgʻitlardan ratsional foydalanishga oid. Nabiyevning qovushoqlanib (yopishib) qolmaydigan ammiak selitrasi olish usuli Chirchiq elektr kimyo kombinatida va boshqa korxonalarda amaliyotda qoʻllandi. Nabiyev oʻz shogirdlari bilan birgalikda ammoniylashtirilgan superfosfat olish usulini ishlab chiqdi va uni Qoʻqon, Jambul, Samarqand hamda Chorjoʻy kimyo zavodlarida amalga oshirdi. Fosfat xom ashyosini nitrat kislota bilan parchalab, qattiq va suyuk, murakkab oʻgʻitlar (SUM-I, SUM-P, SUM-P1, SUM-IV, SUM-V) ni ishlab chiqarish texnologiyasiga asos soldi, chigit tarkibidagi moy moddalarini koʻpaytirishga taʼsir etuvchi "SAKS" defoliantini ixtiro qildi. Beruniy nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1968).
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Azotnokiyelotnaya pererabotka fosfatov, T., 1957; Ammonizorovanniy superfosfat iz fosforitov Karatau, T., 1960; Kaliynie soli Tyubegatana, T., 1965; Kondesirovannie fosfati i udobreniya na ix osnove (B. M. Beglov, A. T. Zdukos bilan hamkorlikda), T., 1974.
Adabiyot
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Axmerov Q. Oʻzbekiston kimyogarlari, T., 1974.
| Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
| Olim haqidagi ushbu maqola chaladir. Siz uni boyitib, Vikipediyaga yordam berishingiz mumkin. |
- 18-yanvarda tugʻilganlar
- 1913-yilda tugʻilganlar
- Toshkentda tugʻilganlar
- 12-oktyabrda vafot etganlar
- 1992-yilda vafot etganlar
- Toshkentda vafot etganlar
- Oktabr Inqilobi ordeni sohiblari
- Mehnat Qizil Bayroq ordeni sohiblari
- Hurmat Belgisi ordeni sohiblari
- Beruniy nomidagi davlat mukofoti laureatlari
- Olimlar haqidagi chala maqolalar
- Kimyogarlar
- Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan va texnika arboblari
- Texnika fanlari doktorlari
- Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi akademiklari
- Oʻzbekiston SSR Oliy Kengashining 5-chaqiriq deputatlari