Kontent qismiga oʻtish

Hidilyn Diaz

Vikipediya, erkin ensiklopediya
Hidilyn Diaz
Hidilyn Francisco Diaz

Diaz, 2021-yilda
Tavalludi 20-fevral 1991-yil (1991-02-20) (34 yosh)
Zamboanga shahri, Filippin
Fuqaroligi Filippinlik
Taʼlimi De La Salle–College of Saint Benilde (BBA)
Kasbi Professional vazn ko‘taruvchi
Unvoni OLY
Boʻyi 1.58 m
Turmush oʻrtogʻi Julius Naranjo (turmush qurgan: 2022-yil 26-iyul)
Mukofotlari
  • Presidential Medal of Merit (2021)
  • Congressional Medal of Excellence (2021)
  • Philippine Sportswriters Association — Athlete of the Year (2021)
  • Military Merit Medal
Imzosi
Medal soni
Vazn ko‘tarish
Filippin bayrogʻi Filippin vakili
Turnir 1-chi 2-chi 3-chi
Olimpiya o‘yinlari 1 1 0
Jahon chempionati 1 0 3
Osiyo o‘yinlari 1 0 0
Osiyo chempionati 1 1 1
Osiyo ichki va jang san'atlari o‘yinlari 0 1 0
Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlari 2 2 1
Umumiy 6 5 5
Olimpiya o‘yinlari
Birinchi oʻrin 2020-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlari 55 kg
Ikkinchi oʻrin 2016-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlari 53 kg
Jahon chempionati
Birinchi oʻrin 2022 Jahon chempionati 55 kg
Uchinchi oʻrin 2015 Jahon chempionati 53 kg
Uchinchi oʻrin 2017 Jahon chempionati 53 kg
Uchinchi oʻrin 2019 Jahon chempionati 55 kg
Osiyo o‘yinlari
Birinchi oʻrin 2018 Osiyo o‘yinlari 53 kg
Osiyo chempionati
Birinchi oʻrin 2015 Osiyo chempionati 53 kg
Ikkinchi oʻrin 2019 Osiyo chempionati 55 kg
Uchinchi oʻrin 2016 Osiyo chempionati 53 kg
Osiyo ichki va jang san'atlari o‘yinlari
Ikkinchi oʻrin 2017 Osiyo ichki va jang san'atlari o‘yinlari 53 kg
Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlari
Birinchi oʻrin 2019 Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlari 55 kg
Birinchi oʻrin 2021 Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlari 55 kg
Ikkinchi oʻrin 2011 Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlari 58 kg
Ikkinchi oʻrin 2013 Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlari 58 kg
Uchinchi oʻrin 2007 Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlari 58 kg

Hidilyn Francisco Diaz-Naranjo[1][2] (tug‘ilgan 1991-yil 20-fevral)[3] — filippinlik vazn ko‘taruvchi va aviatsiya xizmatchisi. U 2020-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlarida ayollar 55 kg vazn toifasida ishtirok etib, ikkita Olimpiya rekordini o‘rnatdi.

Erta faoliyatida u 2007-yilgi Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlarida (Tailand) bronza medalini oldi va 2006-yilgi Osiyo o‘yinlarida 53 kg vazn toifasida 10-o‘rinni egalladi. Talaba bo‘lib, Zamboanga universiteti nomidan qatnashgan paytda Janubiy Koreyaning Jeonju shahrida bo‘lib o‘tgan Osiyo yoshlar va yoshlar jamoalari vazn ko‘tarish chempionatida ikki oltin va bir kumush medalni qo‘lga kiritdi[4][5][6].

U 2008-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlarida ayollar 58 kg vazn toifasida qatnashdi va eng yosh ishtirokchi bo‘ldi[7].

2016-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlarida Diaz ayollar 53 kg vazn toifasida kumush medalni qo‘lga kiritdi, bu Filipinlarning bokssiz musobaqalarda 1936-yildan beri birinchi medali bo‘ldi[8] va Filipinlar uchun 20 yillik Olimpiya medal quruqligini tugatdi.

2021-yil 26-iyulda 2020-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlarida ayollar 55 kg vazn toifasida oltin medalni qo‘lga kiritdi, Filipinlar tarixida birinchi marta Olimpiya oltin medalini yutdi[9]. Shuningdek, u tozalash va ikkilik ko‘tarishda 127 kg, umumiy ko‘tarishda esa 224 kg bilan Olimpiya rekordlarini o‘rnatdi[10].


Erta hayoti va ta'limi

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Hidilyn Francisco Diaz Eduardo va Emelita (qizi Francisco) Diazning oltita farzandidan beshinchisi. Uning otasi trasshayka haydovchisi bo‘lib ishlagan, keyin fermer va baliqchi bo‘ldi. U kichkinaligidan bankir bo‘lishni orzu qilgan va basketbol hamda voleybol kabi sport turlarida shug‘ullangan[11]. Uning jiyani Allen Jayfrus Diaz unga vazn ko‘tarishning asoslarini o‘rgatgan[12].

Diaz stipendiya asosida Zamboanga A.E. kollejida (keyinchalik Zamboanga universiteti) o‘rta maktabni tamomlagan[13]. Universitetda u kompyuter fanlari bo‘yicha bakalavr darajasini olishga harakat qilgan, ammo uchinchi kursda universitetni to‘xtatgan, chunki o‘qiyotgan yo‘nalishi unga mos kelmagan[14][15]. U bu o‘qishining tayyorgarligiga to‘sqinlik qilganini aytgan[14]. 2016-yilgi Olimpiya o‘yinlaridan so‘ng Diaz oliy ta'limini davom ettirishga qaror qilib, Manilada sport bilan bog‘liq yo‘nalishni tanlashni rejalashtirgan[16].

