Dorothy Dandridge

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Dorothy Dandridge
DorothyD.jpg
Dandridge studiya portretida
Tavalludi
Dorothy Jean Dandridge

9-noyabr 1922-yil
Cleveland, Ohio, A. Q. Sh.
Vafoti 8-sentabr 1965-yil(1965-09-08)
(42 yoshda)
West Hollywood, Kaliforniya, A. Q. Sh.
Fuqaroligi AQSh
Kasbi
  • Aktrisa
  • honanda
  • raqqosa
Turmush oʻrtogʻi
  • Harold Nicholas
    (turm. 1942; ajr. 1951)
  • Jack Denison
    (turm. 1959; ajr. 1962)
Onasi Ruby Dandridge
Faoliyat yillari 1933-1965
Bolalari 1

Dorothy Jean Dandridge (talaffuzi: „Dorothy Jan Dandridge“, 1922-yil 9-noyabr — 1965-yil 8-sentyabr) amerikalik aktrisa, qoʻshiqchi va raqqosa edi. U „Carmen Jones“ (1954) filmidagi roli uchun „Eng yaxshi ayol roli“ uchun Akademiya mukofotiga nomzod boʻlgan birinchi afro-amerikalik kino yulduzidir[1]. Dandridge Cotton Club va Apollon teatri kabi joylarda vokalchi sifatida ishtirok etdi. Oʻzining dastlabki faoliyati davomida u „Mo''jiza bolalar“, keyinroq „Dandridj opa -singillar“ filmlarining bir qismi sifatida oʻynadi va ketma-ket filmlarda, odatda, nomaʼlum rollarda paydo boʻldi.

Yoshlik[tahrir | manbasini tahrirlash]

Dandridge 922-yilda Klivlendda (Ogayo shtati) koʻngilochar Ruby Dandridge (née Butler; 1900-1987) va Cyril Dandridge (1895-1989) oilasida tugʻilgan[2][3].Uning otasi vazirlar mahkamasi va baptistlar vaziri edi. Uning ota-onasi tugʻilishidan oldin ajralishdi.

Rubi oʻzining ikki qizi Vivian va Dorothy uchun „The Wonder Children“ nomi ostida qoʻshiq va raqs qoʻshiqlarini yaratdi. Aktni uning sevgilisi Jeneva Williams boshqargan[4]. Williamsning feʼl-atvori yomon boʻlgan va bolalarni shafqatsizlarcha tarbiyalagan[5]. Opa-singillar Amerika Qoʻshma Shtatlarining janubida besh yil davomida deyarli toʻxtovsiz gastrol qilishdi (kamdan-kam hollarda maktabga borishdi), Rubi esa Klivlendda ishlagan va chiqish qilgan[6].

Karyera[tahrir | manbasini tahrirlash]

Dandridge opa-singillari bir necha yil davomida kuchli boʻlishdi va Nyu-Yorkning bir nechta mashhur tungi klublarida, jumladan Cotton Club va Apollon teatrida bron qilinganlar[7]. Dandridge birinchi marta 13 yoshida 1935-yilda „Teacher’s Beau“ nomli „Our Gang“ qisqa komediyasida kichik qismda paydo boʻldi[8]. „Dandridge Sisters“ filmining bir qismi sifatida u 1936-yilda (1936) Bill „Bojangles“ Robinson, Marx Brothers bilan poygada A Day at the Races" (ikkalasi ham 1937) bilan "The Big Broadcast 1936" filmida paydo boʻldi[8][9]. Garchi bu koʻrinishlar nisbatan kichik boʻlsa-da, Dandridge butun mamlakat boʻylab tungi klubdagi chiqishlarini davom ettirish orqali tan olinishni davom ettirdi.

Shaxsiy hayot[tahrir | manbasini tahrirlash]

Dandridge demokrat boʻlgan va 1952-yilgi prezidentlik saylovlarida Adlai Stivensonning kampaniyasini qoʻllab-quvvatlagan[10].

Sanoatda duch kelgan irqchilik tufayli faollikka qiziqish uygʻotgan Dandridge Milliy shahar ligasi va Rangli odamlarni rivojlantirish milliy assotsiatsiyasi bilan shugʻullanadi[11].

Diskografiya[tahrir | manbasini tahrirlash]

Yozib olingan Qoʻshiq nomi Yorliq Chiqarish Katalog raqami Berilgan sana Band
1939 "F. D. R. Jones" / „The Lady’s in Love with You“ Parlophone 78 rpm #F1518 1939
"Undecided" / „If I Were Sure of You“ Parlophone 78 rpm #F1541 1939
1940 "Thatʼs Your Red Wagon" / „You Ainʼt Nowhere: Columbia 78 rpm #28006/#28007 1940 Jimmie Lunceford
“Minnie the Moocher Is Dead" / „Ainʼt Going to Go to Study War No More“ Columbia 78 rpm #26937A/#26938 1940 Jimmie Lunceford

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  1. Potter, Joan. African American Firsts: Famous Little-Known and Unsung Triumphs of Blacks in America. Kensington Books, 2002 — 81 bet. ISBN 0-7582-0243-1. 
  2. „Ohio Deaths 1908–1932, 1938–1944, and 1958–2002 [database on-line“]. The Generations Network. Qaraldi: 2-may 2009-yil.
  3. „Social Security Death Index [database on-line“]. The Generations Network. Qaraldi: 2-may 2009-yil.
  4. „Dorothy Dandridge's Story A Hollywood Tragedy“. Chicago Tribune (1-sentabr 1997-yil).
  5. Maslin, Janet. „Hollywood's Tryst With Dorothy Dandridge Inspires Real Love at Last“ (en-US). The New York Times (19-iyun 1997-yil).
  6. Taylor, Quintard. African American Women Confront the West. University of Oklahoma Press, 2003 — 239 bet. ISBN 0-8061-3524-7. 
  7. Mills 1999, s. 50
  8. 8,0 8,1 Maltin, Leonard. The Little Rascals: The Life and Times of Our Gang. Crown, 1993 — 279 bet. ISBN 0-517-58325-9. 
  9. Carney Smith, Jessie. Reference Library of Black America. African American Publications, Proteus Enterprises, 2000 — 858 bet. 
  10. Motion Picture and Television Magazine, November 1952, page 33, Ideal Publishers
  11. Encyclopedia of African American history, 1896 to the present : from the age of segregation to the twenty-first century, Finkelman, Paul, 1949-, New York: Oxford University Press, 2009. ISBN 978-0-19-539768-0. OCLC 416601965.