Kontent qismiga oʻtish

Futbol boʻyicha 2026-yilgi jahon chempionati finali

Vikipediya, erkin ensiklopediya
2026-yilgi FIFA Jahon chempionati finali
Uch qavatli tribunalarga ega va tomi boʻlmagan yirik Amerika futboli stadionining havofotosi; tribunalar boʻsh va uning tashqarisida bir nechta uskunalar toʻxtab turibdi.
MetLife Stadium, final o‘tkaziladigan joy
Turnir Futbol boʻyicha 2026-yilgi jahon chempionati
Ispaniya Argentina
1 0
Qo‘shimcha vaqtdan keyin
Sana 2026-yil 19-iyul (2026-07-19)
Oʻyin oʻtkazilgan joy MetLife Stadium, East Rutherford
Uchrashuvning eng
yaxshi o'yinchisi		 Ferran Torres (Ispaniya)[1]
Hakam Slavko Vinčić (Sloveniya)
Tomoshabinlar soni 80,663
Ob-havo Ochiq
27 °C (81 °F)
40% namlik[2]
← 2022
2030 →

2026-yilgi FIFA Jahon chempionati finali — FIFA tomonidan erkaklar milliy terma jamoalari oʻrtasida tashkil etiladigan futbol boʻyicha Jahon chempionatining 23-boshqaruvi yakuniy uchrashuvi boʻladi. Oʻyin 2026-yil 19-iyul kuni Nyu-York shahri yaqinidagi, East Rutherford (Nyu-Jersi) joylashgan Meadowlands Sports Complex tarkibidagi MetLife Stadiumda boʻlib oʻtishi rejalashtirilgan.

Tarixi

[tahrir | manbasini tahrirlash]

FIFA final sanasini 2023-yil 16-martda eʼlon qildi[3]. Final mezboni sifatida MetLife Stadium tanlangani esa FIFA tomonidan 2024-yil 4-fevralda maʼlum qilindi[4]. Eʼlon dastlab 2023-yil oxirida kutilgan edi, biroq rejalashtirish jarayonidagi qiyinchiliklar tufayli kechiktirildi[5].

Oʻtkazilish joyi

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Final uchrashuvi uchun tanlangan oʻyingoh Nyu-York shahridan 10 milya (16 km) gʻarbda, East Rutherford (Nyu-Jersi) shahrida joylashgan MetLife Stadiumdir[6]. Turnir davomida FIFA homiylik siyosati tufayli ushbu stadionni „Nyu-York Nyu-Jersi stadioni“ (New York New Jersey Stadium) deb ataydi va korporativ brend belgilari yopib qoʻyiladi yoki olib tashlanadi[7][8]. MetLife Stadium 2009-yilda ochilganidan beri asosan Milliy futbol ligasi (NFL) vakillari — New York Giants va New York Jets jamoalarining uy stadioni sifatida foydalanib kelinmoqda[6]. U 82 500 tomoshabinga moʻljallangan boʻlib, muqaddam 2014-yilda Super Bowl XLVIII, 2016-yilda Copa América Centenario finali va 2025-yilgi FIFA klublar oʻrtasidagi jahon chempionati finaliga mezbonlik qilgan[9][10][11].

Stadionda Jahon chempionati davomida final uchrashuvidan tashqari yana yettita oʻyin oʻtkazilishi belgilangan. Turnir davomida tomoshabinlarni eng yaqin transport tuguni — Secaucus Junctiondan tashish uchun muntazam qatnovga ega boʻlmagan maxsus Meadowlands Rail Line poyezd liniyasi va yangi 35 million dollarlik avtobus yoʻlagidan foydalanish rejalashtirilgan[6][12]. Ikkala xizmatning operatori boʻlgan NJ Transit Nyu-York Penn vokzalida maxsus navbatlar tashkil etgan holda poyezd qatnovi uchun 150 dollarlik chiptalar va avtobuslar uchun 80 dollarlik tariflarni joriy etishni rejalashtirgan edi. Ushbu narxlar FIFA va boshqa grantlar tomonidan subsidiyalanmagan transport hamda xavfsizlikni taʼminlash uchun sarflangan 48 million dollarlik xarajatlarni qoplash maqsadida joriy etilgan[13][14]. 2026-yil may oyida NJ Transit homiylik va boshqa jalb qilingan mablagʻlar hisobidan poyezd chiptalari narxini 30 foizga — 150 dollardan 105 dollargacha pasaytirishini eʼlon qildi[15].