Musobaqaviy faoliyati

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Og‘ir atletikani birinchi bo‘lib katta jiyanlaridan o‘rganib, Diaz dastlab mag g‘ildiraklari yoki beton ishlardan yasalgan shaxsiy shtanagalardan foydalanib mashq qilgan. O‘rta maktabgacha bo‘lgan davrda Diaz Zamboanga universiteti (UZ) ning og‘ir atletika bo‘yicha kengaytma dasturiga qo‘shilib, dastlabki murabbiyi bo‘lgan jiyani Catalino Diaz nazorati ostida mashg‘ulotlar o‘tkazgan. UZ da ro‘yxatdan o‘tmagan boshlang‘ich sinf o‘quvchilari esa Inson Kinetikasi Instituti direktori Elbert Atilano dasturi orqali shug‘ullangan. Diaz mahalliy sport zaliga borish uchun transport xarajatlarini qoplash uchun yarim stavkada ishlagan. Uning yarim stavkali ishlaridan sabzavot va baliq sotish hamda jeepni yuvish bor edi. Diazning birinchi musobaqasi 2002-yilgi Puerto Prinsesadagi Batang Pinoy bo‘lib, u mahalliy va milliy musobaqalarda qatnashib, mahalliy hukumatdan yordam olgan. Diaz 13 yoshida Filippin milliy og‘ir atletika jamoasiga qo‘shilgan[13].

2008-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]

2008-yil boshlarida Diaz Filippin Og‘ir Atletika Assotsiatsiyasi tomonidan Pekin Olimpiadasiga yovvoyi karta (wild card) orqali tanlangan[17]. Bu uni Filippin sharafini himoya qilgan birinchi ayol og‘ir atletikachi hamda umumiy hisobda oltinchi og‘ir atletikachi (birinchi bo‘lib Rodrigo del Rosario 1948-yil London Olimpiadasida qatnashgan) qilib qo‘ygan[18]. 17 yoshida, 58 kg vazn toifasida, Diaz snatchda 85 kg va clean and jerkda 107 kg ko‘tarib, jami 192 kg natija bilan 2007-yilgi Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlarida o‘zining o‘rnatgan Filippin rekordini yangilagan[19]. U 12 nafar og‘ir atletikachidan oxiridan ikkinchi o‘rinni egallagan bo‘lsa-da, uning chiqishi maqtalgan va yoshiga nisbatan istiqbolli deb baholangan. Filippin Sport Qo‘mitasi raisi Uilyam Ramirez uning ushbu musobaqada ishtirok etishini qimmatli tajriba orttirish maqsadida ekanini va kelajakda kuchli raqobatchiga aylanishini bashorat qilgan[20].

2012-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Diaz qit'a va jahon saralash turnirlari orqali 58 kg vazn toifasida 2012-yilgi Londondagi yozgi Olimpiadaga yo‘l oldi va shu tariqa ikki marta ketma-ket Olimpiadada qatnashgan birinchi filippinlik ayol og‘ir atletikachi bo‘ldi. Olimpiya oldidan o‘z musobaqasida to‘qqizinchi o‘rinda turardi. 2012-yilgi Olimpiya o‘yinlari ochilish marosimida u bayroqboz sifatida tanlangan[21][22][23].

U murabbiyi Toni Agustin rahbarligida mashg‘ulot o‘tkazgan va 219 kg shaxsiy eng yaxshi natijasidan yuqori bo‘lgan 225 kgni ko‘tarishni rejalashtirgan[24]. U snatchda 97 kg, o‘zining shaxsiy eng yaxshi natijasini ko‘tarishga muvaffaq bo‘ldi va bu 19 nafar qatnashchidan 12-o‘rin edi. Ammo uch urinishda ham clean and jerkda 118 kg ni ko‘tarish imkoniyati bo‘lmadi. Shu sababli u ushbu musobaqada rasmiy natija sifatida "Bajarilmadi" (DNF) deb qayd etilgan ikki ishtirokchidan biri bo‘ldi (ikkinchisi - Kolumbiyalik Lina Rivas)[25].


2017-yil yanvar oyida Diaz De La Salle-College of Saint Benilde biznes boshqaruvi yo‘nalishida stipendiya oldi[26].

2019-yilda Diaz Osiyo o‘yinlarida g‘alaba qozongach, Olimpiya o‘yinlariga tayyorgarlik ko‘rish uchun o‘qishini vaqtincha to‘xtatdi[27][28]. 2020-yilda esa COVID-19 pandemiyasi sababli 2020-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlari 2021-yil iyulga qoldirilgani bois, Diaz onlayn darslarda qatnashishni boshladi[29].

2023-yil iyul oyida Diaz Saint Benilde ni tamomlab, biznes boshqaruvi bo‘yicha bakalavr darajasini oldi[30].

2024-yil oktabr oyida Diaz Belgiya davlatidagi KU Leuvenda xalqaro Olimpiya qo‘mitasi Solidarity dasturi bilan hamkorlikda tashkil etilgan "Sport etikasi va butunlikda sportchining faoliyatini o‘zgartirish" qisqa kursini tamomladi[31].

