Cristóbal Balenciaga
| Cristóbal Balenciaga | |
|---|---|
| Tavalludi |
Cristóbal Balenciaga Eizaguirre 1895-yil 21-yanvar |
| Vafoti |
1972-yil 23-mart Jávea, Ispaniya |
| Fuqaroligi | Ispaniya |
| Kasbi | moda dizayneri |
| Faoliyat yillari | 1917–1972 |
| Turmush oʻrtogʻi | Władzio Jaworowski d'Attainville (–1948) |
Cristóbal Balenciaga Eizaguirre (baskcha Cristobal Balentziaga Eizagirre; 1895-yil 21-yanvarda tugʻilgan – 1972-yil 23-martda vafot etgan) – ispaniyalik moda dizayneri, Balenciaga kiyim brendining asoschisi. Christian Dior uni „barchamizning ustozimiz“ deya atagan. 1972-yilda uning vafot kunida „Womenʼs Wear Daily“ gazetasi bosh sahifasida „Qirol vafot etdi“ sarlavhasi ostida u haqida yozilgan.
2011-yildan beri Balenciaga dunyoga kelgan shahar Getariada bunyod etilgan Cristobal Balenciaga muzeyida uning ijod namunalaridan iborat koʻrgazma tashkil etilgan. Muzeydagi 1200 dan ortiq asarning aksariyati uning shogirdi Hubert de Givenchy va mijozlari, jumladan, birinchi xonim Jacqueline Kennedy tomonidan taqdim etilgan.
Yoshlik davri
[tahrir | manbasini tahrirlash]Cristobal Balenciaga 1895-yil 21-yanvarda Ispaniyaning Getaria (Gipuzkoa) shahridagi Bask tumanida tugʻilgan[1]. Uning otasi José Balenciaga Basurto dengizchi boʻlgan va Christobal hali bola boʻlgan vaqtida vafot etgan. Onasi Martina Eizaguirre Embil tikuvchilik bilan shugʻullangan[2]. Bolaligida Balenciaga va uning ikki aka-ukasi Agustina va Juanlar birgalikda onasi bilan vaqt oʻtkazardi[1][2]. Oʻn ikki yoshida Balenciaga tikuvchiga shogird tushgan[3]. Oʻsmirlik chogʻida oʻz shahrining eng zodagon ayoli boʻlgan Markiz de Casa Torres uning mijozi va homiyiga aylangan[1]. Markiz de Casa Torres uni Madridga yuborgan va oʻsha yerda Balenciaga tikuvchilik boʻyicha rasmiy taʼlim olgan[1].
Karyerasi
[tahrir | manbasini tahrirlash]Balenciaga Ispaniyadagi dastlabki dizaynerlik faoliyati davridayoq katta muvaffaqiyat qozongan. 1919-yilda San Sebastiánda butik ochgan[4], keyinchalik esa uni Madrid va Barselonadagi filiallar bilan kengaytirgan[1]. Ispaniya qirollik oilasi va aristokratiyasi uning liboslarini kiygan, biroq Ispaniya fuqarolar urushi sababli doʻkonlarini yopishga majbur boʻlgach, Balenciaga Parijga koʻchib oʻtgan[1][3]. Dizayner 1937-yil avgust oyida Parijning George V prospektida oʻzining moda uyini ochgan[1].
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 Charleston. „Cristóbal Balenciaga (1895-1972)“. Timeline of Art History. Metropolitan Museum of Art (2004-yil oktyabr). 2007-yil 27-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2007-yil 6-iyun.
- ↑ 2,0 2,1 Arzalluz, Miren. „Cristóbal Balenciaga. The Basque Roots of a Fashion Master“. Basque Tribune (2016-yil 19-mart). Qaraldi: 2025-yil 15-iyun.
- ↑ 3,0 3,1 „Cristóbal Balenciaga“. Fashion, Jewellery & Accessories. Victoria and Albert Museum. 2007-yil 23-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2007-yil 6-iyun.
- ↑ Breward, Christopher (2003), Fashion, Oxford History of Art, New York: Oxford University Press, 81-bet, ISBN 978-0-19-284030-1
Adabiyotlar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Alzugaray, Juan José. Vascos Relevantes Del Siglo XX (es). Ediciones Encuentro, 2004 — 63-bet.
- Arzalluz, Miren. Cristóbal Balenciaga, la forja del maestro (1895–1936) (es). San Sebastián: Diputación Foral de Guipúzcoa, 2010.
- Azurmendi, Nerea. „El Museo Se Viste De Diario“ (es). El Diario Vasco (2011-yil 11-iyun).
- Blume, M.. The master of all us: Balenciaga, his workrooms, his world.. Publishers Weekly, 2013.
- Bowles, H.. Balenciaga and Spain. New York: Rizzoli, 2010.
- Bowles, H.. „Shaping Fashion: Vogue's Hamish Bowles Explores a Buzzed-About Balenciaga Exhibition at the Victoria and Albert Museum.“. Vogue (2017-yil 2-iyul).
- Charleston, Beth Duncuff (October 2004). "Cristobal Balenciaga (1895–1972)". Heilbrunn Timeline of Art History (Metropolitan Museum of Art). http://www.metmuseum.org/toah/hd/bale/hd_bale.htm.
- de la Torriente, Eugenia. „Balenciaga Vuelve Al Mar“ (es). El País (2011-yil 2-iyun).
- de la Torriente, Eugenia. „La Geometría Estética De Balenciaga Vuelve a Casa“ (es). El País (2010-yil 11-may).
- Irvine, Susan. „The mysterious Cristóbal Balenciaga“. The Daily Telegraph (2013-yil 3-sentyabr). 2015-yil 22-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2015-yil 3-avgust.
- Izaguirre, Boris. „El Hijo De Un Pescador Que Se Convirtió En El Diseñador Español Más Famoso De La Historia“ (es). Vanity Fair España (2016-yil 9-dekabr).
- Jouve, M. A.. Balenciaga. Paris: Éditions du Regard, 1988.
- Jouve, M. A.. Balenciaga. Assouline, 1998.
- Luengo, Pilar. „Jacques Konckier“ (es). El País (1987-yil 15-noyabr).
- Martínez Tato, Marta. „El Legado De Balenciaga, Como Nunca Lo Habías Visto.“ (es). Vanity Fair España (2018-yil 23-mart).
- Menkes, Suzy. „Museum to Open in Basque Designer's Birthplace : Temple to a Monk of Fashion“. The New York Times (2000-yil 23-may).
- Miller, L. E.. Cristóbal Balenciaga. London: Batsford, 1993.
- Miller, L. E.. Cristóbal Balenciaga (1895–1972): The couturiers' couturier. New York, London: V&A Publications, 2007.
- Schillinger, L. Opening up the couturier Cristobal Balencuaga. Paris: International Herald Tribune, 2013.
- Tubella, Patricia. „Cristóbal Balenciaga Resucita En Una Gran Exposición En Londres“ (es). El País (2017-yil 2-iyun).
- España, 50 años de moda (es). Ajuntament de Barcelona, 1987–1988 — 25-bet.
Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]| Vikiomborda Cristóbal Balenciaga haqida turkum mavjud |
- Cristóbal Balenciaga IMDbda
- Cristóbal Balenciaga Museum
- Cristóbal Balenciaga at Museum of Garment (Madrid)
- Cristóbal Balenciaga at Museum of Design (Barcelona)
- Cristóbal Balenciaga at Victoria and Albert Museum (London)
- Cristóbal Balenciaga at Chicago History Museum Digital Collections
- Balenciaga library collection at the BelMal Malletier Fashion Library (Belgium)