Mezbonni tanlash

[tahrir | manbasini tahrirlash]

AQSH, Meksika va Kanadadan iborat Birlashgan 2026 arizasi 2018-yil 13-iyun kuni 68-FIFA kongressi davomida FIFA tomonidan Jahon chempionatiga mezbonlik qilish uchun tanlangan edi. Arizada uchta mamlakat boʻylab tarqalgan 16 ta mezbon shahar qatnashishi koʻzda tutilgan boʻlib, chorak finaldan boshlab barcha oʻyinlar AQSHda oʻtkazilishi belgilangan[16][17]. Oʻsha paytda final oʻtkaziladigan joy hali tasdiqlanmagan edi, ammo MetLife Stadium Nyu-York shahriga yaqinligi va yirik sport tadbirlariga mezbonlik qilish boʻyicha tajribasi tufayli asosiy daʼvogarlardan biri sifatida koʻrilgan[18][19][20]. Uning asosiy raqobatchisi 2022-yil iyun oyida tasdiqlangan AQSHning oʻnta stadioni qatoriga kirgan, Los-Anjeles yaqinidagi Inglvud shahrida joylashgan yangi SoFi Stadium boʻlgan. 1994-yilgi erkaklar oʻrtasidagi final va 1999-yilgi ayollar oʻrtasidagi finalga mezbonlik qilgan Los-Anjeles hududidagi Rose Bowl stadioni esa eskirganligi sababli turnir uchun tanlanmagan[21].

SoFi Stadium asosan Amerika futboli uchun moʻljallangan boʻlib, uning maydoni kengligi 69 yard (63 m) ni tashkil etadi — bu FIFA tavsiya qilgan oʻlchamlardan torroqdir[22]. OAV xabarlariga koʻra, stadion egasi — Kroenke Sports & Entertainment kompaniyasi ham FIFA taklif qilgan daromadlarni taqsimlash shartnomasidan norozi boʻlgan va Jahon chempionati oʻyinlarini oʻtkazish rejalarini bekor qilish bilan tahdid qilgan[23][24]. 2023-yil boshida Dallas hududidagi AT&T Stadium oʻzining 90 000 tomoshabinga moʻljallangan katta sigʻimi va maydonni kengaytirish boʻyicha rejalashtirilgan taʼmirlash ishlari tufayli final mezbonligi uchun potensial nomzod sifatida koʻzga tashlandi[25][26]. 2024-yil yanvar oyida MetLife Stadium ham burchaklardagi 1 740 ta oʻrindiqni olib tashlash orqali Jahon chempionati uchun maydonini kengaytirish rejasini eʼlon qildi[27]. The Athletic nashrining yozishicha, MetLife Stadiumning tanlanishi mahalliy rasmiylar uchun „kutilmagan voqea“ boʻldi. Sababi, Dallas arizasi koʻproq qoʻllab-quvvatlanayotgan edi va u chiptalardan tushadigan daromadni oshirish uchun yaqin atrofdagi ikkita obʼektda oʻyinning parallel translyatsiyasini ham oʻz ichiga olgan edi[28].