2015–2016 mavsum

[tahrir | manbasini tahrirlash]
Diaz (chapdan ikkinchi) Cecil Atilano, Beng Climaco va Nestor Colonia bilan 2015-yil Taylandning Phuket shahrida o‘tkazilgan Osiyo og‘ir atletika chempionatidagi natijalari uchun Zamboanga shahar meri Beng Climaco tomonidan taqdirlanmoqda

Diaz birinchi Olimpiya kampaniyasi paytida taxminan 56,28 kg vazn toifasida edi va raqobatchilar orasida eng yengil edi. 2012-yilgi Olimpiya o‘yinlarida uning vazni 57,70 kg ga ko‘tarildi, ammo u hali ham musobaqaning yuqori yarmiga chiqish uchun kurashdi. 2016-yilgi Rio Olimpiadasida podiumga chiqish imkoniyatini yaxshilash maqsadida Diaz vaznini 58 kg dan 53 kg gacha kamaytirishga qaror qildi. Bu samarali bo‘ldi va u Bangkokdagi Birinchi Janubi-Sharqiy Osiyo og‘ir atletika chempionatida oltin medalni qo‘lga kiritdi[32]. Ushbu musobaqada u snatchda 98 kg va clean and jerkda 115 kg ko‘tarib, jami 213 kg natijani qayd etdi. Bu ko‘rsatkich 2012-yilgi London Olimpiadasida to‘rtinchi o‘ringa yetish uchun yetarli edi.[manba kerak]

Osiyo og‘ir atletika chempionatlarida Diaz 2015-yilda oltin va 2016-yilda bronza medalini qo‘lga kiritdi[11]. U shuningdek, 2015-yil 22-noyabrda Texas shtatining Hyuston shahrida o‘tkazilgan Xalqaro og‘ir atletika federatsiyasi Jahon chempionatida 53 kg toifadagi snatch, clean va jerk bo‘yicha uchta bronza medalini qo‘lga kiritib, 2016-yilgi Rio Olimpiadasiga yo‘l oldi[33][34][35].

2016-yil mart oyida Diaz Lingayen shahri, Pangasinandagi 2015-16 Filippin milliy o‘yinlarining ayollar 58 kg vazn toifasida snatchda 92 kg va clean and jerkda 120 kg (yangi shaxsiy rekord) ko‘tarib, jami 212 kg natija bilan g‘alaba qozondi[36].

2016-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]

2016-yilgi Rio de Janeyrodagi yozgi Olimpiya o‘yinlarida Diaz ayollar 53 kg vazn toifasida uchinchi marta ketma-ket ishtirok etdi va kamida bronza medalini qo‘lga kiritishni maqsad qilgan edi[37]. Diaz o‘z shaxsiy maqsadidan oshib, snatchda ikkinchi urinishida 88 kg ni ko‘tarib oltinchi o‘rinni, clean and jerkda esa birinchi va ikkinchi urinishlarda mos ravishda 111 kg va 112 kg ni ko‘tarib ikkinchi o‘rinni egalladi va kumush medalni qo‘lga kiritdi[38]. Bu Filippin uchun yozgi Olimpiya o‘yinlaridagi 20 yillik medal orqasidan kelgan birinchi medal edi. Shuningdek, bu mamlakat uchun 1936-yildan beri birinchi marta bokstan tashqari qo‘lga kiritilgan medal edi. Uch marotaba ketma-ket Olimpiadada qatnashgan birinchi filippinlik ayol og‘ir atletikachi bo‘lish bilan birga, u birinchi filippinlik ayol va Zamboanga hamda Mindanodan chiqib, Olimpiada medali olgan ikkinchi shaxsga aylandi (birinchi - 1932-yil Los Anjeles Olimpiadasida erkaklar yuqori sakrash bo‘yicha bronza medali olgan Simeon Toribio).

2016-yil 8-avgust kuni u o‘zining Zamboanga shahriga qaytib, shahar qahramoni sifatida kutib olindi[39]. Filippin prezidenti, Philippine Sports Commission va mahalliy hokimiyat tomonidan ko‘plab mukofotlar olgan Diaz o‘z opa-singillari va sport zali uchun yer sotib olish imkoniga ega bo‘ldi[11].

2018 Osiyo o‘yinlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]
Diaz (chapdan uchinchi) 2018-yilgi Osiyo o‘yinlarida Filippin uchun oltin medal olgan yana uch nafar sportchi (Loisa Kaye Go, Bianca Pagdanganan va Yuka Saso) bilan birga.

