Kontent qismiga oʻtish

Gohenzollern uyining ordeni

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Gohenzollern uyining ordeni
Fayl:Королевский прусский орден Дома Гогенцоллернов.jpg
Asl nomi Königlicher Hausorden von Hohenzollern
Mamlakat Prussiya
Turi Ritsarlar Ordeni
Statistika
Taʼsis sanasi 5-dekabr 1841-yilda
Navbat
Toʻngʻich mukofot Pour le Mérite
Kenja mukofot Temir xoch

Harbiy va fuqarolik uchun Gohenzollern Qirollik uyining ordeni(nemischa: Königlicher Hausorden von Hohenzollern) — Prussiya mukofoti va Prussiya davlatining ordenidir.

Orden 1851-yil 16-yanvarda Prussiya qiroli Fridrix Vilgelm IV tomonidan taʼsis etilgan. Birinchi jahon urushi davrida Ghenzollern Qirollik ordenining qilichlari bilan ritsar xochi kichik ofitserlar uchun Prussiyaning eng yuqori jasorat ordeni edi. U Pour le Mérite ordenining peshvosi hisoblanadi.

1841-yil 5-dekabrda oilaning kichik sulolasi aʼzolari, Prussiya knyazlari Fridrix Konstantin Xohenzollern-Göchingen va Karl Anton Gohenzollern-Sigmaringen tomonidan Gohenzollern xonadonining Qirollik ordeni taʼsis etildi. Shahzoda ordeni shiori — „Sodiqlik va xizmat uchun“ (Für Treue und Verdienst).

1851-yilda qirol Fridrix Vilgelm IV bu ordenning mavjudligini toʻxtatmasdan, Gohenzollern Qirollik uyi ordeni taʼsis etilganligini eʼlon qildi. 1851-yil 18-yanvar, Fridrix I Prussiya qiroli sifatida toj kiyganining 150 yilligi Qirollik ordeni taʼsis etilgan kun sifatida tanlandi. Qirollik ordenining shiori — „Samodan dengizgacha“ (Vom Fels zum Meer). Bu Hohenzollern qal’asining tepasidan Boltiq dengizigacha boʻlgan hududiy miqyosga ishora qiladi[1].

1-darajali xoch yelka lentasida, 2-darajali — boʻyin lentasida, 3-, 4- va 5-chi darajalar — chap koʻkrak lentasida bogʻlanadi. Qirollik buyrugʻi buyruqlar zanjiriga bogʻlangan. Ordenning 1 va 2-darajalarida orden yulduzlari bor.

Orden darajalari

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  • Gohenzollern uyining knyazlik — fuqarolik xizmatlari uchun mukofotlar
  • Gohenzollern uyining qirollik Prussiya ordeni (qilichli va qilichsiz) — mos ravishda harbiy va fuqarolik xizmatlari uchun beriladi.

Orden sinflari

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Gohenzollern qirollik uyining ordeni dastlab toʻrt sinfga boʻlingan: Buyuk qoʻmondon[2], qoʻmondon, ritsar va ordenning „egasi“ va ikkita boʻlinma: harbiy va fuqarolik. Ikki boʻlinmadagi II, III va IV sinflar uchun belgilar butunlay boshqacha edi: harbiylarda — xoch shaklida, fuqarolikda — qora sulola burguti shaklida[1].

  1. 1,0 1,1 Хазин 2017.
  2. V angloyazichnoy traditsii odnoznachno assotsiiruetsya s nazvaniem stepeni „Velikiy Komandor“.
  • А. Л. Хазин. Календарь 2018. Высшие ордена Пруссии (из коллекции Андрея Хазина), Москва, 2017 — 6 bet.