Koʻngilochar dastur

[tahrir | manbasini tahrirlash]
2026-yilgi FIFA Jahon chempionati finali tanaffus shousining logotipi

2024-yil 28-sentabrda FIFA Global Citizen tashkiloti bilan hamkorlikda NFL Super Bowl shoulariga oʻxshash Jahon chempionati finali uchun maxsus tanaffus shousi (halftime show) ishlab chiqarishini eʼlon qildi[29]. Bu FIFA Jahon chempionati tarixidagi birinchi rasmiy tanaffus shousi boʻladi. 2025-yil 5-martda FIFA Coldplay guruhi ijrochilar roʻyxatini shakllantirishda yordam berishini, shuningdek, final boʻlib oʻtadigan dam olish kunlarida Tayms-skverda konsert tashkil qilishini maʼlum qildi[30]. 2026-yil 13-may kuni Madonna, Shakira va BTS guruhlari tanaffus shousining xedlaynerlari boʻshi hamda shou davomiyligi 11 dan 15 minutgacha davom etishi eʼlon qilindi[31]. Shou orqali FIFA Global Citizen Education Fund jamgʻarmasi uchun 100 million dollar mablagʻ yigʻish maqsad qilingan[31].

Oʻyin

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Tafsilotlar

[tahrir | manbasini tahrirlash]
Ispaniya 1:0 (Q.v) Argentina
 [Hisobot 1]
Muxlislar soni: 80,663

forma
Ispaniya[32]
forma
Argentina
GK23Unai Simón
RB12Pedro Porro
CB22Pau Cubarsí
CB14Aymeric LaporteMaydondan chiqarilgan 99'
LB24Marc Cucurella
DM16Rodri (c)Maydondan chiqarilgan 99'
CM10Dani OlmoMaydondan chiqarilgan 75'
CM8Fabián RuizMaydondan chiqarilgan 62'
RF19Lamine Yamal
CF21Mikel OyarzabalMaydondan chiqarilgan 62'
LF15Álex BaenaMaydondan chiqarilgan 75'
Oʻzgarishlar:
FW7Ferran TorresMaydonga tushirilgan 62'
MF20PedriMaydonga tushirilgan 62'
MF6Mikel MerinoMaydonga tushirilgan 75'
FW17Nico WilliamsMaydonga tushirilgan 75'
MF18Martín ZubimendiMaydonga tushirilgan 99'
DF4Eric GarcíaMaydonga tushirilgan 99'
Bosh murabbiy:
Luis de la Fuente
GK23Emiliano Martínez
RB4Gonzalo MontielMaydondan chiqarilgan 58'
CB13Cristian RomeroOgohlantirilgan 90+2'Maydondan chiqarilgan 70'
CB6Lisandro MartínezOgohlantirilgan 41'Maydondan chiqarilgan 44'
LB3Nicolás Tagliafico
RM7Rodrigo De PaulMaydondan chiqarilgan 70'
CM24Enzo FernándezYellow cardYellow cardRed card 82', 90+3'
CM20Alexis Mac AllisterOgohlantirilgan 111'
LM15Nicolás GonzálezMaydondan chiqarilgan 46'
CF10Lionel Messi (c)
CF9Julián AlvarezMaydondan chiqarilgan 102'
Oʻzgarishlar:
DF19Nicolás OtamendiMaydonga tushirilgan 44'
MF5Leandro ParedesOgohlantirilgan 53'Maydonga tushirilgan 46'
DF26Nahuel MolinaMaydonga tushirilgan 58'
DF25Facundo MedinaMaydonga tushirilgan 70'
FW17Giuliano SimeoneMaydonga tushirilgan 70'
DF2Marcos SenesiMaydonga tushirilgan 102'
Bosh murabbiy:
Lionel ScaloniOgohlantirilgan 105'

Oʻyinning eng yaxshi futbolchisi:
Ferran Torres (Ispaniya)[1]

Yordamchi hakam:
Tomaž Klančnik (Sloveniya)
Andraž Kovačič (Sloveniya)
Toʻrtinchi hakam:
Adham Makhadmeh (Iordaniya)
Zahira yordamchi hakam:
Mohammad Al-Kalaf (Iordaniya)
Video yordamchi hakam:
Bastian Dankert (Germaniya)
Video yordamchi hakam yordamchisi:
Nicolás Gallo (Kolumbiya)
Qoʻllab quvvatlovchi video yordamchi hakam:
Khamis Al-Marri (Qatar)