Diaz 2018-yilgi Osiyo o‘yinlarida Jakarta, Indoneziyada ayollar 53 kg vazn toifasida ishtirok etdi[40]. Osiyo o‘yinlaridan ikki oy oldin u Xitoy milliy ayollar harbiy terma jamoasi sobiq murabbiyi Gao Kaowen bilan ishlashni boshladi[41]. 2018-yilgi Osiyo o‘yinlaridagi ayollar 53 kg vazn toifasida Diaz jami 207 kg ko‘tarib, Turkmenistanlik Kristina Shermetova (206 kg) va Tailandlik Surodchana Khambao (201 kg) dan oshib, Filippin uchun 2018-yilgi o‘yinlarda birinchi oltin medalni taqdim etdi[40][42], shuningdek, Osiyo o‘yinlarida har qanday jinsdagi birinchi filippinlik og‘ir atletikachi sifatida oltin medalga sazovor bo‘ldi.[manba kerak]

2019–20 mavsum

[tahrir | manbasini tahrirlash]

2017-yilgi Jahon chempionatida bronza medalidan so‘ng, Diaz 2019-yilda ham shu musobaqada bronza medalini qo‘lga kiritdi. Shuningdek, u 2019-yilgi Osiyo chempionatida kumush, 2019-yilgi Janubi-Sharqiy Osiyo o‘yinlarida esa Manila shahrida oltin medal oldi[11]. 2020-yil yanvarda Diaz Italiya poytaxti Rimda o‘tkazilgan Roma 2020 Jahon kubogi ayollar 55 kg toifasida oltin medalni qo‘lga kiritdi[43][44].

2020-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlari

[tahrir | manbasini tahrirlash]

2021-yil 26-iyulda Diaz Tokiodagi 2020-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlarida oltin medalni qo‘lga kiritdi[45]. Bu Filippinning 1924-yildan beri Olimpiadalarda qatnashishi davomida qo‘lga kiritilgan birinchi oltin medal edi[46]. U toza va jerkda 127 kg va jami 224 kg ko‘tarib, yangi Olimpiya rekordlarini o‘rnatdi[10][47].

Diazning 2020-yilgi Olimpiadadagi yutug‘i ayni paytda u 2020-yil fevraldan 2021-yil iyulgacha davom etgan hukumatlar tomonidan COVID-19 pandemiyasini nazorat qilish uchun qo‘yilgan cheklovlar sababli Malayziyada qolib ketgan paytga to‘g‘ri keladi. U murabbiyi Gao Kaowen maslahatiga binoan 2020-yil fevralida Tokioda saralashga tayyorlanish maqsadida Malayziyaga mashg‘ulotga bordi. Ammo 2020-yil aprel oyida Malayziya poytaxtidagi sport zallari yopilgach, Diaz bambuk tayoqlari va katta suv idishlaridan vaqtinchalik og‘ir atletika jihozlari sifatida foydalangan[48][49]. 2020-yil oktabrda u Malayziyaning Malakka shtatining Jasin tumanida vazirlik vakilining uyida yashay boshladi[50][51][52]. Malayziya hukumati 2021-yilda jismoniy mashqlar va sport faoliyatini cheklovlar bilan cheklaganligi sababli, Diaz Olimpiadadan oldingi oylar davomida uyning issiq va havodor avtoturargohida mashq qildi[51][53][54][55][56].

Ushbu qiyinchiliklar davomida Diaz ruhiy sog‘ligi bilan ham kurashdi, ayniqsa 2020-yilgi Olimpiadaning qoldirilishi uning ruhiy holatiga ta’sir ko‘rsatdi. U o‘z jamoasiga, shu jumladan sport psixologi doktor Karen Katrina Trinidad va Project: Steady loyihasi doirasida travma bo‘yicha terapevt Gang Badoy Capati ga minnatdor ekanligini bildirgan. U karantin davrida oshpazlik qilish, yig‘ilishlarda qatnashish va ta’lim olish orqali band bo‘lgan[27][57].

Filippinning har qanday Olimpiya o‘yinlarida birinchi oltin medalini qo‘lga kiritgani uchun Diazga PHP 35,5 million (taxminan 660 000 AQSh dollari) va uy hamda yer ajratildi. Bu moliyaviy va mulk mukofotlari davlat va xususiy sektor homiylari tomonidan birgalikda taqdim etildi[58]. Filippin qonunchiligiga ko‘ra, Philippine Sports Commission har bir Olimpiya oltin medali uchun 10 million peso rag‘bat puli kafolatlaydi (Republic Act 10699)[59].

2022

[tahrir | manbasini tahrirlash]

2022-yil 20-mayda Diaz 31-xalqaro Janubi-Sharqiy Osiyo o'yinlarida ikkinchi oltin medalini qo'lga kiritdi[60]. Shu yil dekabr oyida u Kolumbiyaning Bogota shahrida o'tkazilgan Jahon Og'ir Atletika chempionatida ayollar 55 kg vazn toifasida oltin medalni qo'lga kiritdi[61]. Shu oyda u Xalqaro Og'ir Atletika Federatsiyasi (IWF) sportchilar komissiyasiga saylandi[62].

2023

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Diaz 2024-yil Parijda bo'lib o'tadigan Olimpiya o'yinlari uchun dastlabki -53 kg va -55 kg vazn toifalari kiritilmagani sababli, vaznini -59 kg toifasiga ko'tardi[63][64].

U Janubiy Koreyada o'tkazilgan 2023-yil Osiyo Og'ir Atletika chempionatida 59 kg vazn toifasida debyut qilgan va jami 221 kg ko'tarib, 4-o'rinni egallagan[65].

2024

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Diaz 2024-yil Parij Olimpiadasiga IWF Olimpiya Saralash Reytingida yuqori o'nlikka kira olmagani va Taylandda o'tkazilgan IWF Jahon Kubogida hamyurtasi Elreen Andoga 59 kg vazn toifasida imkoniyatni boy bergani sababli Olimpiadaga yo'l olmadi[66]. 2024-yil dekabr oyida Diaz 2028-yil Olimpiadasiga saralash uchun harakat qilishni ko‘rib chiqayotgani ma’lum bo‘ldi[67].

