Buhturi
Valid ibn Ubaydilloh Al-Buhturiy
Faoliyati
[tahrir | manbasini tahrirlash][1](milodiy 821–97; hijriy 206–84) – arab shoiri, Suriyaning Halab va Furot oʻrtasidagi Manbij shahrida tugʻilgan. Abu Tammam Buhturiylardan Tayy qabilasidan edi[2].
Al-Buhturiy yoshlik paytida Homsga Abu Tammamni ziyorat qildi, uning tavsiyasiga koʻra Maarrat Nu’mon maʼmurlari al-Buhturiyga yillik 4000 dirham nafaqa tayinladilar. Keyinchalik u Bagʻdodga borib, u yerda xalifa al-Mutavakkil va uning saroyi aʼzolarini maqtab sheʼrlar yozdi. U uzoq vaqt Bagʻdodda yashagan boʻlsa-da, sheʼriyatining koʻp qismini Halabni madh etishga bagʻishlagan, sheʼriyatini esa oʻsha shaharlik qiz Ayvaga bagʻishlagan. 897 -yili Manbijda vafot etdi.
U koʻpincha zamondoshi va ustozi boʻlgan mashhur shoir Abu Tammom bilan taqqoslanardi. Al-Buhturiyning sheʼrlari arab sheʼriyatida klassik uslub namunasidir. U tirikchilik qilish uchun panegyrist boʻlib ishlagan va panegyriklari bilan shuhrat qozongan.
Uning "Devon"i (toʻplam sheʼrlari) 10-asrda ikki marta tahrir qilingan va nashr etilgan. Avval Abu Bakr al-Suliy tomonidan yozilgan "Kitob al-avraq" kitobining „Muhadatun“ (zamonaviy shoirlar) haqidagi boʻlimida al-Buxoturiy diniy va adabiyotga koʻra tartibga solingan oʻn toʻrt shoirdan iborat guruhga kiritilgan. Ikkinchi muharrir devonini mavzuga koʻra tartibga solgan (1883, Istanbul). Abu Tammam singari, u ham "Hamasah" nomi bilan mashhur boʻlgan dastlabki sheʼrlar toʻplamini yaratdi. Ushbu sheʼrlar toʻplami "Devon" nomi bilan ham mashhur.
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ „The Diwan“ (ar).
- ↑ „Abu Tammam and Al-Buhturi: Revisiting Their Relationship and Role in Modern Arabic Poetry“. GeorgeNicolasEl-Hage.com.