Oʻyin qoidalari[33]

  • 90 daqiqa
  • Agar zarurat tugʻilsa, 30 daqiqalik qoʻshimcha boʻlimlar beriladi.
  • Agar qoʻshimcha boʻlimlar yordam bermasa, penaltilar seriyasi amalga oshiriladi.
  • Koʻpi bilan 15 ta zahira oʻyinchilari boʻladi.
  • Koʻpi bilan 5 marta futbolchi almashtirishga ruxsat beriladi, qoʻshimcha boʻlimlarda esa 6-marta almashtirishga ruxsat beriladi.
  • Koʻpi bilan 3 ta almashtirish imkoniyatlariga ruxsat beriladi, qoʻshimcha boʻlimlarda esa 4-marta imkoniyatdan foydalanishga ruxsat beriladi.
  • Maksimal bitta miya chayqalganda almashtirish, raqibga qoʻshimcha mustaqil almashtirish imkonini berish

Manbalar

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  1. 1 2 „Michelob Ultra Superior Player of the Match – every winner“. FIFA (2026-yil 29-iyun). Qaraldi: 2026-yil 19-iyul.
  2. ↑ „Teterboro, NJ Weather History“. Weather Underground (2026-yil 19-iyul). Qaraldi: 2026-yil 19-iyul.
  3. ↑ FIFA (2023-yil 16-mart). „Date set for FIFA World Cup 26 final“. Press-reliz. Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  4. ↑ Dominski, Michael. „World Cup 2026 schedule announcement live updates: Latest as FIFA selects host city for final“. The Athletic (2024-yil 4-fevral). Qaraldi: 2024-yil 4-fevral.
  5. ↑ Panja, Tariq. „FIFA Delays Have Cities Worried About 2026 World Cup Plans“. The New York Times (2023-yil 15-sentyabr). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  6. 1 2 3 Blum, Ronald. „2026 World Cup final will be played at MetLife Stadium in New Jersey“. Associated Press (2024-yil 4-fevral). Qaraldi: 2024-yil 4-fevral.
  7. ↑ Bowman, Emma. „The 2026 World Cup final will take place at New Jersey's MetLife Stadium“. NPR (2024-yil 4-fevral). Qaraldi: 2024-yil 7-fevral.
  8. ↑ Mather, Victor. „New York New Jersey Stadium? Why MetLife Is Changing Its Name for the World Cup“. The New York Times (2026-yil 17-aprel). Qaraldi: 2026-yil 26-aprel.
  9. ↑ Waldstein, David. „'New York New Jersey' Got the World Cup Final. Now Comes the Hard Part.“. The New York Times (2024-yil 9-fevral). Qaraldi: 2024-yil 13-fevral.
  10. ↑ Anzidei, Melaine; Rampling, Ali. „New Jersey's MetLife Stadium wins the 2026 World Cup final“. The Athletic (2024-yil 4-fevral). Qaraldi: 2024-yil 4-fevral.
  11. ↑ Deen, Safid. „2025 FIFA Club World Cup final set: Where games will be played in U.S.“. USA Today (2024-yil 28-sentyabr). Qaraldi: 2024-yil 14-oktyabr.
  12. ↑ Higgs, Larry. „NJ Transit will operate 'on steroids' during the World Cup, Murphy says. Here's the plan.“. NJ.com (2024-yil 6-fevral). Qaraldi: 2024-yil 13-fevral.
  13. ↑ Chen, Stefanos. „World Cup Transit Prices Are Set: $150 by Train and $80 for Shuttles“. The New York Times (2026-yil 17-aprel). Qaraldi: 2026-yil 26-aprel.
  14. ↑ „World Cup fans to MetLife Stadium will pay $150 train fares - NJ Transit“. ESPN. Associated Press (2026-yil 17-aprel). Qaraldi: 2026-yil 26-aprel.
  15. ↑ Enuco, Matthew. „NJ Transit reduces controversial World Cup ticket prices“, NJ.com, May 7, 2026. Accessed May 7, 2026.