Yil Joylashuv Og‘irlik Snatch (kg) Clean & Jerk (kg) Jami O‘rin
1 2 3 O‘rin 1 2 3 O‘rin
Olimpiya o‘yinlari
2008 Xitoy Pekin, Xitoy 58 kg 80 85 90 11 102 102 107 11 192 11
2012 Birlashgan Qirollik London, Buyuk Britaniya 58 kg 92 97 97 13 118 118 118 — — —
2016 Braziliya Rio-de-Janeyro, Braziliya 53 kg 88 88 91 5 111 112 117 2 200 2nd
2021 Yaponiya Tokio, Yaponiya 55 kg 94 97 99 2 119 124 127
OR		 1 224
OR		 1st
Jahon chempionati
2011 Fransiya Parij, Frantsiya 58 kg 92 95 95 9 119 121 123 7 214 7
2015 Amerika Qoʻshma Shtatlari Xyuston, AQSh 53 kg 94 96 100 3rd 115 117 121 3rd 213 3rd
2017 Amerika Qoʻshma Shtatlari Anaheim, AQSh 53 kg 85 86 90 5 110 113 115 2nd 199 3rd
2018 Turkmaniston Ashgabat, Turkmaniston 55 kg 88 91 93 6 110 115 115 13 203 9
2019 Tailand Pattaya, Tailand 55 kg 93 93 93 8 115 118 121 3rd 214 3rd
2022 Kolumbiya Bogota, Kolumbiya 55 kg 90 93 96 1st 114 117 121 1st 207 1st
2023 Birlashgan Arab Amirliklari Riyod, Saudiya Arabistoni 59 kg 95 95 97 11 121 125 127 6 224 7


Harbiy faoliyati

[tahrir | manbasini tahrirlash]
Diaz 2016-yilda Filippin Havo kuchlari formasi va Olimpiya kumush medal bilan.

Diaz 2013-yilda Filippin Havo kuchlari (PAF) harbiy qismining To‘g‘ridan-to‘g‘ri xizmatga qabul qilish dasturi orqali safga qo‘shildi. Dastlab, u Havo kuchlari maxsus xizmatlar guruhiga tayinlandi. Shuningdek, unga vazn ko‘tarish sportidagi rekreatsion ko‘nikmalar bo‘yicha Havo kuchlari ixtisoslik kodi berildi. 2014-yilda u Havo xizmatchisidan Havo xizmatchisi ikkinchi darajaga ko‘tarildi. Diaz PAF tadbirlarini tashkil qilgani uchun Harbiy xizmatdagi xizmat medali va Prezidentning birligi uchun iltifot belgisi bilan taqdirlandi. Diaz 2016-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlariga tayyorgarlik ko‘rayotganida vaqtincha PAF kadrlarni boshqarish markaziga biriktirildi. Olimpiadadagi yutuqlari uchun unga PAF tomonidan lavozim ko‘tarilishi berildi. Dastlab, lavozim ko‘tarilishining darajasi oshkor qilinmagan edi, ammo keyinchalik Diazning Havo xizmatchisi birinchi darajaga ko‘tarilgani xabar qilindi. Diaz 2018-yilgi Osiyo o‘yinlaridan so‘ng ketma-ket leytenant unvoniga ko‘tarildi. 2021-yil 27-iyulda, Diazning 2020-yilgi Tokio Olimpiadasida oltin medal qo‘lga kiritgan muvaffaqiyati ortidan, Filippin Havo kuchlari bosh qo‘mondoni Leytenant-general Allen Paredes Diazni leytenant unvonidan shtab-serjant darajasiga ko‘tarishni ma’qulladi.

Shaxsiy hayoti

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Diaz chuqur ishonchli katolik bo‘lib, sportdagi yutuqlari uchun o‘z imonini asosiy omil deb biladi. U 2020-yilgi Olimpiya medallarini topshirish marosimida Mo‘jizaviy Medal taqib oldi, bu esa uning so‘zlariga ko‘ra, "Ona Maryam va Iso Masihga bo‘lgan duo va imonimizning belgisi" edi.

Diaz Julius Naranjo bilan turmush qurgan, u Guam nomidan xalqaro musobaqalarda vazn ko‘taruvchi sifatida qatnashgan va professional vazn ko‘tarish murabbiyi, kuch-quvvat va tayyorgarlik bo‘yicha murabbiy hamda 2017-yilgi Osiyo Ichki va Jangovar Sport O‘yinlarida kinorejissyor sifatida faoliyat yuritgan. Naranjo 2023-yil iyul oyidan boshlab uning murabbiyi bo‘lib, ular 2022-yil 26-iyulda Baguio shahrida turmush qurishdi.

Hidilyn Diaz Og'ir Atletika Akademiyasi

[tahrir | manbasini tahrirlash]

2024-yil iyul oyida Diaz o‘zining Hidilyn Diaz Og‘ir Atletika Akademiyasini Jalajala shahrida ochdi, shu jumladan akademiyaning mashg‘ulot dasturlari va HDWLA Outreach dasturi. 108 kvadrat metr maydonli yagona qavatli mashg‘ulot binosi uning Sitio Manggahan, Ikkinchi tuman hududidagi 7,000 kvadrat metr yerida joylashgan. U yerda to‘rtta platforma mavjud.

