Kontent qismiga oʻtish

Kakish Ryskulova

Vikipediya, erkin ensiklopediya
Kakish Ryskulova
Tavalludi 15-oktyabr 1918-yil
Chetindi, Chuy viloyati, Qirgʻiziston
Vafoti 26-avgust 2018-yil(2018-08-26)
(99 yoshda)
Fuqaroligi Qirgʻiziston
Kasbi
  • Jarroh
  • siyosatchi
tashkilots Qirgʻiz davlat tibbiyot akademiyasi

Kakish Ryskulova (Какиш Рыскулова (qirg'iz tili); 1918-yil 15-oktyabr — 2018-yil 26-avgust) — qirgʻiz shifokori va siyosatchi, Qirg‘iziston Fanlar akademiyasi akademigi boʻlgan. U Markaziy Osiyoda va Qirgʻizistonda jarroh boʻlgan birinchi ayol hisoblanadi.

Ryskulova 1918-yil 15-oktyabrda Chetindi qishlogʻida, Ysyk-Ata tumani, Chuy viloyatida tugʻilgan[1].

U 10 yoshida yetim qolgan. Uning amakisi Ishenali Arabaev uni internat maktabga va keyinchalik tibbiyot kollejiga kirishga undagan[2].

1936-yilda u Frunze tibbiyot bilim yurtida hamshiralik boʻyicha tahsil olishni boshladi[3]. Keyinchalik Batkenda feldsher, Narynda esa hamshira boʻlib ishladi[2].

1940-yilda u Qirg‘iz davlat tibbiyot akademiyasining tibbiyot fakultetiga oʻqishga kirdi va 1944-yilda uni tamomladi[4].

Shundan soʻng u aspiranturaga kirib, Markaziy Osiyodan chiqqan birinchi ayol jarroh boʻldi. Shu davrda I.K. Akhunbaev va Zyfar Egemberdieva ham jarroh sifatida faoliyat boshlagan.

1951-yilda u tibbiyot fanlari doktori ilmiy darajasini oldi. Uning dissertatsiyasi qon tomir jarrohligiga bagʻishlangan boʻlib, Ikkinchi jahon urushi davrida yaradorlarni davolash tajribasiga asoslangan.

U yangi jarrohlik usullarini ishlab chiqdi, xususan, qon tomirlarni tiklash boʻyicha innovatsion metodlarni yaratdi.

1968-yilda unga professor unvoni berildi, 1969-yilda esa Qirg‘iziston Fanlar akademiyasi akademigi etib saylandi.

U 35 yil davomida tibbiyot fakultetiga rahbarlik qilgan. Bundan tashqari, u Qirg‘iz SSR Oliy Soveti deputati va Qirg‘iziston Kommunistik partiyasi Markaziy qoʻmitasi aʼzosi boʻlgan.

Ryskulova 2018-yil 26-avgustda vafot etdi. Uning nekrologi Qirgʻiziston prezidenti Sooronbay Jeenbekov tomonidan imzolangan[1].

Qirg‘iz davlat tibbiyot akademiyasidagi jarrohlik kafedrasi uning nomi bilan atalgan.

Mukofot va unvonlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  • Qirgʻiz Respublikasida xizmat koʻrsatgan fan arbobi
  • Qirgʻiz Respublikasida xizmat koʻrsatgan shifokor
  • Qirg‘iziston Fanlar akademiyasi akademigi
  • Lenin ordeni
  • Dank ordeni
  • Manas ordeni
  • „Faxriy belgi“ ordeni (2 marta)
  • „Mehnat jasorati uchun“ medali

Shaxsiy hayoti

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Ryskulova Omorkul Suleymanov bilan turmush qurgan. Ularning ikki qizi boʻlgan, shuningdek ikki jiyanini ham asrab olishgan. Oiladagi deyarli barcha aʼzolar shifokor boʻlgan, faqat qizi Anara Suleymanova professional balerina edi.


  1. 1 2 „В возрасте 100 лет скончалась первая женщина – хирург Кыргызстана Какиш Рыскулова“.
  2. 1 2 „Остаетесь женщиной великой“. 2017-yil 4-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 10-aprel.
  3. „Некролог — Какиш Рыскулова“.
  4. „Тысячи спасенных жизней“.