  16. ↑ Panja, Tariq; Das, Andrew. „World Cup 2026: United States, Canada and Mexico Win Bid to Be Host“. The New York Times (2018-yil 13-iyun). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  17. ↑ Belam, Martin. „Three hosts, 48 teams: how the 2026 World Cup will work“. The Guardian (2018-yil 13-iyun). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  18. ↑ Goff, Steven. „2026 World Cup host cities: Ranking the contenders“ (2018-yil 16-iyun). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  19. ↑ Conway, Richard. „World Cup 2026: How US, Canada & Mexico won right to host tournament“. BBC Sport (2018-yil 13-iyun). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  20. ↑ Sherman, Ted. „Will MetLife Stadium be home to the 2026 World Cup finals? N.Y. and N.J. hope to score a slot with FIFA.“. NJ.com (2021-yil 23-sentyabr). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  21. ↑ „World Cup 2026 host cities confirmed: What you need to know about the 16 venues“. FIFA (2022-yil 16-iyun). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  22. ↑ Baxter, Kevin. „Leagues Cup friendlies showing L.A. is a soccer market“. Los Angeles Times (2022-yil 3-avgust). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  23. ↑ Crafton, Adam. „Kroenkes in dispute with FIFA over SoFi Stadium deal for 2026 World Cup“. The Athletic (2023-yil 21-sentyabr). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  24. ↑ Bushnell, Henry. „LA-FIFA standoff at center of 2026 World Cup's first battle: Who's paying for it?“. Yahoo! Sports (2023-yil 2-noyabr). 2024-yil 26-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  25. ↑ Nudelstejer, Abraham. „FIFA delegation visits AT&T Stadium to offer insight on World Cup-prompted renovations“. Dallas Morning News (2023-yil 15-mart). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  26. ↑ Wilen, Holden. „Some think DFW has already secured 2026 World Cup final“. Dallas Business Journal (2024-yil 18-yanvar). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  27. ↑ „MetLife Stadium to remove 1,740 seats in bid to host 2026 World Cup final“. The Guardian. Associated Press (2024-yil 4-yanvar). Qaraldi: 2024-yil 18-yanvar.
  28. ↑ Anzidei, Melanie; Crafton, Adam. „Inside the World Cup 2026 final host city selection: Why New Jersey was picked over Dallas“. The Athletic (2024-yil 5-fevral). Qaraldi: 2024-yil 7-fevral.
  29. ↑ „Global Citizen to Produce Halftime Show for FIFA World Cup Final, Starting in 2026“. Variety (2024-yil 28-sentyabr). Qaraldi: 2024-yil 30-sentyabr.
  30. ↑ Ogden, Mark. „Coldplay to plan '26 World Cup final halftime show“. ESPN (2025-yil 5-mart).
  31. 1 2 McKenna, Lorraine. „Madonna, Shakira & BTS to headline World Cup show“. BBC Sport (2026-yil 14-may). 2026-yil 14-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 14-may.
  32. ↑ „Tactical Line-up – Final – Spain v. Argentina“. FIFA (2026-yil 19-iyul). Qaraldi: 2026-yil 19-iyul.
  33. ↑ „FIFA World Cup 2026 Regulations“. FIFA (2025-yil may). 2025-yil 23-iyunda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2025-yil 7-iyun.

Hisobotlar

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  1. ↑

Havolalar

[tahrir | manbasini tahrirlash]
"https://uz.wikipedia.org/w/index.php?title=Futbol_boʻyicha_2026-yilgi_jahon_chempionati_finali&oldid=6230002" dan olindi