Da'vo qilingan prezidentni ag‘darish fitnasidagi ishtiroki

[tahrir | manbasini tahrirlash]

2019-yil aprel oyida Diaz prezident Rodriqo Dutertga qarshi da'vo qilingan ag‘darish fitnasida ishtirok etgan shaxslar qatorida ko‘rsatildi, bu fitna o‘sha paytda Prezidentning matbuot kotibi bo‘lgan Salvador Panelo tomonidan taqdim etilgan. Diaz dastlab bu da'voni kulgili deb hisoblagan va ko‘plab hukumat amaldorlari uning hamda boshqa sportchi Gretchen Ho nomlarini ro‘yxatga qo‘shishning ahmoqona ekanini aytishdi, ammo oxir-oqibat Diaz o‘zining va oilasining xavfsizligiga tahdid ekanini anglab yetdi.Keyinchalik Panelo Diaz va Ho nomlari ushbu fitnaga aloqador emasligini ma'lum qildi.

Omma orasida tanilish

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Diazning 2016-yilgi yozgi Olimpiya o‘yinlaridagi kumush medaliga olib kelgan hayoti «Maalaala Mo Kaya» serialining 24-mavsumidagi bir qismda ko‘rsatilgan. Ushbu epizod 2016-yil 24-sentabrda efirga uzatilgan. Diaz rolini Jane Oineza ijro etgan.

Mukofotlar va e’tiroflar

[tahrir | manbasini tahrirlash]
Filippinda 2021-yil chiqarilgan Diaz tasviri tushirilgan markada

2017-yil 14-fevralda Diaz Filippin Sport Yozuvchilar Uyushmasi tomonidan «Yil sportchisi» deb e’tirof etilgan. Shuningdek, u Filippin Vakillar Palatasi tomonidan ikki marotaba taqdirlangan; 2016-yilda «Faxriy Kongress Medal» va 2021-yilda «Excellence Kongress Medal» sovrinlariga loyiq ko‘rilgan. Ushbu «Excellence Kongress Medal» Filippin uchun ilk oltin medalni qo‘lga kiritgan Olimpiya chempionlariga beriladi.

Manbalar

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  1. ↑ „Athlete Biography: DIAZ Hidilyn“. Beijing2008.cn. The Beijing Organizing Committee for the Games of the XXIX Olympiad. 2008-yil 10-avgustda asl nusxadan arxivlangan.
  2. ↑ „Air Force Weightlifter Nabs Silver in Rio 2016, First Pinay Olympic Medalist in 20 Years“. Philippine Air Force (2016-yil 8-avgust). Qaraldi: 2016-yil 12-avgust.
  3. ↑ „DIAZ, Hidilyn“. Rio 2016. 2016-yil 6-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 9-avgust.
  4. ↑ City commends Zamboangueño weightlifters (Wayback Machine saytida December 20, 2008, sanasida arxivlangan). Zamboanga.gov.ph (December 15, 2008). Retrieved on June 28, 2016.
  5. ↑ Hidilyn Diaz. nbcolympics.com
  6. ↑ Bracher, Jane. „Meet Alfonsito Aldanete, the weightlifting coach who helped Diaz win silver“. Rappler (2016-yil 9-avgust). Qaraldi: 2016-yil 9-avgust.
  7. ↑ "15 Filipinos battle odds, Olympic gold ‘curse’" (Wayback Machine saytida August 13, 2008, sanasida arxivlangan), Inquirer.net, August 9, 2008
  8. ↑ „LOOK: Jane Oineza as Hidilyn Diaz on 'MMK'“. Rappler (2016-yil 23-sentyabr). Qaraldi: 2021-yil 29-noyabr.
  9. ↑ „Hidilyn Diaz wins PH's first Olympic gold medal“. GMA News Online (2021-yil 26-iyul).
  10. ↑ 10,0 10,1 Morales, Luisa. „Hidilyn Diaz finally captures elusive Olympic gold for Philippines“ (2021-yil 26-iyul).
  11. ↑ 11,0 11,1 11,2 11,3 „Best of the Decade: Hidilyn Diaz lifts a country to glory“ (2019-yil 20-dekabr).
  12. ↑ Pareño, Roel. „Weightlifter Hidilyn Diaz: From homemade barbell to Rio silver“ (2016-yil 9-avgust). Qaraldi: 2016-yil 9-avgust.
  13. ↑ 13,0 13,1 Araullo, Atom „Anatomy of Philippines' first Olympic gold medal“. Philippine Center for Investigative Journalism (2021-yil 31-oktyabr). Qaraldi: 2021-yil 1-noyabr.
  14. ↑ 14,0 14,1 Bracher, Jane „Rio 2016: Hidilyn Diaz“ (en-US). RAPPLER (2016-yil 1-avgust). Qaraldi: 2024-yil 31-yanvar.
  15. ↑ „Prayers, sacrifices, risks lift Hidilyn Diaz to Olympic history“ (en). cnn. 2024-yil 31-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2024-yil 31-yanvar.
  16. ↑ Saberon-Abalayan, Marianne. „Diaz to pursue college after Rio“. Sun Star Davao (2016-yil 11-avgust). 2017-yil 7-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 12-avgust.
  17. ↑ Hidilyn Diaz lifts self to Olympic heights, Manila Standard Today
  18. ↑ Love can wait for Hidilyn, Manila Standard Today (August 11, 2008)
  19. ↑ Diaz falters; Walsh up next, Manila Standard Today
  20. ↑ Diaz, Walsh start bid today, Manila Standard Today, August 11, 2008.
  21. ↑ Bolante, Mikkel (July 30, 2012) Filipino flag-bearer Hidilyn Diaz begins Olympic weightlifting campaign (Wayback Machine saytida July 3, 2015, sanasida arxivlangan), Interaksyon
  22. ↑ Hidilyn Diaz (Wayback Machine saytida March 6, 2016, sanasida arxivlangan). sports-reference.com
  23. ↑ Philippines (Wayback Machine saytida August 13, 2010, sanasida arxivlangan). sports-reference.com
  24. ↑ „Hidilyn tries to do better“. manilastandardtoday.com. Manila Standard Today (2012-yil 30-iyul). 2012-yil 1-avgustda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2012-yil 30-iyul.
  25. ↑ Olivares, Rick. „Could third Olympics be the charm for Hidilyn Diaz?“ (2016-yil 21-iyul). Qaraldi: 2016-yil 13-avgust.
  26. ↑ Villanueva, Kristina. „Benilde gives Hidilyn big lift to chase dream“ (2017-yil 12-yanvar). Qaraldi: 2017-yil 12-yanvar.
  27. ↑ 27,0 27,1 Davila, Karen. „How Hidilyn fought mental breakdown while preparing for Olympics under COVID lockdown | ANC“. ABS-CBN News (2021-yil 29-iyul).
  28. ↑ Lara, Tanya. „First Filipino Olympic gold medalist Hidilyn Diaz: 'Hindi ako makapaniwala. Kakaiba si God'“. The Philippine Star (2021-yil 26-iyul).
  29. ↑ Mendoza, Mylene. „What It's Like to Train for the Olympics While Attending Online Classes, According to Hidilyn Diaz“. Candy Magazine (2021-yil 20-mart).
  30. ↑ „'Mahirap pero super worth it': Hidilyn Diaz graduates from college“ (en). CNN Philippines (2023-yil 22-iyul). 2023-yil 23-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 23-iyul.
  31. ↑ Montejo, Mark Rey. „Hidilyn Diaz completes short course in Belgium“. Manila Bulletin (2024-yil 10-oktyabr). Qaraldi: 2024-yil 11-oktyabr.
  32. ↑ Terrado, Reuben „Hidilyn Diaz makes up for SEA Games absence by bagging gold in 1st Southeast Asian Weightlifting Championship“. Spin PH (2015-yil 27-iyun). Qaraldi: 2015-yil 3-iyul.
  33. ↑ „Filipina Hidilyn Diaz wins 3 bronzes at World Weightlifting Championship“. Rappler (2015-yil 23-noyabr). Qaraldi: 2015-yil 23-noyabr.
  34. ↑ „PH lifter Hidilyn Diaz books ticket to Rio Olympics“ (2015-yil 28-dekabr). Qaraldi: 2015-yil 29-dekabr.
  35. ↑ „Continental Qualification current standing“. International Weightlifting Federation. Qaraldi: 2016-yil 2-may.
  36. ↑ „Teodosio nagtala ng juniors record sa Philippine National Games“ (tl) (2016-yil 11-mart). Qaraldi: 2016-yil 11-mart.
  37. ↑ „Hidilyn Diaz hoped for Olympic bronze, feels blessed by silver“. Rappler (2016-yil 8-avgust). Qaraldi: 2016-yil 9-avgust.
  38. ↑ Bracher, Jane. „Weightlifter Hidilyn Diaz nabs silver, PH's first Olympic medal in 20 years“. Rappler (2016-yil 8-avgust). Qaraldi: 2016-yil 8-avgust.
  39. ↑ Diaz accorded a hero's welcome in Zamboanga City | ABS-CBN News. News.abs-cbn.com (August 12, 2016). Retrieved on September 2, 2016.
  40. ↑ 40,0 40,1 „Hidilyn Diaz wins Philippines' first gold medal in 2018 Asian Games“.
  41. ↑ „How Hidilyn Diaz made Olympic history as the Philippines' first gold medallist“ (en). Channel News Asia (2021-yil 27-iyul). 2021-yil 26-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 27-iyul.
  42. ↑ „CNN- Philippines“. 2019-yil 1-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 21-avgust.
  43. ↑ „2020 Roma Jahon Kubogi“. Italiya Og'ir Atletika Federatsiyasi. 2020-yil 26-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 26-may.
  44. ↑ Flores-Colina, Celest. „Hidilyn Diaz Og'ir Atletikada Roma Jahon Kubogida 3 ta oltin medalni qo'lga kiritdi“. INQUIRER.net (2020-yil 28-yanvar). Qaraldi: 2020-yil 26-may.
  45. ↑ „Weightlifter Hidilyn Diaz wins first ever Olympic gold for Philippines“ (en-US). Olympics.com. 2021-yil 28-iyulda asl nusxadan arxivlangan.
  46. ↑ „Olympics latest: Hidilyn Diaz wins Philippines' first-ever gold medal“. Nikkei Asia. 2021-yil 26-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2025-yil 10-avgust.
  47. ↑ „Ayollar 55 kg natijalari“. Tokyo 2020 Olimpiya O'yinlari. Tokyo 2020 Olimpiya va Paralimpiya O'yinlarini Tashkil Etuvchi Qo'mitasi. 2021-yil 26-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 31-iyul.
  48. ↑ „Weightlifter Hidilyn Diaz wins Philippines' first-ever Olympic gold medal, breaking country's 97-year drought“ (en-US). www.cbsnews.com (2021-yil 26-iyul). Qaraldi: 2021-yil 26-iyul.
  49. ↑ „Hidilyn Diaz demonstrates why she is an Olympic gold medalist in this charming video“ (en-PH). ph.news.yahoo.com. Qaraldi: 2021-yil 26-iyul.
  50. ↑ „Filipino star Diaz safe in Malaysian 'kampong' in her quest for gold“ (en). South China Morning Post (2021-yil 3-may). Qaraldi: 2021-yil 26-iyul.
  51. ↑ 51,0 51,1 „Jasin, Melakada uy orqasida mashq qilgan Hidilyn Diaz Filipinaga birinchi Olimpiya oltin medalini sovg'a qildi“ (uz). Utusan Digital. Agence France-Presse (2021-yil 26-iyul). Qaraldi: 2021-yil 26-iyul.
  52. ↑ „Berlatih belakang rumah di Jasin, Melaka, Hidilyn Diaz sumbang emas pertama Olimpik untuk Filipina“ (ms-MY). Utusan Digital. Agence France-Presse (2021-yil 26-iyul). Qaraldi: 2021-yil 26-iyul.
  53. ↑ „Sacrifice, exile: how Filipina Hidilyn Diaz made Olympic history“ (en-SG). sg.news.yahoo.com. Agence France-Presse (2021-yil 26-iyul). 2021-yil 26-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 26-iyul.
  54. ↑ „Far from home: Weightlifter's quest for first Philippines Olympic gold“ (en). The Star. Agence France-Presse (2021-yil 28-may). Qaraldi: 2021-yil 26-iyul.
  55. ↑ „Filipino weightlifter trains for Olympics in Malaysian kampung“. Free Malaysia Today. Agence France-Presse (2021-yil 27-may). Qaraldi: 2021-yil 27-iyul.
  56. ↑ „How Hidilyn Diaz made Olympic history as the Philippines' first gold medallist“ (en). CNA. Agence France-Presse (2021-yil 27-iyul). 2021-yil 26-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 27-iyul.
  57. ↑ Layug, Margaret Claire. „Hidilyn Diaz ochiqchasiga tokiodagi Olimpiya oldidan "ruhiy inqiroz" haqida gapirdi“ (uz). GMA News Online (2021-yil 29-iyul).
  58. ↑ „Epic prize for an epic feat: P35.5M, house and lot await Olympic gold medalist Hidilyn Diaz“ (en-US). www.philstar.com. Qaraldi: 2021-yil 27-iyul.
  59. ↑ „Philippines' First-Ever Gold Medalist Wins $660,000 and a House“. bloombergquint.com (2021-yil 27-iyul). 2021-yil 27-iyulda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2021-yil 27-iyul.
  60. ↑ Madarang, Catalina Ricci S. „'Bizning oltin qizimiz!': Hidilyn Diaz SEA Games oltin medalini qo'lga kiritib faxr keltirdi“ (en-US). Interaksyon (2022-yil 20-may). Qaraldi: 2022-yil 20-may.
  61. ↑ Oliver, Brian. „Xitoylik Li Fabin Jahon chempionatining oxirida eng yaxshi natijani qayd etdi“. InsideTheGames.biz (2022-yil 7-dekabr). Qaraldi: 2022-yil 8-dekabr.
  62. ↑ Oliver, Brian. „Uch nafar Olimpiya chempioni va 700,000 Instagram kuzatuvchilari - yangi IWF sportchilar komissiyasi“. InsideTheGames.biz (2022-yil 21-dekabr). Qaraldi: 2022-yil 24-dekabr.
  63. ↑ Ramos, Josef. „Hidilyn vazn toifasini 59 kg ga oshirdi“. BusinessMirror (2023-yil 14-fevral). Qaraldi: 2024-yil 5-aprel.
  64. ↑ Demigillo, Kiko. „Hidilyn Diaz 2024-yil Parij Olimpiadasiga tayyorgarlik davomida yangi vazn toifasiga o'tgani haqida fikr bildirdi“ (en). One Sports (2023-yil 15-dekabr). Qaraldi: 2024-yil 5-aprel.
  65. ↑ Valderrama, Aeron Paul. „AWC: Hidilyn Diaz 59 kg toifadagi debyutida to'rtinchi o'rinni oldi“. Tiebreaker Times (2023-yil 7-may). Qaraldi: 2023-yil 7-may.
  66. ↑ „Hidilyn Diaz Parij Olimpiadasi orzusidan ayrilgan bo‘lsa-da, sportni davom ettiradi“. GMA News (2024-yil 4-aprel). Qaraldi: 2024-yil 4-aprel.
  67. ↑ Navarro, June. „Palarong Pambansa Diaz-Naranjo juftligining 2028 Olimpiada qatnashuvi istagini uyg‘otdi“ (en). Philippine Daily Inquirer (2024-yil 3-dekabr). Qaraldi: 2024-yil 3-dekabr. 
"https://uz.wikipedia.org/w/index.php?title=Hidilyn_Diaz&oldid=5868248" dan olindi